13. Ba hạng con

09/03/201108:46(Xem: 9569)
13. Ba hạng con

TRUYỆN TÍCH VU LAN PHẬT GIÁO
Minh Châu sưu tầm, Nguyễn Minh Tiến hiệu đính

Ba hạng con

Trong kinh Puttasutta, đức Phật dạy:

– Này chư tỳ-kheo, có 3 hạng con trong đời này:

1. Con hơn cha mẹ (Atijàtaputta).

2. Con như cha mẹ (Anujàtaputta).

3. Con kém cha mẹ (Avajàtaputta).

Thế nào gọi là con hơn cha mẹ?

Này chư tỳ-kheo, cha mẹ ở trong đời này là người không có quy y, nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; không tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Cha mẹ là người không có đức tin nơi Tam bảo, không có tam quy, không có ngũ giới, thường tạo mọi ác pháp.

Còn người con của cha mẹ ấy là người đã có quy y, nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; thường tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Người con là người có đức tin trong sạch nơi Tam bảo, có tam quy, có ngũ giới trong sạch, thường tạo mọi thiện pháp.

Này chư tỳ-kheo, như vậy gọi là con hơn cha mẹ.

Thế nào gọi là con như cha mẹ?

Này chư tỳ-kheo, cha mẹ ở trong đời này là người đã có quy y, nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Cha mẹ là người có đức tin trong sạch nơi Tam bảo, có tam quy, có ngũ giới trong sạch, thường tạo mọi thiện pháp.

Còn người con của cha mẹ ấy cũng là người đã có quy y, nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; thường tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Người con là người có đức tin trong sạch nơi Tam bảo, có tam quy, có ngũ giới trong sạch, thường tạo mọi thiện pháp.

Này chư tỳ-kheo, như vậy gọi là con như cha mẹ.

Thế nào gọi là con kém cha mẹ?

Này chư tỳ-kheo, cha mẹ ở trong đời này là người đã có quy y, nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Cha mẹ là người có đức tin trong sạch nơi Tam bảo, có tam quy, có ngũ giới trong sạch, thường tạo mọi thiện pháp.

Còn người con của cha mẹ ấy là người không có quy y, không nương nhờ nơi Phật, nơi Pháp, nơi Tăng; không tránh xa sự sát sanh, sự trộm cắp, sự tà dâm, sự nói dối, sự uống rượu và các chất say là nhân sanh ra sự buông thả. Người con là người không có đức tin nơi Tam bảo, không có tam quy, không có ngũ giới trong sạch, thường tạo mọi ác pháp.

Này chư tỳ-kheo, như vậy gọi là con kém cha mẹ.

Bài kinh trên đề cập đến 3 hạng người con so với cha mẹ, đó là sự so sánh căn cứ theo thiện pháp, ác pháp.

Tục ngữ có câu: “Con hơn cha là nhà có phúc”. Theo quan niệm Phật giáo, con hơn cha mẹ được hiểu là:

° Cha mẹ là người không có giới, không có định, không có tuệ, thường tạo mọi tội lỗi, mọi ác pháp; còn con là người có giới đức trong sạch, thường thực hành thiền định, thực hành thiền tuệ, thường tạo mọi phước thiện, mọi thiện pháp.

Như vậy mới gọi “Con hơn cha là nhà có phúc”.

° Cha mẹ là người có giới đức trong sạch, thực hành thiền định chứng đắc thiền bậc thập, thực hành thiền tuệ chứng đắc Thánh quả bậc thấp; còn con là người cũng có giới đức trong sạch, thường thực hành thiền định chứng đắc thiền bậc cao, thực hành thiền tuệ chứng đắc Thánh quả bậc cao.

Như vậy mới gọi “Con hơn cha là nhà có phúc”.

Phật giáo quan niệm giá trị con người không căn cứ vào sự giàu hoặc nghèo, trình độ học vấn, công danh cao, sự nghiệp lớn, có chức quyền... mà chỉ căn cứ vào thiện pháp, ác pháp.

Cho nên, dù cha mẹ là người dân thường, ít học; song là người có đức tin trong sạch nơi Tam bảo, đã quy y nương nhờ nơi Phật, Pháp, Tăng, có giới đức, hoan hỉ trong mọi thiện pháp như bố thí, giữ gìn giới trong sạch, thường thực hành thiền định, thực hành thiền tuệ... Còn con là người có học vị tiến sĩ, có quyền cao chức trọng; song là người không có đức tin nơi Tam bảo, không có giới, thường tạo mọi tội lỗi, lại còn làm những việc xấu xa, vi phạm luật pháp ... làm cha mẹ mang tiếng xấu, gia đình dòng họ phải hổ thẹn với mọi người.

Như vậy không thể gọi là “Con hơn cha là nhà có phúc”.

Trong vòng tử sanh luân hồi của mỗi chúng sinh tư vô thuỷ cho đến kiếp hiện tại, mỗi chúng sinh tích lũy thiện nghiệp hoặc ác nghiệp khác nhau, cho nên quả của nghiệp cũng khác nhau. Cha mẹ là nơi nương nhờ để thiện nghiệp cho quả tái sanh trở thành người con của cha mẹ. Do đó, có những người con xét về đức hạnh, về thiện pháp hơn cha mẹ, hoặc như cha mẹ hoặc kém cha mẹ.

Chẳng hạn như, Bồ Tát thái tử Tất-đạt-đa khi sanh ra có 32 tướng tốt của bậc thiện trí và 80 vẻ đẹp mà trong dòng họ Thích-ca không có một ai sánh được, đó là do quả của thiện nghiệp mà Bồ Tát đã tạo nhiều đời nhiều kiếp trong quá khứ, không phải do mẫu hậu và phụ vương của ngài.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
24/08/2025(Xem: 3516)
Hôm qua là ngày giỗ của mẹ. Con bận rộn quá, lo toan cơm nước, việc nhà, chăm sóc cha, nên chưa kịp ngồi yên để viết cho mẹ một lá thư. Hôm nay, lòng chợt lặng xuống, con muốn gửi về cõi xa xăm một chút tâm tình, như một nén hương lòng dâng lên mẹ. Mẹ có khỏe không nơi miền An Lạc? Ở đây, các con và các cháu vẫn bình an. Hôm qua, cháu nội của mẹ bỗng thốt lên: “Con nhớ bà lắm. Bà hay mua McDonald’s cho tụi con, nhưng nếu bà còn ở đây thì cuối tuần con khỏi phải theo cô Tư học hết cái này đến cái kia… mệt lắm!”.
22/08/2025(Xem: 5088)
Lại cảm thu vàng khó nỗi vơi Niềm xao cảnh vắng mãi nom Người Ân tình chữa đáp sao mà gởi Hiếu đạo trông chờ rõ chẳng rơi Nẻo cũ nghiêm đường qua vạn lối Nhà xưa kỷ niệm nhắc bao thời Ru từng quãng nhỏ nghe lòng rối Nhận cả… Tim nầy sống nghĩa thôi.
21/08/2025(Xem: 4751)
Vì không có cha mẹ thì không có sự tồn tại của chúng ta ngày hôm nay lý thuyết là như vậy, nhưng không phải ai cũng biết cách để thể hiện lòng biết ơn của mình. Sau đây là những cách đơn giản mà thiết thực nhất mà ai trong chúng ta cũng có thể áp dụng để mang đến hạnh phúc, niềm vui cho các đấng sanh thành ra mình. Vậy chúng ta báo hiếu cho cha mẹ như thế nào là thiết thực nhất.
21/08/2025(Xem: 5072)
Hầu như ngưới Phật tử chúng ta ai ai cũng biết Đại Lễ Vu Lan là một ngày có ý nghĩa rất quan trọng trong đời sống tâm linh của người con Phật. VuLan là mùa báo hiếu, nhắc nhở các thế hệ con cháu nhớ tới công ơn sinh thành dưỡng dục của cha mẹ, ông bà, tổ tiên cũng như những thế hệ người đi trước. Lễ Vu Lan mang giá trị nhân văn, đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “ăn quả nhớ người trồng cây” ngàn đời..
21/08/2025(Xem: 1528)
Nỗi u buồn man mác chẳng biết tự khi nào đã len vào gian phòng nhỏ của mẹ. Ngoài kia, vườn xuân đang rộn rã, lá non reo vui, gió nhẹ thì thầm bản nhạc diệu kỳ của sự sống. Nhưng trong lòng mẹ, hôm ấy không có nắng. Chỉ có một nỗi buồn lặng thầm, nỗi buồn của ngày chia xa, nỗi buồn khó tả khi đứa con thơ của mẹ khăn gói bước chân vào chốn thiền môn.
18/08/2025(Xem: 1624)
Trong không khí trang nghiêm và ấm áp đầy đạo vị của mùa Vu Lan Báo Hiếu, Chùa Trí Đức long trọng cử hành Đại Lễ Vu Lan Báo Hiếu và Lễ Khởi Công Xây Dựng Ngôi Tam Bảo Mới – hai sự kiện trọng đại hòa quyện, như lời tri ân sâu nặng dâng lên đấng sinh thành và khởi đầu hành trình kiến tạo mái nhà tâm linh vững bền cho muôn đời sau.
15/08/2025(Xem: 2149)
Cuộc đời là bản hòa âm giữa con người và vũ trụ. Khi có mặt trọn vẹn, chạm được điều thiêng liêng. Cần chân thành, nhiệt tình giữ được lửa ấy trong tim Biết sống thật, biết mình … không khoác thêm mặt nạ khi đối đãi!
15/08/2025(Xem: 2148)
Như những dòng sông chảy đến khắp nơi, mang nguồn nước về tưới mát những cánh đồng, rồi cùng hội tụ nơi đại dương; đất nước Hoa Kỳ rộng bao la, chư vị Tăng Ni như những dòng sông đi vào từng ngõ ngách của quê hương mới để hoằng truyền giáo pháp. An Cư là một truyền thống quý báu, là cơ hội để chúng ta cùng tu, cùng học, cùng chia sẻ những kinh nghiệm hành trì và hành đạo nơi xứ sở này. Giáo Hội xin tán thán công đức của các tự viện đã đứng ra tổ chức An Cư, vì đây chính là nội lực của cộng đồng Phật giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ.
13/08/2025(Xem: 3757)
Chúng tôi được nghe nhiều mẩu chuyện rất đau lòng về cách cư xử của con cái đối với cha mẹ. Hạng con đã làm điều này vì họ không nghĩ tới công lao dưỡng dục của mẹ cha. Điều đáng nói là trong số họ có cả những người học hành đỗ đạt. Nhóm người này sau khi có gia đình riêng, phần lớn họ không còn nghĩ cha mẹ mình đang sống ra sao.
13/08/2025(Xem: 1933)
Công cha đức mẹ mãi dong đầy Ấm áp yên lòng con ngủ say Thuở ấy thân cò dung giản dị Giờ đây tuổi hạc dáng hao gầy Mênh mông biển lớn tình sâu nặng Bát ngát non huyền nghĩa thắm lay Dưỡng dục cù lao ân khắc cốt Vu Lan Báo Hiếu lệ vương dài…!