Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   
Bài mới nhất

75. Kinh Màgandiya

19/05/202010:34(Xem: 376)
75. Kinh Màgandiya

TAM TẠNG THÁNH KINH PHẬT GIÁO

TẠNG KINH (NIKÀYA)
Thi Hóa
TRUNG BỘ KINH

( Majhima  Nikàya )


Tập II
Hòa Thượng THÍCH MINH CHÂU
Dịch sang tiếng Việt từ Tam Tạng Pàli

Chuyển thể Thơ :

Giới Lạc  MAI LẠC HỒNG  tự TUỆ NGHIÊM

 ( Huynh Trưởng Cấp Tấn  - GĐPTVN tại Hoa Kỳ )

Email : honglacmai1@yahoo.com



75. Kinh MÀGANDIYA
( Màgandiya sutta )
 
Như vậy, tôi nghe :
 
          Một thời, Đức Thế Tôn an trụ  
          Giữa dân chúng Ku-Rú (1) an hòa
              Tại một thị trấn không xa
       Tên Kam-Ma-Sá-Đam-Ma (2) nơi này,
          Trên thảm cỏ trong nhà giữ lửa
          Là gian giữa nhà vị Bàn-môn
              Thuộc về dòng họ bảo tồn
       Pha-Rát-Vá-Chá (3) trong thôn làng này.
 
          Buổi sớm mai, Thế Tôn Đại Giác
          Thân đắp y, mang bát đi ra,
             Vào Kam-Ma-Sá-Đam-Ma
       Thứ đệ khất thực từng nhà tại đây,
  Sau đó Ngài an nhiên thọ thực.
          Trên đường về thì đức Phật Đà
              Ghé vào một khu rừng già,
       Gốc cây ngồi nghi trải qua ngọ thời.
 
          Lúc bấy giờ có người du-sĩ  (4)
     Ma-Găng-Đí-Da – có tên vầy.
              Đi bộ ngao du đó đây
       Cùng khắp mọi chỗ ; đến ngay căn nhà
          Của vị Bà-la-môn thờ lửa
          Đứng tại cửa, nhìn khắp trong nhà.
              Du-sĩ Ma-Gan-Đi-Da  
    ____________________________
 
   (1) :Xứ Kuru .            (2) : Thi trấn Kammasadhamma .
   (3) : Bharadvaja .      (4) : Du sĩ Màgandiya .
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA          * MLH –   512
 
       Thấy một thảm cỏ trải ra trong nhà
          Của Phạm-chí Pha-Ra-Vá-Chá,
          Thấy vậy gã lập tức hỏi qua : 
 
       – “ Tôn-giả Pha-Rá-Va-Cha ! 
       Tấm thảm cỏ đó trải ra trong nhà
          Soạn sẵn, mà cho ai như vậy ?
          Hình như đấy là chỗ dành phần
              Để một Sa-môn ngủ chăng ? ”.
 
 – “ Xin thưa Tôn-giả Ma-Găng-Đi-Dà !
          Gô-Ta-Ma Sa-môn Thích tử
          Xuất gia tự dòng họ Thích Ca
              Tiếng đồn tốt đẹp lan xa :
      ‘Gô-Ta-Ma, bậc trí hòa sâu xa
          Chánh Đẳng Giác, Đại A-La-Hán,
          Minh Hạnh Túc viên mãn toàn chu
              Thiện Thệ, Điều Ngự Trượng Phu,
       Vô Thượng Sĩ, Thiên Nhân Sư, Phật Đà,
          Thế Tôn và bậc Thế Gian Giải’,
          Chỗ nằm ấy được soạn cho Ngài ”.
 
        – “ Này Tôn-giả ! Thật sự vầy :
       Chúng tôi khi thấy chỗ này dành riêng
          Sự ưu tiên, bất hạnh chỗ ngủ
          Nơi lưu trú của Gô-Ta-Ma
              Một người bất hạnh tỏ ra,
       Phá hoại sự sống chính là ông ta ”.    
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Da ! Thận trọng !
Lời nói phải thận trọng thốt ra.
              Rất nhiều trí giả vương gia,
       Rất nhiều trí giả thuộc Bà-la-môn,
          Nhiều Sa-môn, trí giả Cư Sĩ 
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  513
 
          Có lòng tin, kính quý với Ngài,
              Tu tập theo Thánh đạo ngay
       Theo sự chí thiện Pháp Ngài thuyết ra ”.
 
    – “ Này Pha-Rá-Va-Cha Tôn-giả ! 
          Ngay khi cả đối diện vị này
              Thì chúng tôi cũng nói ngay
       Những điều đã nói như vầy vừa qua ”.
 
    – “ Nếu Ma-Găng-Đi-Da hoan hỷ
          Tôi sẽ gặp, nói kỹ điều này
              Với Ngài Gô-Ta-Ma ngay ! ”.
 
 – “ Vâng, Tôn-giả cứ trình bày khúc nôi
          Những điều tôi mới vừa nói tới ”.
 
          Đức Phật với thiên nhĩ tịnh thanh 
              Từ xa Ngài đã nghe rành
       Câu chuyện giữa hai vị nhanh cấp kỳ.
          Đấng Toàn Tri buổi chiều xuất định,
          Từ độc cư thiền tịnh đứng lên
              Đi đến nhà lửa nói trên,
       Trên thảm cỏ sẵn Ngài liền ngồi an,
          Rồi hỏi sang vị Bàn-môn nọ
          Thuộc dòng họ Phá-Rá-Vá-Cha :
 
        – “ Này ông Phá-Rá-Vá-Cha !     
       Có phải đã có xảy ra đặc thù
           Cuộc nói chuyện của du-sĩ đó
           Về thảm cỏ với ông phải không ? ”.
 
               Nghe hỏi vậy, vị Bàn-môn  
       Hoảng hốt, dựng ngược tóc lông – đáp rằng :
 
    – “ Đây là điều con đang muốn bạch
 Để Tôn Giả phân tách, giảng ra.
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  514
 
              Ngờ đâu đại trí Phật Đà
       Đã đoán trước việc xảy ra như vầy ”.
 
          Câu chuyện Ngài Thế Tôn Toàn Trí  
          Đang nói với Phạm-chí trải qua
              Thì ông Ma-Găng-Đi-Da
       Ngao du, trở lạingôi nhà lửa đây.
          Gặp Thế Tôn, thốt ngay lời nói
          Lời xã giao, thăm hỏi đãi bôi,
      Rồi ông một bên liền ngồi.
       Phật bảo du-sĩ đang ngồi không xa :
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Da ! Con mắt
          Ưa thích Sắc, ái lạc sắc hoài,
          Hoan hỷ sắc. Được Như Lai
       Nhiếp phục, thủ hộ mắt này ngoài trong,
 Và thuyết pháp để phòng hộ mắt.
          Có phải vì bởi mắt, nên ông
              Bảo : ‘Gô-Ta-Ma Sa-môn
       Người phá hoại sự sống còn’ phải không ? ”.
 
    – “ Thưa Tôn-giả Sa-môn ! Đúng vậy !
          Sự sống bị phá hoại bởi Ngài       
              Thánh điển chúng tôi xưa nay
       Truyền lại như thế, chắc Ngài cũng thông ? ”.
 
    – “ Hỡi này ông Ma-Găng-Đi-Dá !
 Tai thích tiếng êm ả, du dương.
              Lưỡi thích vị, mũi thích hương,
       Thân ưa thích xúc, Pháp thường ý ưa,
          Suốt sớm trưa, ái lạc pháp ấy,
     Hoan hỷ với pháp ấy gần xa…
              Này ông Ma-Găng-Đi-Da !
       Có phải vì vậy ông đà nói ra :
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  515
 
         ‘Sa-môn Gô-Ta-Ma, ông ấy
          Người phá hoại sự sống’, phải không ? ”.
 
        – “ Đúng là vậy, nói thật lòng
       Tôi nói ‘Tôn Giả Ngài không thương gì,
          Phá hoại đi sự sống’ là vậy ”.
 
    – “ Này Du-sĩ ! Ông thấy thế nào ?
              Ở đây, có người trước sau
       Đam mê các sắc-pháp nào đã do
          Mắt nhận thức, liền cho sắc ấy
          Là khả ái, khả lạc, vui nhiều,
              Liên hệ đến dục sớm chiều,
       Hấp dẫn. Sau đó khá nhiều thời gian,
          Khi rõ ràng như chân được biết
          Sự tập khởi, đoạn diệt, hiểm nguy,
              Vị ngọt và sự xuất ly
       Của các sắc-pháp ; sau khi diệt trừ
          Nhiệt não và đoạn trừ sắc ái
          Đối với loại sắc-pháp ở đây,
              Người ấy trú khát ái này
       Đã đoạn trừ, đã diệt ngay hoàn toàn
  Với nội tâm tịnh an thuần nhã.
 
          Này Ma-Găng-Đi-Dá ! Vậy thì  
              Về người này, ông nghĩ gì ? ”.
 
 – “ Thưa Tôn Giả ! Không có chi nói vào ”.
 
     – “ Ông nghĩ sao, nếu người nào đó
          Trước kia có nhiều sự đam mê
              Các tiếng do tai nhận về,
       Các hương do mũi mọi bề nhận ra,
          Các vị là do lưỡi nhận thức    
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  516
 
   Xúc do thân nhận thức đủ đầy…
              Nhận biết được ngũ trần này
       Đáng yêu, thích ý, chứa đầy thứ vui
          Sắc, tiếng, mùi… liên hệ đến dục
          Hấp dẫn. Rồi tiếp tục tháng ngày
              Sau khi như chân biết ngay
       Sư tập khởi, sự đoạn rày, hiểm nguy,
          Vị ngọt, sự xuất ly tức khắc
          Ngũ trần : sắc, vị, xúc, thinh, hương,
              Sau khi trừ diệt kiên cường
       Các ái, nhiệt não nhiễm vương ngũ trần,
          Người này dần trú khát ái chính,
          Được đoạn trừ ; an tịnh nội tâm.
              Ma-Găng-Đi-Dá ! Thâm tâm
       Ông nghĩ gì đến người nhằm diện đây ? ”.
 
    – “ Không có gì, thưa Ngài Tôn Giả !
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Dá ! Chính Ta
              Khi còn là người tại gia 
       Ta sống hưởng thụ xa hoa, đủ đầy
          Sung mãn, năm dục này trưởng dưỡng,
          Các sắc-pháp do hướng mắt ta
              Nhận thức sắc-pháp trải qua
       Đáng vui, thích thú cùng là đáng yêu,
          Liên hệ nhiều đến dục, hấp dẫn…
 
          Các tiếng lẫn vị, xúc, hương  phần
              Nhận thức được do ngũ căn
     ( Mắt, tai, mũi, lưỡi và thân ấy đều )
          Thật đáng yêu, đáng vui mọi lúc
          Liên hệ dục, hấp dẫn với ta.
              Này ông Ma-Găng-Đi-Da !
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  517
 
       Lâu đài ta có ba tòa ba nơi :
          Một tòa thời dành cho mùa hạ,
          Một mùa đông, một cả mùa mưa.
              Và trong bốn tháng mùa mưa
       Ta sống hưởng thụ, say sưa nhạc đàn,
     Nữ vũ công ca xang lả lướt.
          Ta không bước xuống khỏi lâu đài.
 
              Nhưng rồi sau thời gian dài
       Sau khi biết được đủ đầy như chân
          Sự tập khởi và phần đoạn diệt,
          Ta cũng biết vị ngọt, hiểm nguy,
              Biết được về sự xuất ly
       Của các dục vọng ; sau khi diệt trừ
          Nhiệt não và đoạn trừ dục ái,
          Ta trú với khát ái đoạn trừ
       Với nội tâm tịnh, an như.
       Rồi ta đã thấy rõ từ điểm kia
          Chúng sinh khác, chưa lìa tham ái
          Với các dục nguy hại, họa tai
              Bị các dục ái nghiến nhai,
       Đang bị nhiệt não thiêu hoài, khổ thay !
   Chạy theo ngay các dục ái đó.
 
          Ta không ước như họ ở đây    
              Ta không ham thích điều này
       Vì sao như vậy ? Ta nay nói rằng :
          Có hỷ lạc, có phần ly dục
          Và tiếp tục bất thiện pháp ly,
              Chứng đạt Thiên lạc tức thì
       An trú hỷ lạc, mọi thì hỷ hoan.
       Ví như, này Ma-Gang-Đi-Dá !    
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  518
 
          Một Gia Chủ sang cả, giàu thay !
              Hay người con trai ông này
       Giàu sang, tài vật dư đầy, phủ phê
          Sở hữu nhiều, tràn trề hưởng thụ
          Rất đầy đủ, sung mãn ai tày !
              Năm dục trưởng dưỡng hằng ngày,
       Các pháp nhận thức do rày ngũ căn.
          Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân nhận thức
          Đều vui thích và thực đáng yêu,
              Liên hệ đến dục rất nhiều
       Khả năng hấp dẫn mọi điều mọi bên.
 
          Vị nói trên sau khi thực hiện   
          Thiện thân hành và thiện khẩu hành
              Cùng là làm thiện ý hành,
       Đến khi thân hoại, được sanh cõi Trời
          Với Chư Thiên cõi Trời Đao Lợi
       ( Thường nói tới : Tam thập tam thiên )
              Cộng trú cùng với chư Thiên
       Rừng Nan-Đa-Ná này liền sống đây.
          Chúng Thiên nữ thường vây quanh mãi,
          Thiên tử ấy thọ hưởng đêm ngày
              Năm thiên-dục trưởng dưỡng này
       Một cách sung mãn, đủ đầy trải qua.
          Này Ma-Găng-Đi-Da ! Ông nghĩ            
          Sao về vị Thiên tử  nói qua ?
              Vị ấy có ước vọng là
       Được làm Gia Chủ & con Gia Chủ vầy ?
          Trở lui ngay về với các dục
          Thuộc loài người tiếp tục hay không ? ”.
 
        – “ Thưa Ngài ! Chắc chắn là không !
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  519
 
       Vì rằng nhân-dục hưởng trong cõi đời
          So thiên-dục cõi Trời sao được !
          Điều ô trược sao sánh diệu kỳ ! ”.
 
        – “ Ma-Găng-Đi-Dá ! Vậy thì
       Cũng thế, Ta ở thời kỳ tại gia
          Được hưởng qua rất nhiều sung sướng,
          Dục trưởng dưỡng các loại đủ đầy.
              Nhưng Ta tỉnh ngộ, hiểu ngay
       Trú với khát ái diệt đây hoàn toàn
    Với nội tâm tịnh an như vậy.
 
          Nên Ta thấy chúng sanh khác kia    
              Tham ái, các dục chưa lìa
       Bị các dục ái cắt chia nhai nghiền
          Bị thiêu đốt liên miên bởi dục  
Đang chạy theo càc dục đêm ngày.
              Với hạng chúng sanh như vầy
       Ta không ước vọng sánh tày họ đâu !
          Không ham thích. Vì sao như vậy ?
          Vì ta thấy dục họ thấp hèn.
              Ta đạt thiên-lạc ấy, bèn
       An trú, hoan hỷ bao phen lạc này.
 
          Ví như, này Ma-Găng-Đi-Dá !
          Một người đã bị cùi lâu nay
              Lở lói, thối tha đêm ngày,
       Bị trùng đục khoét, nước rày chảy ra.
          Người ấy đang cào da rách rộng
          Các vết thương với móng tay mình,
              Hơ đốt khắp cả thân hình
       Trên hố than lửa nóng kinh ngày hè.
          Các bạn bè, bà con quyến thuộc
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  520
 
          Mời một vị thầy thuốc có tài
              Chuyên khoa mổ xẻ đến ngay,
       Vị y sĩ ấy cho người này thuốc thang,
          Dùng thuốc xong, hoàn toàn khỏi bệnh
          Khỏi cùi hủi, dứt bệnh, lạc an,
              Tự do tự tại, nhẹ nhàng
       Có thể đi lại dễ dàng mọi nơi.
 
          Rồi một thời, người ấy nhìn thấy   
          Người cùi giống người ấy trước đây
              Nhức nhối, khổ sở như vầy.
       Ma-Găng-Đi-Dá ! Chuyện này nghĩ sao ?
          Người ấy ước vọng vào như trước
          Hố than hừng hay được thuốc thang ? ”.
 
        – “ Thưa không, Tôn-Giả Kiều-Đàm !
       Vì sao vậy ? Vì khi đang bệnh, thì
          Cần cấp kỳ thuốc để trị bệnh,
          Khi không bệnh thì thuốc đâu cần ! ”.
 
        – “ Một ví dụ khác, về phần 
       Một người cùi hủi, với thân lở nhiều
          Giống như điều người cùi trước có
          Nhưng người đó gặp một duyên may
              Gặp một thầy thuốc đại tài
       Cho thuốc hay uống, người này lành ngay
          Khỏi cùi hủi, lòng đầy an lạc
      Đi lại các nơi khác tự do.    
              Nhưng hai lực sĩ thật to
       Nắm hai tay chặt không cho vẫy vùng,
          Kéo người ấy đến vùng lửa cháy
  Hố than hừng để đẩy xuống mau.    
              Ma-Găng-Đi-Dá ! Nghĩ sao ?   
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  521
 
       Người ấy có bị khổ sầu thân đây ?
          Vật vả qua phía này phía nọ ? ”. 
 
    – “ Thưa Tôn Giả ! Thật có như vầy !
              Vì sự xúc chạm lửa đây 
       Rất là đau khổ, lửa này nóng kinh ! ”.
 
    – “ Vậy thật tình, thế nào ông nghĩ
          Có phải chỉ hiện tại chạm vào
              Lửa đang hừng hực cháy cao
       Là sự nhiệt não, khổ sầu, hại thay !
          Hay trước đây. Xúc chạm với lửa
          Là nhiệt não, khổ tựa khảo tra ? ”.
 
        – “ Thưa Tôn Giả Gô-Ta-Ma !  
       Hiện tại chạm lửa rất là khổ đau,
 Rất nhiệt não, khổ sầu bi thảm.
          Xưa kia, sự xúc chạm lửa vầy
              Đã là cháy bỏng, khổ thay !
       Tuy vậy, với người cùi này, trải qua
          Thân lở lói, chảy ra nước thối 
          Các loài trùng sớm tối khoét sâu,
              Người cùi hủi ấy đang cào
       Vết thương rách miệng bằng vào móng tay.
          Nhưng người này xúc chạm với lửa,
          Lại phản tưởng như tựa vui an
              Được lạc thọ, thấy nhẹ nhàng
     ( Bớt sự nhức nhối, khổ nàn trải qua ) ”.
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Da ! Cũng vậy
          Khi Ta lấy ví dụ trên đây
              Những chúng sanh ái dục đầy
       Đang bị nhai nghiến, dục này đốt thiêu.
          Chưa diệt tiêu ái tham với dục
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  522
 
  Với các căn tiếp tục hoại mau.
              Nhưng khi xúc chạm khổ đau
       Với các dục, lại tưởng vào ngược ngay
Phản tưởng đây chính là lạc thọ.
          Những người có bệnh hủi cùi này
              Càng hơ đốt thân họ đây
       Trên lửa hừng hực, càng gây thối nhiều,
Càng hư nát, thêm điều bất tịnh.
          Cảm giác chính dễ chịu, thích rồi
              Do nhân duyên gãi ngứa thôi !
 
       Như chúng sanh ở trên đời tối tăm 
          Chưa đoạn trừ ái tham với dục
          Đang bị các ái dục nghiến nhai
              Bị dục nhiệt não thiêu hoài,
       Họ chỉ cảm giác vui thay, thích liền,
          Chính do duyên năm dục trưởng dưỡng.
 
          Ông có thể tưởng tượng ra rằng : 
              Vị Vua hay vị đại thần
       Của vua, hưởng thụ muôn phần sướng thay !
          Rất đủ đầy, sung mãn an hưởng
          Năm món dục trưởng dưỡng hằng ngày,
              Dục ái chưa được diệt ngay
       Chưa diệt dục nhiệt não này thẳng tay,
          Đã trú, đang trú hay sẽ trú
          Với khát ái xưa cũ trừ xong
              Với nội tâm an tịnh không ? ”.
 
 – “ Kính thưa Tôn Giả ! Thật không thể vầy ”. 
 
    – “ Lành thay ! Này Ma-Găng-Đi-Dá !
          Ta cũng đã không thấy, không nghe
              Vua hay đại thần, mọi bề
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  523
 
       Hưởng thụ sung mãn, tràn trề, toại tâm
          Dục trưởng dưỡng cả năm hưởng mãi.
          Nhưng dục ái chưa được đoạn trừ,
              Dục nhiệt não chưa diệt trừ,
       Đã, đang, sẽ trú an-như đủ đầy,
          Với khát ái ở đây trừ diệt,
  Với nội tâm tịnh khiết an hòa.
 
              Nhưng này Ma-Găng-Đi-Da !
       Sa-môn, Phạm-chí kể ra vị nào
          Đã, đang, sẽ sống vào khát ái
          Được đoạn trừ, nội tại tịnh an.
              Như chân biết được rõ ràng
       Sự tập khởi, sự hoàn toàn diệt đi,
          Vị ngọt, sự hiểm nguy mọi lúc,
          Sự xuất ly các dục như vầy,
              Với dục ái được diệt ngay,
       Với dục nhiệt não sâu dày diệt mau,
          Đã, đang, sẽ trú vào khát ái
          Được đoạn trừ, ở đấy nội tâm
              An tịnh một cách thâm trầm ”.
 
       Rồi Phật cảm hứng Pháp âm tuyên vầy :    
 
    “ Không bệnh, lợi-tối-thắng đầy,
       Niết-bàn, lạc-tối-thắng này, vui thay !
       Bát Chánh độc đạo thẳng ngay
       Con đường bất tử chứa đầy lạc an ”.
 
          Được nghe vậy, Ma-Găng-Đi-Dá
          Nói rằng : “ Bạch Tôn Giả Kiều Đàm !
              Vi diệu thay ! Ngài Kiều Đàm !
       Lởi khéo được đức Kiều Đàm nói đây :
 
“ Không bệnh, lợi-tối-thắng đầy,
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  524
 
Niết-bàn, lạc-tối-thắng này vui thay ! ”
 
          Con cũng vầy, xin thưa Tôn Giả !
          Chính con đã nghe được vậy, từ
              Các Tôn Sư, Đại Tôn Sư
     Du sĩ đã nói y như lời này.
          Như vậy thời lời Ngài nói tới
          Phù hợp với lời các Tôn Sư ”.
 
        – “ Du-sĩ ! Ông nói khư khư
       Bảo lời Ta nói giống như họ, thì
          Sao là không bệnh chi, nghĩa ấy ?
          Và như vậy, thế nào Niết-bàn ? ”.
 
              Du sĩ nghe vậy, vội vàng
       Lấy tay xoa bóp trên toàn chân tay
          Và nói ngay : “ Kiều Đàm Tôn Giả !
          Tôi ròng rã không bệnh, vui rồi !
              Không có bệnh gì ở tôi ! ”.
 
 – “ Ma-Găng-Đi-Dá ! Hiện thời ví như
          Một người từ sinh ra mù mắt
          Không thấy sắc : đen, trắng, vàng, xanh…
              Không biết có & không thăng bằng,
       Không biết tinh tú, mặt trăng, mặt trời.
          Người ấy nghe một người sáng mắt
          Nói rằng : ‘Thật tấm vải đẹp xinh,
              Không bị cấu uế, trắng tinh’.
       Người mù nghe vậy, thật tình vui thay !
 
          Người mù này muốn tìm vải trắng   
          Có một người tâm chẳng thiện hiền 
              Đánh lừa người mù, lấy liền
       Tấm y thô tháo, dính nguyên đất, dầu
          Rồi nói mau : “Đây là tấm vải      
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  525
 
          Trắng tinh, lại không cấu uế nào
              Xinh đẹp, thanh tịnh biết bao ! ”.
 
       Người mù liền lấy đắp vào mình y    
          Sau khi đắp vào thì hoan hỷ
          Thốt lên lời tự thị như vầy :
             ‘Tấm vải không cấu uế này
       Trắng tinh và tốt đẹp thay đây mà’.
 
          Này Ma-Găng-Đi-Da ! Ông nghĩ  
          Kẻ sinh ra đã bị mù này
              Nghĩ sao y nói như vầy ? ”.
 
 – “ Tôn Giả ! Do chính ở đây người mù
          Không thấy, biết đặc thù màu sắc,
          Những cảm giác dơ dáy, sạch tinh…
              Người mù chỉ có lòng tin
       Nghe lời kẻ xấu gạt mình nói ra ”.
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Da ! Cũng vậy,
          Các du sĩ không thấy, mù lòa
              Không biết không bệnh chi là,
       Niết-bàn không thấy, nói ra như vầy :
 
“ Không bệnh, lợi-tối-thắng đầy,
         Niết-bàn, lạc-tối-thắng này vui thay ! ”.
 
          Ma-Găng-Đi-Da này ! Câu kệ
          Thời quá khứ liên hệ đã qua
              Được bậc La-Hán, Phật Đà
       Nói lên như vậy, chính là kệ đây : 
 
    “ Không bệnh, lợi-tối-thắng đầy,
       Niết-bàn, lạc-tối-thắng này, vui thay !
       Bát Chánh độc đạo thẳng ngay
       Con đường bất tử chứa đầy lạc an ”.
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  526
 
          Câu kệ dần được lan truyền tới
          Phổ quát với dân chúng, phàm phu.
              Ma-Găng-Đi-Dá ! Phạm trù
       Thân này biến hoại thiên thu chẳng bền,
          Như cục bướu, mũi tên, bệnh hoạn,
 Điều bất hạnh vô hạn, trầm kha.
              Như điều ông đã nói qua :
     ‘Thưa Tôn-giả Gô-Ta-Ma ! Như vầy :
          Chính cái này là không bệnh đấy,
  Chính cái ấy là cái này đây !’.
              Ông Ma-Găng-Đi-Da này !
       Ông không có Thánh nhãn đầy viên thông.
          Với Thánh nhãn thì ông có thể
          Biết không bệnh, có thể thấy ngay
              Niết-bàn diệu dụng ở đây ”.
 
 – “ Con tin Tôn Giả như vầy sâu xa : 
         ‘Tôn Giả Gô-Ta-Ma có thể
          Thuyết pháp để ta biết rõ ràng
              Không bệnh, thấy được Niết-bàn ”. 
 
 – “ Ma-Găng-Đi-Dá ! Ta hằng ví như
          Người mù từ sinh ra, không rõ
          Sắc đen, trắng, xanh, đỏ. tía, vàng,
              Không thấy có & không thăng bằng,
       Không thấy tinh tú, mặt trăng, mặt trời.
          Bạn hữu, thân quyến mời một vị
          Là Y sĩ mổ mắt có tài
              Đến để mổ cho người này,
       Sau khi mổ mắt, thuốc hay đã dùng,
          Nhưng cuối cùng mắt không sáng tỏ,
          Ông nghĩ thầy thuốc đó thế nào ?
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  527
 
              Cảm thấy thất vọng biết bao,
       Mệt mỏi, phiền não do vào chuyện qua ? ”.
 
    – “ Tôn Giả Gô-Ta-Ma ! Đúng vậy ”.
 
    – “ Cũng như vậy, Ma-Găng-Đi-Da !
              Nếu vì ông, Ta thuyết ra :
      ‘Đây là không bệnh, đây qua Niết-bàn !’
          Nhưng ông lại hoàn toàn không biết
          Không bệnh ấy, không biết Niết-bán.
              Như vậy là công dã tràng
       Làm Ta mệt mỏi, kéo sang não phiền ”. 
 
    – “ Con có liền niềm tin Tôn Giả
          Là Tôn-giả có thể giảng qua,
              Thuyết pháp cho con vỡ òa
       Được biết không bệnh, thấy ra Niết-bàn ”.   
 
    – “ Này Ma-Găng-Đi-Da ! Được ví
          Người sinh ra đã bị mù lòa
              Nên không hề được thấy qua
       Sắc vàng, đen, đỏ cùng là trắng, xanh,
          Không thấy rành thăng bằng hay chẳng,
          Không thấy tận tinh tú, trời, trăng…
              Nghe người mắt sáng nói rằng :
      ‘Tấm vải này thật vô ngần đẹp xinh !
 Vải trắng tinh và không cấu uế’.
 Người mù này nghe thế tin ngay.
              Kẻ ấy muốn lừa người này
       Đưa tấm vải đã dính dây đất, dầu,
          Rồi nói mau : “ Đây là tấm vải
   Không cấu uế mà lại đẹp xinh.
              Này bạn ! Tấm vải trắng tinh
       Thanh tịnh cho bạn mặc tình dùng qua ! ”.     
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  528
 
          Người mù lòa này liền cầm lấy
    Rồi y đắp tấm vải trên thân.
              Sau đó, quyến thuộc, bạn thân
       Liền mời Y sĩ chuyên phần về khoa
          Giải phẩu, và trước khi mổ xẻ
          Cho thuốc để bài tiết các bên
              Bài tiết nhơ bẩn phía trên,
       Bài tiết phía dưới để liền sạch mau.
          Xức thuốc mắt, thoa dầu cho mắt,
Lỗ mũi đặt loại thuốc cho thông.
 
              Sau khi đã chữa trị xong
       Mắt được thấy rõ, sáng trong tinh tường.
          Với mắt thấy tinh tường như vậy
          Người ấy thấy rõ tấm vải thô
              Dầu dơ và đất dính vô,
       Dứt lòng yêu mến với đồ đã yêu,
          Tức giận nhiều với người bạn ác
          Đã lừa gạt, đưa tấm vải này,
              Xem y như thù địch ngay,
       Nếu có thể giết kẻ này, không tha !
 
          Này Ma-Găng-Đi-Da ! Cũng vậy 
          Nếu Ta lại bảo ông như vầy :
             ‘Sự không bệnh ấy là đây,
Nơi Niết-bàn ấy là đây’ rõ ràng. 
 
          Với Niết-bàn ông có thể thấy,
          Biết không bệnh như vậy viên thông 
              Với mắt sáng rõ cho ông
       Lòng tham dục đối với trong năm điều
        ( Năm thủ uẩn ) được tiêu diệt kỹ
          Ông có thể suy nghĩ như sau :
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  529
 
  ‘Thật sự một thời gian lâu
       Ta bị tâm ấy trước sau dối lừa
          Lừa gạt ta sớm trưa ròng rã
          Và ta đã chấp thủ đành rành
              Chấp sắc, thọ, tưởng, thức, hành,
       Do duyên chấp thủ ấy, thành Hữu sanh.   
          Do duyên ‘hữu’, có Sanh đơm kết,
          Do duyên ‘sanh’, già, chết, sầu bi,
              Khổ, ưu, não khởi tức thì.
       Như vậy sự tập khởi thì xảy ra
          Của toàn bộ gọi là Khổ Uẩn ”.
 
    – “ Dù bất luận chuyển biến thế nào
              Con tin Tôn Giả thanh cao
       Có thể thuyết giảng thâm sâu những lời
          Để có thể nơi ngồi đứng dậy
          Con sẽ thấy, không còn mù lòa ”.
 
        – “ Vậy này Ma-Găng-Đi-Da !
       Ông hãy thân cận dưới tòa Chân nhân.
          Do thân cận chân-nhân, sẽ được
          Nghe diệu pháp. Nghe được rồi thì
              Sống đúng chánh pháp, pháp tùy
       Ông tự mình thấy, tự tri như vầy :
       ‘ Cục bướu đây, mũi tên, bệnh chướng,
          Được trừ diệt, không vướng dư tàn,
              Chấp thủ được ta diệt tan
       Nên ‘hữu’ bị diệt, con đàng ‘sanh’ tiêu.
          Do ‘sanh’ diệt, diệt tiêu già, chết,
          Sầu, bi, khổ, ưu hết, não tan.
              Như vậy đoạn diệt hoàn toàn
       Toàn bộ khổ uẩn, lạc an nhẹ nhàng.        
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  530
 
          Nghe nói vậy, Ma-Găng-Đi-Dá
          Bạch với Phật : “ Tôn Giả ! Lành thay !
              Bạch Tôn Giả ! Vi diệu thay !
       Như người dựng đứng vật đang ngã nằm   
          Chỉ hướng kẻ sai lầm lạc lối
          Đem đèn sáng vào tối như bưng
              Để ai có mắt mở bừng
       Có thể thấy được sáng trưng sắc màu.
*
          Cũng như vậy, nhiệm mầu Chánh Pháp
          Được Thế Tôn phân tách, trình bày
              Con xin quy ngưỡng từ nay
       Quy y đức Phật, nương ngay Pháp mầu,
          Quy y Tăng thanh cao đức cả
          Nối tiếp nhau hoằng hóa Pháp môn.
              Mong Thế Tôn nhận cho con
       Được phép nhập chúng, vuông tròn lợi tha
          Thọ Đại giới  xuất gia Cụ Túc
          Thành Tỷ Kheo thu thúc lục căn ”
 
           – “ Ma-Găng-Đi-Dá ! Hiểu chăng ?
       Như Lai Giới Luật pháp đăng soi đường
          Có qui định : thường thường ngoại đạo
          Muốn quay về Tam Bảo xuất gia
              Bốn tháng biệt trú trải qua
       Sau đó thấy được, Tăng Già chuẩn y
          Được xuất gia nghiêm trì Giới luật
          Thành Tỷ Kheo, pháp Phật bảo tồn ”.
 
           – “ Kính bạch Đại Đức Thế Tôn !
       Nếu trong pháp luật tịnh môn định là
          Kẻ ngoại đạo phải qua bốn tháng
          Sống biệt trú để quán sai lầm
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  531
 
              Trước kia, cả thân lẫn tâm
       Sau đó mới được Chúng Tăng nhận vào.
 
          Thì nay con với bao tha thiết
          Mong gia nhập siêu việt Tăng-thân
              Tình nguyện biệt trú  Bốn năm
       Sau đó Tăng Chúng âm thầm thẩm tra
          Cho xuất gia Tỷ Kheo Cụ-túc
          Giữ đại giới, thu thúc, cần chuyên ”.
 .
          – “ Này Ma-Găng-Đi-Dá !  Tuy nhiên
       Chúng sinh, Ta thấy không tuyền giống nhau
          Cá tính người, trước sau sai biệt
          Có trường hợp cần thiết đổi thay
              Ngoại lệ, được miễn Luật này
       Như ngươi ; tâm ý thẳng ngay, chí thành
          Ta cho phép cử hành nghi thức
          Lễ xuất gia thành bực Tỷ Kheo
              Đại Giới Cụ Túc vâng theo
       Ba y một bát, sống nghèo độc cư ”.
 
          Tân Đại Đức an nhu, cần mẫn
          Không phóng dật, vượt thắng, nhiệt tâm
              Độc cư rừng vắng âm thầm
       Không bao lâu đã chứng tầm pháp siêu
          Đạt mục tiêu tối cao bậc thánh
          Người xuất gia chân chánh mong cầu
              Vô thượng phạm hạnh cao sâu
       Tự mình chứng ngộ pháp mầu minh quang
          Với thắng trí, trú an, chứng đạt
          Tâm vị ấy an lạc sáng trong
              Dục lậu, hữu lậu thoát xong
       Thoát vô minh lậu, khỏi vòng trói trăn
Trung Bộ (Tập 2)  Kinh 75 :  MÀGANDIYA        * MLH –  532
 
          Liền hiểu rõ : ‘Tự thân giải thoát
          Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành
              Việc cần làm đã thực hành
       Sau đời hiện tại, Vô sanh hiển bày’.
 
          Tự thấu hiểu và ngay lập tức
          Vị Đại Đức này đã trở thành
              Bậc A-La-Hán tịnh thanh
       Nhiệt tâm hoằng hóa Pháp lành truyền lưu./-
 
Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật  ( 3 L )
 
 
 
*
*  *
 
Chấm dứt  Kinh số 75  :MÀGANDIYA  –
MÀGANDIYA   Sutta  )
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
08/04/201318:12(Xem: 31349)
Mỗi thế hệ thi ca đều xuất hiện những tâm hồn đặc biệt của các nhà thơ qua từng thế hệ. Phần nhiều, tâm hồn xuất phát từ cảm tính của thi nhân qua mọi sinh hoạt của xã hội. Tập thơ Hoa Song Đường của nhà thơ Mặc Giang vượt ra ngoài cái vòng tâm tư hiện hữu xưa nay, nó mang tính chất triết lí nhân sinh, chứa chất mọi quy luật sinh tồn mà con người và vũ trụ cố gắng tranh đấu để bảo tồn lẽ sống cùng với vạn hữu.
21/10/201621:07(Xem: 4688)
Ngẫm về khúc ruột Miền Trung Vùng đất kỳ lạ của cùng quê hương Dân tình sống thật dễ thương Tài ba cũng lắm, tai ương cũng nhiều Địa linh nhân kiệt tuyệt siêu Anh hùng liệt nữ mực điều viết son Gương cao vắt đỉnh Trường Sơn Thâm sâu in bóng rợn hồn Biển Đông Nhưng sao nghiệt ngã chất chồng Dân sinh thống khổ gánh gồng nhiễu nhương
06/03/201407:59(Xem: 16042)
Tu thành Bồ Tát Quán Âm Viên Thông, Tự Tại, Diệu Âm cứu đời Mười hai nguyện lớn sáng ngời Từ bi, Trí Tuệ, độ người an vui.
24/04/201419:09(Xem: 11137)
(Nguyện thứ nhất) Khi Ta thành đạo Bồ đề, Băm hai tướng tốt đề huề tụ thân Hào quang vô lượng sáng ngần Chúng sanh ai cũng được phần như Ta
20/03/201410:43(Xem: 13228)
Khi được tuệ giác vô thượng Bản thân rực sáng muôn phương thế giới Ba mươi hai tướng sáng ngời Tám mươi vẽ đẹp, mọi người giống con.
16/04/201419:37(Xem: 12928)
(Nguyện thứ nhất) Hiệu danh Tự Tại là tôi Bồ Tát là vị, Như Lai là lòng Tu hành đã được viên thông Nguyện đi quảng pháp khắp vùng thế gian
04/06/201518:19(Xem: 5872)
Thích cho đi ngày càng nhiều phước báu Thích cảm ơn điều thuận lợi nhiều hơn Thích giúp người ta thường gặp quý nhơn Thích oán trách ngày thêm nhiều phiền não Thích mãn nguyện niềm vui hay lai đáo Trốn tránh thời thất bại rất chua cay Thích sẻ chia bè bạn đến hằng ngày Thường giận dữ ngày càng nhiều bệnh tật Thích chiếm dụng sau nầy thành hành khất Bố thí thường ngày càng được giàu sang Thích hưởng thụ nợ khổ lắm đeo mang Thích học hỏi ngày càng tăng trí tuệ
06/05/201419:13(Xem: 12176)
Vừa đản sanh chín rồng phun nước tắm Mang an vui mát mẻ đến trần gian Xóa khổ đau an ủi kẻ nghèo nàn Vì chỉ rỏ mỗi tâm đều có Phật
04/06/201820:37(Xem: 1731)
2000 Năm Trước (thơ) Nữ Sĩ Tâm Tấn
02/01/202009:17(Xem: 799)
Ngày cuối năm hai ngàn mười chín Trà vẫn thơm an tĩnh cửa thiền Thời gian trôi việc cố nhiên Riêng ta giữ hạt thiện duyên tươi nhuần