Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 13753)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
16/06/2025(Xem: 3957)
Thiên tai động đất kinh hoàng Người dân Miến Điện ngỡ ngàng đau thương Nhiễu điều phủ lấy giá gương Cùng là nhân loại tỏ tường nỗi đau Động lòng Phật giáo Úc Châu Thông tư chùa viện cùng nhau góp tiền Ngày 8 tháng 6 đủ duyên Phái đoàn 8 vị 3 miền cùng đi Sáu ngày thể hiện từ bi Xuyên qua những tỉnh lâm nguy tai nàn
06/06/2025(Xem: 5150)
Hãy kiến tạo cho mình, một đời sống có giá trị như một kiệt tác! Theo phương cách của toàn bộ tâm trí chiều sâu Tinh thần khai sáng hướng vào khía cạnh nghệ thuật khác nhau Nếu chọn điêu khắc , bạn đang gọt giũa bản ngã ! Michelangelo nói: “Tôi chỉ gỡ bỏ những phần thừa thãi, còn thiên thần đã có sẵn trong đá”
06/06/2025(Xem: 3123)
Công phu niệm Phật hằng ngày Sau những ngày bịnh hôm nay Bà hành Năm giờ sáng khí trong lành Nén hương dâng Phật niệm danh hiệu Ngài Câu kinh, bài kệ thật dài Bà chuyên tâm tụng không sai chữ nào Phục Bà trí chẳng lãng xao Chân không mỏi gối đứng cao lạy gần Đứng lên lạy xuống nhiều lần Người xem cũng thấy bội phần tán dương Hạnh Bà Phật thấy cũng thương Sẽ luôn gia hộ Bà thường an yên .
01/06/2025(Xem: 4080)
Kính tri ân những bậc thầy trí tuệ truyền cảm hứng! Trong quá trình tự hoàn thiện bản thân Một sáng bâng khuâng .. như gió chờ hoa nở mới ghé sân Mạch nguồn thiêng liêng trở về đúng lúc từ vô thức !
01/06/2025(Xem: 4426)
Trần gian giã biệt Chị về rồi Xả hết vui buồn dạ thảnh thơi Cửa Phật yên bình đà hướng tới Dân tình rộn rã thảy đều vơi Lờ sân với thế, nương thềm đạo Đón pháp cầu tâm, sống cõi đời Chuyện đến, ngày trôi… chừ chẳng bận Dang tay vẫy nhẹ… Nợ duyên rời
29/05/2025(Xem: 4776)
Lắng … lắng tai nghe tiếng nước mình Mỗi thanh âm …mỗi hóa uy linh Sớm mai thức dậy : ơi ba má. Sẩm tối thì nghe mạ gọi mình … Tự quy thầy dạy về nương tựa Ghềnh thác mê mờ há lãng quên Thầy nhắc nhủ mình về chỗ tựa : Đức Phật trong tâm chắc, thật … nên …
29/05/2025(Xem: 4026)
Em ngồi đây chấp tay cầu nguyện Tiễn Anh về nước Chúa bình an Trong im lặng , hoàn toàn tĩnh lặng Em nghe tiếng tim đập lẫn tiếng khóc thở than! Tiễn người con yêu của đất Mẹ Việt Nam
26/05/2025(Xem: 7949)
Thuốc Phật dược,Tiên đơn,Thần Thánh vị Nhiều danh y, dược sĩ thuở nghìn xưa Đã ra tay,chữa trị cứu nhiều người Được thoát khỏi,tay tử thần sắp đến. Trị đơn giản,mà hay không tưởng tượng Nhiều bệnh nhân,chỉ chờ chết mà thôi Mầu nhiệm thay, thuốc Phật được uống rồi Trừ dứt tuyệt, trăm muôn ngàn chứng bệnh. Vì ích lợi, mọi người cần hiểu đến… Hãy đem ra cứu giúp kẻ lâm nguy Nhiều bệnh căn,thầy trị mạnh cấp kỳ Có hiệu quả,chính do tôi thực nghiệm. Và cũng có, Quý thầy cô chữa trị Nhiều bệnh lành, đã kết quả thành công Gởi tặng cho, những toa thuôc nằm lòng Hầu phổ biến, giúp bệnh nhân thống khổ.
26/05/2025(Xem: 3553)
Muốn hay không, chúng ta đều chịu ảnh hưởng ! Và đang phát triển theo … tương thích của xã hội hiện đại thời nay Đừng bối rối, bất lực và lạc lối giữa thật -giả lẫn lộn, dở-hay Tự nhủ hoài nghi và tôn sùng đều đáng được tôn trọng
24/05/2025(Xem: 4761)
Thế gian khó thấy nhiều điều thuận ý ! Kiếp nhân sinh đầy rẫy những thương đau Ai chẳng một lần trải nghiệm mối bi sầu Khi đối mặt thực tế phũ phàng, khắc nghiệt Hãy tự nhủ mình với triết lý “ Nietzche “(1) “ Yêu lấy số phận “ từ khái niệm AMOR- FATI Mặc cho thử thách cam go thế nào, vẫn kiên trì Để sống trọn vẹn hơn, mạnh mẽ hơn, phát triển !