47. Kinh Tư Sát

19/05/202010:22(Xem: 19316)
47. Kinh Tư Sát

TAM TẠNG THÁNH KINH PHẬT GIÁO

TẠNG KINH (NIKÀYA)
Thi Hóa
TRUNG BỘ KINH

( Majjhima  Nikàya )


Tập II
Hòa Thượng THÍCH MINH CHÂU
Dịch sang tiếng Việt từ Tam Tạng Pàli

Chuyển thể Thơ :

Giới Lạc  MAI LẠC HỒNG  tự TUỆ NGHIÊM

 ( Huynh Trưởng Cấp Tấn  - GĐPTVN tại Hoa Kỳ )

Email : [email protected]



47. Kinh TƯ SÁT
( Vimamsaka sutta)
 
Như vậy, tôi nghe :
 
          Một thời, đức Thế Tôn an trụ
          Kỳ Viên Tự  – Chê-Tá-Va-Na
              Do Cấp-Cô-Độc tín gia
 A-Na-Thá-Pin-Đi-Ka  cúng dường.
          Lúc bấy giờ, Pháp Vương liền gọi :
    – “ Các Tỷ Kheo ! Ta nói pháp lành,
              Hãy khéo lắng nghe cho rành ”.
 
       Các Tỷ Kheo ấy tâm thành vâng theo.
 
    – “ Các Tỷ Kheo ! Tỷ Kheo tư sát
          Muốn biết các tập tánh người nào
              Cần tìm hiểu Như Lai mau
       Để ý thức được nông sâu vấn đề
          Chánh Đẳng Giác có hề đạt được,
          Bậc Thế Tôn mực thước hay không  ? ”.
 
        – “ Với chúng con, bạch Thế Tôn !
       Các pháp đều hướng Thế Tôn, bao hàm
          Dựa Thế Tôn để làm căn bản
          Bậc lãnh đạo xứng đáng để nương.
              Lành thay ! Bạch đấng Pháp Vương !
       Mong Ngài thuyết giảng tỏ tường nghĩa đây.
          Sau khi Ngài giảng bày rốt ráo
          Chúng con sẽ y giáo phụng hành ”.
 
        – “ Các Tỷ Kheo ! Thật tốt lành  !
       Hãy khéo tác ý, chí thành nghe đây ”.
 
   Các Tỷ Kheo nơi này vâng đáp.
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT    *MLH  –  138
 
          Thế Tôn liền thuyết pháp như vầy :
 
        – “ Vị Tư sát Tỷ Kheo này
       Muốn rõ tập tánh (1)  ở đây người nào
          Phải tìm hiểu sâu vào Thiện Thệ
          Trên hai loại pháp kể ra đây :
              Các pháp do mắt, do tai,
       Mà được nhận thức, nghĩ ngay như vầy :
 
         ‘Pháp ô nhiễm mắt, tai nhận thức   
          Có hiện khởi ở bậc Như Lai,
              Hay không hiện khởi pháp này ?’
       Sau khi tìm hiểu rõ ngay, vị này       
          Biết như vầy : ‘Những pháp ô nhiễm
          Do mắt, tai là điểm nhận chân
              Những pháp ấy là pháp trần
       Không hiện khởi ờ pháp thân Phật Đà’.
          Muốn thêm qua, vị ấy tìm kiếm :
         ‘Những tạp chất, khi nhiễm khi không,
              Mắt, tai nhận thức tỏ thông
       Có hiện khởi ở Thế Tôn mọi bề ?
          Hay ở Phật không hề hiện khởi ?’.
          Sau khi tìm hiểu với điều đây,
              Vị ấy đã được biết ngay :
      ‘Tạp pháp nhận thức do tai, mắt này
          Những pháp đây không hề hiện khởi
          Ở Như Lai tuyệt đối tịnh thân’.
              Vị ấy tìm hiểu thêm rằng :
      ‘Những pháp thanh tịnh chánh chân hoàn toàn
          Do mắt, tai mọi đàng nhận thức
    _______________________________
 
    (1) : Tập tánh :  Cetapariyayam .
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT       *MLH  –  139
 
          Pháp ấy thực có hiện khởi ngay
              Hay không hiện khởi ở Ngài ?’
       Sau khi tìm hiểu như vầy, hiểu nhanh :  
         ‘Pháp tịnh thanh hoàn toàn như vậy,
          Mắt, tai ấy nhận thức rõ ngay
              Có hiện khởi ở Như Lai’.
 
       Vị ấy tìm hiểu thêm vầy, nêu ra :
         ‘Vị Tôn-giả này đà thành tựu
          Về hy hữu thiện pháp ra sao ?
              Thời gian ngắn hay dài lâu ?’.
       Sau khi tìm hiểu thì mau hiểu là :
         ‘Vị Tôn-giả này đà thành tựu
          Thiện pháp thật hy hữu, miệt mài
              Trong một thời gian lâu dài’.
 
       Tiếp tục tìm hiểu thêm ngay như vầy :
         ‘Tôn-giả này hữu danh, nhân đó
          Khi có danh, một số hiểm nguy
              Có khởi vị ấy tức thì ?’.
       Này Tỷ Kheo Chúng ! ‘Hiểm nguy như vầy
          Không khởi lên ở ngay vị ấy
          Khi vị ấy chưa được nổi danh
    Chưa có danh tiếng tốt lành.
       Khi Tỷ Kheo ấy có danh tiếng rồi
          Thì đồng thời một số nguy hiểm
          Có thể khởi ở điểm vị này.
             ( Là sự thông thường vẫn bày
       Theo dòng thế sự thày lay hằng ngày )
          Cũng có thể vị này nổi tiếng,
          Về phương diện nguy hiểm ở đây
              Không khởi lên cho vị này’.
 
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT       *MLH  –  140
 
       Vị ấy tìm hiểu thêm ngay bấy giờ :
         ‘Tôn-giả từ bỏ do không sợ,
          Không từ bỏ vì sợ hãi chăng ?
              Có phải do đoạn diệt phăng,
       Không còn tham ái nên hằng lạc an
          Không thỏa mãn về đàng các dục ?’.
          Tìm hiểu cho đến lúc hiểu ra :
            ‘ Tôn-giả từ bỏ, tránh xa
   Do có vô úy trải qua mọi thì,
    Không phải vì sợ hãi, từ bỏ.
          Diệt tham ái, không có ái tham,
              Do diệt, không có ái tham
       Nên không thỏa mãn dục, ham muốn gì’.
 
          Các Tỷ Kheo ! Nếu vì khả dĩ
          Có những người hỏi vị Tỷ Kheo :
            “ Có dữ kiện gì kèm theo,
       Có những bằng chứng gì nêu rõ ràng
          Mà Tôn-giả lại hằng tuyên bố : 
        ‘Tôn-giả đó không sợ, kiên cường,
              Do diệt tham ái mọi phương
       Vị ấy không có tình trường, ái tham,
          Không thỏa mãn những ham muốn bậy ?”
 
          Được hỏi vậy, vị Tỷ Kheo này  
              Trả lời một cách thẳng ngay :
    “ Vị Tôn-giả ấy sống vầy giữa Tăng,
          Hay là hằng một mình để sống,
          Dầu những vị cùng sống nơi này
              Là thiện hạnh, ác hạnh vầy,
       Giáo giới hội chúng ở đây các vì,
          Hoặc những vị trọng vì tài vật  &
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT    *MLH  –  141
 
 Không nhiễm ô tài vật các ngài,
              Tôn giả không vì việc đây
  Mà khinh bỉ các vị này, dù ai.
          Trước Như Lai, tôi nghe như vậy,
          Trước Phật, tôi như vậy biết tường :
          ‘Ta do không sợ, kiên cường  
       Không phải từ bỏ vì thường sợ chi.
          Do tham ái tức thì đoạn diệt,
          Không tham ái, ta biết phải làm :
              Không thỏa mãn các dục ham ”.
 
       Này Tỷ Kheo Chúng ! Bao hàm ở đây 
          Cả Như Lai cũng cần được hỏi :
       “ Các pháp, mọi ô nhiễm do từ
              Mắt, tai nhận thức riêng tư
       Pháp có hiện khởi ở Như Lai liền ?
          Hay ở Ta, an nhiên không khởi ? ”.
          Khi được hỏi, Ta sẽ trả lời :
           “ Các pháp ô nhiễm mọi nơi
       Mắt, tai nhận thức tức thời xảy ra,
Không hiện khởi  ở ta tuyệt đối.     
          Hay đối với những tạp pháp nào
              Mắt, tai nhận thức trước sau
       Cũng không hiện khởi nhằm vào Như Lai ”.
 
          Nếu hỏi những pháp rày thanh tịnh
          Được nhận thức từ chính mắt, tai
              Có hiện khởi ở Như Lai ?
       Hay không hiện khởi như vầy ở Ta ?
          Được hỏi vậy, thì Ta sẽ đáp :
       “ Với những pháp thanh tịnh hoàn toàn
              Mắt, tai nhận thức rõ ràng
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT        *MLH  –  142
 
Pháp ấy hiện khởi sẵn sàng ở Ta.
          Pháp ấy Ta lấy làm đạo lộ
          Làm hành giới, làm chỗ dựa đây,
              Không ai giống Ta như vầy ”.
 
       Này Tỷ Kheo Chúng ! Thẳng ngay, tinh cần
          Một đệ tử phải gần Sư Trưởng
          Bậc Đạo Sư cao thượng cận kề
              Có nói như vậy ; để nghe
       Đạo Sư thuyết giảng mọi bề trải qua
          Vấn đề này rồi ra việc khác,
          Vi diệu này đến các pháp siêu,
              Các pháp hắc bạch sớm chiều,
       Cùng các pháp khác về điều tương đương.
          Các Tỷ Kheo ! Rồi nương theo ý
          Tùy theo vị Đạo Sư thuyết ra
              Cho Tỷ Kheo hiểu sâu xa
       Vị Tỷ Kheo ấy trải qua thuận tùy
          Sau khi đã chứng tri pháp ấy
          Đã đạt lấy sự cứu cánh ngay
              Của từng pháp một ở đây
       Khởi lòng tịnh tín bậc Thầy, Đạo Sư :
        ‘Thế Tôn, bậc Đại Từ Chánh Giác,
          Pháp lợi lạc đã được Phật Đà
              Khế cơ khéo thuyết giảng ra,
       Chúng Tăng thật khéo trải qua hành trì’.
 
          Các Tỷ Kheo ! Do vì người khác
          Hỏi Tỷ Kheo ấy các điều nghi :
          “ Tôn-giả có dữ kiện gì ?
       Có những bằng chứng gì mà nói ra :
        ‘Thế Tôn là bậc Chánh Đẳng Giác
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT     *MLH  –  143
 
          Pháp lợi lạc được khéo minh tri
              Chúng Tăng thật khéo hành trì ?’
       Một cách chân chánh thực thi trả lời :
       “ Này Hiền-giả ! Chính tôi đến tận
          Để nghe pháp của Đấng Thế Tôn
              Ngài đã thuyết giảng pháp môn,
       Những pháp cần phải bảo tồn sâu xa.
          Vấn đề này rồi ra việc khác,
          Vi diệu này đến các pháp siêu,
              Các pháp hắc bạch sớm chiều,
       Cùng các pháp khác về điều tương đương.
 
          Này Hiền-giả ! Rồi nương theo đó
          Pháp Thế Tôn giảng rõ cho tôi,
              Khi chứng tri pháp ấy rồi,
       Tôi đã như vậy làm nơi thuận tùy,
 Đạt cứu cánh từng chi pháp một.
          Tôi khởi ra cùng tột niềm tin
              Đối với Đạo Sư của mình :
      ‘Thế Tôn là bậc siêu minh, từ hòa
          Đấng Phật Đà, Chánh Đẳng Chánh Giác,
          Pháp khéo thuyết quảng bác, huyền vi,
  Chúng Tăng thật khéo hành trì ”.
 
       Này Tỷ Kheo Chúng ! Bất kỳ hôm mai
          Đối với ai lòng tin sâu nặng
          Với Như Lai, vốn sẵn trong lòng
              Căn cứ, an trú ở trong
       Văn tự, dữ kiện, văn phong như vầy,
          Lòng tin này gọi là đầy đủ
          Có dữ kiện, căn cứ ở đây
              Trên chánh kiến vững chắc này
Trung Bộ  (Tập 2)  Kinh 47 :   TƯ SÁT       *MLH  –  144
 
       Không thể bị phá hoại hay hại hoài
          Bởi một ai : Sa-môn, Phạm-chí,
          Ma Vương, Quỷ, Phạm Thiên, các Trời,
              Hay bất cứ ai trên đời
       Vậy là tìm hiểu mọi thời Như Lai,
          Và Như Lai mới được tìm hiểu
          Cách đúng pháp, tiêu biểu như vầy ”.
 
              Thế Tôn thuyết giảng nghiêm oai
       Chúng Tăng hoan hỷ, lời Ngài vững tin ./-
 
Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật  (3L )
 
*
*     *
 
(  Chấm dứt  Kinh số 47  : TƯ SÁT – 
VÌMAMSAKA   Sutta  )
 
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
18/12/2025(Xem: 2709)
Đại tường tưởng niệm bậc chân nhân Duy thức thâm uyên chí xuất trần Chẳng ngại gian lao hành nguyện sấm Không màng khổ lụy trải nguyền âm Quê nhà đạo mạch khơi nguồn ấn Đất khách thiền hà mở suối tâm Thạch trụ tòng lâm gương đức sáng Thắng Hoan Hoà Thượng rạng ngời Xuân
18/12/2025(Xem: 1964)
Quặn lòng trở lại đảo quê nhà Cây bàng cổ thụ vẫn chưa già Tuổi đời mình nhìn lên tóc trắng Mẹ theo về thành hũ tro ma. Côn Đảo quê xưa thuở ấu thời Trong ngủ mơ thấy cả cuộc đời Có mẹ có cha cùng em nhỏ Giờ còn ai nữa để cúng mời.
10/12/2025(Xem: 2877)
Hạnh phúc của tuổi trẻ thường nằm ở hy vọng ! Hạnh phúc của tuổi hoàng hôn, lại mang đầy sự tri ân Nếu đời là cánh đồng bạt ngàn mênh mông Thì mỗi cuộc gặp gỡ, giống như mỗi nhánh lúa vàng rộ chín!
04/12/2025(Xem: 3067)
Có những người thầy không đứng trước ta, giảng giải thế nào là rèn luyện ! Mà đi bên cạnh ta như một ngọn đèn trầm, Tỏa hương lặng lẽ, dẫn đường theo cách âm thầm Người thầy ấy biết rằng con đường hạnh phúc không thể trao cho nhau bằng lời dạy, mà bằng sự hiện diện,
04/12/2025(Xem: 3220)
(Qua tác phẩm “The Art of Happiness in a trouble world”– Đức Đạt Lai Lạt Ma & Howard Cutler. Và những tư tưởng của các bậc hiền triết Đông-Tây ) (Trân trọng kính dâng tặng những vị Thầy tâm linh và đặc biệt riêng gửi đến TT. Thích Nguyên Tạng nhân dịp sinh nhật lần thứ 59 vào ngày 5/12/2025 ) Hạnh phúc — trong cái nhìn tâm linh — không phải là một điểm đến để nắm bắt, mà là sự khai mở dần dần của tâm thức. Nó giống một buổi bình minh: ánh sáng không bừng lên ngay tức khắc, mà lan từ từ, dịu dàng, đánh thức từng mảng tối trong lòng người.
02/12/2025(Xem: 3260)
( Cảm tác từ tác phẩm “ The Unbearable Lightness of Being” nổi tiếng nhất của Milan Kundera viết năm 1982 và xuất bản lần đầu tiên năm 1984 tại Pháp. Bản tiếng Việt “ Đời Nhẹ Khôn Kham “do dịch giả Trịnh Y Thư dịch từ bản tiếng Anh (The Unbearable Lightness of Being của Michael Henry Heim) xuất bản năm 2002 tại Hoa Kỳ. “ Đời Nhẹ khôn kham" lấy bối cảnh chủ yếu ở Praha trong những năm 60-70, tiểu thuyết đã mô tả đời sống của tầng lớp nghệ sỹ và trí thức của xã hội Czech đương thời, cùng với đó là gợi ra những vấn đề triết học căn cốt và sâu sắc. Hơn thế nữa tác phẩm này dạy chúng ta về sự nhẹ nhàng và nặng nề trong cuộc đời, về ý nghĩa của tự do cá nhân và trách nhiệm, và cách đối mặt với sự ngẫu nhiên của số phận.
02/12/2025(Xem: 1983)
Bạn ơi, Muốn sống hạnh phúc thì xin bạn: Đừng đem chuyện hàng xóm vào gia đình. Đừng đem chuyện đường phố vào nhà. Đừng đem chuyện cộng đồng vào những bữa cơm. Đừng đem chuyện của thế giới vào buồng ngủ.
01/12/2025(Xem: 2594)
Việt Nam tội lắm Miền Trung Hàng năm vẫn chịu bão bùng mưa rơi Thiên tai lũ lụt khắp nơi Người dân chiếu đất màn trời tang thương Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người chung dòng giống xin thương nhau cùng Tịnh tài tịnh vật góp chung Giúp người lâm cảnh não nùng thê lương Biết bao nhiêu cảnh đoạn trường Cửa nhà tan tác, người thương lìa trần Ít nhiều xin góp đỡ đần Cho người đói lạnh, rất cần lắm thay.
01/12/2025(Xem: 2206)
Diệu pháp cao siêu khó nghĩ bàn Độ người vượt thoát nỗi hàm oan Thường suy ngẫm kỹ tu tinh tấn Mãi niệm trì chuyên gỡ ngỡ ngàng Bát Nhã soi đường đèn tuệ sáng Kim Cang chiếu lối nghĩa ân tràn Gieo trồng việc tốt ươm mầm ngọc Truyền đạt lời hay tiếp kệ vàng Khổ não tiêu mòn xây bến tịnh
01/12/2025(Xem: 2146)
Mấy hôm trời đổ mưa rào Hàng cây trút lá khẽ chào tiết Đông Giọt mưa tí tách bên song Tiếng rơi êm tựa giấc nồng mẹ ru. San Jose, ngày cuối thu Mưa qua thung lũng sương mù giăng giăng Chạnh niềm lữ thứ mênh mang Nghe mưa gõ nhịp song lang ai hoài…