Phẩm 19: Pháp Trụ

Lưu ý:
Kinh bên dưới bản gốc Việt dịch: HT Thích Minh Châu (câu đầu),
Câu theo sau là phần Thi Hóa của HT Thích Minh Hiếu (chữ nghiêng)

Phẩm Pháp Trụ 19

256/ Ngươi đâu phải pháp trụ,

Xử sự quá chuyên chế;

Bậc trí cần phân biệ,t

Cả hai chánh và tà.

256/ Luật pháp là phải phân minh

Làm quan chuyên chế trọng khinh ép người,

Trí nhân cần rõ việc rồi

Thận trọng phân biệt hai nơi chánh tà.

257/ Không chuyên chế, đúng pháp,

Công bằng, dắt dẫn người;

Bậc trí sống đúng pháp,

Thật xứng danh pháp trụ.

257/ Mới không áp đặt người ta

Công bằng nhận tội khi ra phán hình,

Sống đời đen trắng quang minh

Xứng danh người giữ cán cân công bằng.

258/ Không phải vì nói nhiều,

Mới xứng danh bậc trí;

An ổn , không oán sợ,

Thật đáng gọi bậc trí.

258/ Nói nhiều nhưng chẳng nghĩa nhân,

Chỉ được cái tiếng đa văn gạt mình.

Sống cao thượng dù lặng thinh

Cây ngay chẳng sợ gió kinh động lòng.

259/ Không phải vì nói nhiều,

Mới xứng danh trì pháp;

Những ai tuy nghe ít,

Nhưng thân hành đúng pháp,

Không phóng túng chánh pháp,

Mới xứng danh trì pháp.

259/ Dòng đời người đục ta trong

Hành trì chánh pháp cửa không vững toà

Nói, làm hai nẻo cách xa

Dù nghe ít pháp nhưng mà thật tu

Tinh cần sớm tối công phu

Xứng danh Thích tử đền bù đàn na.

260/ Không phải là trưởng lão,

Nếu cho có bạc đầu,

Người chỉ tuổi tác cao,

Được gọi là :“ Lão ngu”.

260/ Lớn tuổi rồi mới xuất gia

Tóc râu đã bạc yếu già đến mau,

Tưởng lầm mình sẽ ngồi cao

“ Già si” thế tục, trước sau có phần.

261/ Ai chân thật, đúng pháp,

Không hại, biết chế phục,

Bậc trí không cấu uế,

Mới xứng danh trưởng lão.

261/ Vị nào thúc liễm tự thân

Sống đời phạm hạnh cao thanh đức hiền,

Trong ngoài trọn vẹn châu viên

Xứng danh Trưởng lão trụ yên tăng đoàn.

262/ Không phải nói lưu loát,

Không phải sắc mặt đẹp,

Thành được người lương thiện,

Nếu ganh, tham, dối trá.

262/ Cho dù hình thức đoan trang

Bên trong chứa nhóm ganh tham dối lừa,

Mặt hoa da phấn ai ưa,

Nói lời ngon ngọt cũng thua chân tình.

263/ Ai cắt được, phá được,

Tận gốc nhổ tâm ấy,

Người trí ấy diệt sân,

Được gọi người hiền thiện.

263/ Chỉ ai quý trọng tánh linh

Diệt tận ngã chấp bóng hình rả tan,

Không sân thì tâm được an

Ở trong tứ chúng xứng hàng thiện nhân.

264/ Đầu trọc, không Sa môn,

Nếu phóng túng, nói láo,

Ai còn đầy tham dục,

Sao được gọi Sa môn?

264/ Cạo đầu trang sức tấm thân

Bên ngoài cái vỏ, trong tham dục đầy

Buông lung vọng ngữ ta đây

Người như thế ấy, mặt dày Sa môn.

265/ Ai lắng dục hoàn toàn,

Các điều ác lớn nhỏ,

Vì lắng dịu các pháp,

Được gọi là Sa môn.

265/ Vị nào lắng dục tu chơn,

Lặng lẽ điều phục sạch trơn lòng phàm.

Không còn sanh khởi muốn ham

Bậc Sa môn ấy xứng làm cao tăng.

266/ Chỉ khất thực nhờ người,

Đâu phải là Tỳ kheo;

Phải theo pháp toàn diện,

Khất sĩ không, không đủ.

266/ Xin ăn hưởng thụ thanh nhàn

Mượn đạo nuôi sống mạng căn qua ngày

Khất sĩ như vậy uổng thay

Tỳ kheo chân chánh, đức dày quả cao.

267/ Ai vượt qua thiện ác,

Chuyên sống đời Phạm hạnh,

Sống thẩm sát ở đời,

Mới xứng danh Tỳ kheo.

267/ Sông mê bể khổ vượt mau

Chống thuyền bát nhã, tát gàu từ bi,

Như thật các pháp thẩm tri

Thế gian cao quý ai bì Tỷ kheo.

268/ Im lặng nhưng ngu si,

Đâu được gọi ẩn sĩ;

Như người cầm cán cân,

Bậc trí chọn điều lành.

268/ Để cho phiền não bám đeo

Dù ẩn trong núi thêm điều tệ hư,

Bậc trí dù giữa kinh sư

Sống theo trạch pháp chơn như trọn lành.

269/ Từ bỏ mọi ác pháp,

Mới thật là ẩn sĩ.

Ai thật hiểu hai đời,

Mới được gọi ẩn sĩ.

269/ Đâu theo cái bả công khanh

Thỏng tay giữa chợ lợi danh chẳng màng,

Thiện ác hiểu rõ hai đàng

Đáng gọi ẫn sĩ giữa hàng phàm nhân.

270/ Còn sát hại sanh linh,

Đâu được gọi Hiền thánh;

Không hại mọi hữu tình,

Mới được gọi Hiền thánh.

270/ Còn sát hại để nuôi thân

Tổn thương sinh mạng đâu gần hiền nhơn,

Hữu tình dù thật cỏn con

Thánh hiền cũng quý, cũng tôn trọng đời.

271/ Chẳng phải chỉ giới cấm,

Cũng không phải học nhiều,

Chẳng phải chứng thiền định,

Sống thanh vắng một mình.

271/ Dù sống thanh vắng một nơi

Gìn giữ hạnh giới lục thời cần tu,

Thiền chứng khi đang ẩn cư

Cảm thọ an ổn “ không như phàm tình”.

272/ Ta hưởng an ổn lạc,

Phàm phu chưa hưởng được,

Tỳ kheo, chớ tự tin,

Khi lậu hoặc chưa diệt.

272/ Tỳ kheo chớ có tự tin

Khi chưa dứt sạch lục tình bợn nhơ,

Vọng tâm lừa dối không ngờ

Khi lậu chưa tận huyền cơ ẩn tàng.