Kẻ chiến thắng

16/02/201105:11(Xem: 7350)
Kẻ chiến thắng

SAN SẺ YÊU THƯƠNG
Thái Hồng Minh

Kẻ chiến thắng

Trong cuộc sống, thái độ ứng xử của chúng ta đối với người khác không chỉ hoàn toàn do ta tự quyết, mà luôn phụ thuộc một phần vào thái độ của đối phương. Ngược lại, thái độ của đối phương đối với chúng ta cũng phụ thuộc một phần vào cách ứng xử của bản thân ta. Mối tương quan này tuy có phần tế nhị nhưng có thể dễ dàng nhận ra được nếu ta quan sát một cách khách quan những trường hợp giao tiếp của những người khác.

Khi một người đang bực tức và có thái độ nóng nảy, giận dữ đối với ta, nếu ta cũng nóng nảy và giận dữ đáp lại thì mối quan hệ giữa đôi bên tất nhiên sẽ trở nên căng thẳng, gay gắt hơn. Ngược lại, nếu ta có thể giữ được sự bình tĩnh, hòa nhã, thì sự nóng giận của người kia sẽ có nhiều khả năng được lắng dịu đi.

Tương tự như thế, nếu bạn mắng ai đó một câu và nhận lại được một câu nặng nề hơn thế nữa, điều thường xảy ra là bạn sẽ có khuynh hướng vắt óc suy nghĩ tìm một câu mắng chửi khác cay độc hơn, gay gắt hơn. Nhưng nếu bạn được đáp lại bằng một lời giải thích ôn hòa, một nụ cười cởi mở hay một lời xin lỗi nhẹ nhàng, thì cái “dũng khí” ban đầu của bạn sẽ có nhiều khả năng tan biến.

Tuy nhiên, vấn đề còn phụ thuộc vào những mức độ khác nhau trong tâm trạng của mỗi người, vì mối tương quan chi phối lẫn nhau trong giao tiếp có thể được mô tả là tương tự như lực hấp dẫn vũ trụ xuất hiện giữa các vật thể. Khi một vật thể có kích thước lớn hơn, nó sẽ có một lực hút lớn hơn. Vì thế, một vật thể nhỏ tuy cũng có sức hút nhưng sẽ luôn bị kéo về phía của vật thể lớn hơn. Cũng vậy, khi hai người giao tiếp với nhau, tâm trạng của người nào có cường độ mạnh hơn sẽ chi phối tâm trạng của người kia nhiều hơn.

Chẳng hạn, bạn không hề có ý định gây gổ khi bắt đầu câu chuyện với một người đồng nghiệp, nhưng anh ta lại đang trong tâm trạng cực kỳ nóng giận vì một nguyên nhân nào đó. Và cuối cùng, sự thô lỗ, cáu gắt của anh ta sẽ cuốn hút bạn, khiến bạn cũng nổi nóng lên và có những thái độ cáu gắt không kém gì anh ta.

Ngược lại, khi bạn đang trong tâm trạng bực tức vì một nguyên nhân nào đó và có thái độ giận dữ với người đối diện, nhưng người ấy lại giữ được một thái độ hết sức điềm tĩnh, chấp nhận lắng nghe tất cả và từ tốn giải thích mọi việc. Trong trường hợp này, sự nóng giận của bạn không đủ cường độ để lay chuyển người ấy, mà ngược lại sự ôn hòa của người ấy lại có khả năng khiến cho bạn phải thay đổi thái độ.

Việc quan sát những tác động qua lại giữa đôi bên trong các trường hợp giao tiếp thường ngày có thể là một điều hết sức thú vị và giúp ta học hỏi được rất nhiều. Bạn sẽ nhận ra là có những người luôn có khả năng làm cho người khác phải thay đổi thái độ đối với họ, và ngược lại cũng có những người dễ dàng bị lôi cuốn theo tâm trạng không tốt của đối phương. Đây cũng chính là sự biểu hiện khác biệt giữa những người có đời sống tinh thần vững chãi với những kẻ sống buông thả không tu dưỡng.

Khi hiểu được nguyên tắc chi phối lẫn nhau trong giao tiếp, chúng ta sẽ nhận ra rằng trong mỗi trường hợp giao tiếp thì người chiến thắng không phải là người có thể làm cho đối phương thối lui hoặc khuất phục, mà chính là người có khả năng làm chuyển hóa được tâm trạng của đối phương.

Nói cách khác, nếu ai đó nổi giận với bạn một cách vô cớ, và bạn cũng sử dụng tất cả những “vũ lực” cần thiết để dập tắt cơn giận dữ đó, thì bạn cũng không thể được xem là kẻ chiến thắng. Vì trong thực tế thì bạn chính là người đã bị cuốn hút vào cơn giận của anh ta, và đã hành xử theo với tâm trạng của anh ta chứ không phải của chính mình. Anh ta đã có đủ khả năng để “châm ngòi” cho một cơn giận mà trước đó chưa hề sẵn có trong bạn.

Ngược lại, nếu bạn có thể làm cho một người đang tức giận phải lắng dịu đi và trở nên ôn hòa, bình tĩnh hơn, lúc đó bạn mới thật sự xứng đáng được xem là kẻ chiến thắng. Bởi vì bạn đã làm cho người ấy phải chuyển hóa và thay đổi tâm trạng, trong khi người ấy không có khả năng “chọc giận” hay làm cho bạn mất đi sự bình tĩnh cần thiết.

Trong ý nghĩa này, không những bạn đã chiến thắng đối phương, mà điều quan trọng hơn nữa còn là chiến thắng được chính bản thân mình, chế ngự được những khuynh hướng không tốt theo thói quen ứng xử đã có từ trước.

Sự chiến thắng trong ý nghĩa thông thường là khuất phục được đối phương thật ra chẳng mang lại lợi ích gì cho cuộc sống của bạn, nếu không muốn nói là còn gây thêm phiền toái với những hiềm khích không bao giờ chấm dứt. Ngược lại, nếu bạn có thể thực sự chiến thắng trong ý nghĩa chuyển hóa được tâm trạng tiêu cực của đối phương, bạn sẽ mở rộng cánh cửa giao tiếp trong sự ôn hòa. Điều đó sẽ luôn mang lại nhiều niềm vui và sự an ổn.

Vì thế, mỗi khi bắt buộc phải đương đầu với ai đó trong một trường hợp giao tiếp căng thẳng, bạn hãy cố gắng để làm người chiến thắng bằng cách giữ vững tâm trạng điềm tĩnh, ôn hòa cần thiết và chuyển hóa mọi tâm trạng tiêu cực của đối phương. Khi đó, bạn mới thực sự xứng đáng được gọi là kẻ chiến thắng!

 




Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
21/08/2025(Xem: 5231)
Hầu như ngưới Phật tử chúng ta ai ai cũng biết Đại Lễ Vu Lan là một ngày có ý nghĩa rất quan trọng trong đời sống tâm linh của người con Phật. VuLan là mùa báo hiếu, nhắc nhở các thế hệ con cháu nhớ tới công ơn sinh thành dưỡng dục của cha mẹ, ông bà, tổ tiên cũng như những thế hệ người đi trước. Lễ Vu Lan mang giá trị nhân văn, đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “ăn quả nhớ người trồng cây” ngàn đời..
15/08/2025(Xem: 3019)
David McMahan là giáo sư ngành Nghiên cứu Tôn giáo tại Đại học Franklin & Marshall, Pennsylvania. Trong những năm gần đây, ông đã mang đến cho cộng đồng Nghiên cứu Phật giáo một cái nhìn sâu sắc và tinh tế hơn về sự tái tạo Phật giáo hiện đại. Cuốn sách "Sự hình thành Chủ nghĩa Hiện đại Phật giáo" (Nhà xuất bản Đại học Oxford, 2008) của ông lập luận rằng hiện đại hóa Phật giáo là một nỗ lực hợp tác có ý thức của người châu Á và phương Tây nhằm trang bị cho Phật giáo những công cụ tư tưởng mới để phát triển mạnh mẽ trong thế giới mới mẻ và đầy thách thức của thế kỷ 19 và 20.
14/08/2025(Xem: 6957)
PHƯƠNG TRỜI THANH TỊNH HT Thích Thái Hòa MỤC LỤC SÁU TÍNH CHẤT CỦA TAM BẢO.. 1 ĐIỀU KIỆN THÀNH TỰU GIỚI THỂ VÔ BIỂU CỦA THANH VĂN.. 14 Ý NGHĨA CỤ-TÚC GIỚI 26 NGŨ ẤM XÍ THẠNH KHỔ HAY NGŨ THỦ UẨN KHỔ.. 42 PHÁP THOẠI TƯỞNG NIỆM HÚY NHẬT TRƯỞNG LÃO HÒA THƯỢNG THÍCH ĐỨC CHƠN.. 50 AN TOÀN, HẠNH PHÚC VÀ CAO QUÝ CHO NGƯỜI TU.. 62 VÌ SAO CHÚNG TA TU HỌC.. 116 HUẤN TỪ NHÂN NGÀY 20-11-2023. 147
13/08/2025(Xem: 2804)
Báo Anh ngữ Little Bangkok Sangha chuyên về Phật sự ở Bangkok, trong ấn bản tháng 8/2011, đã loan tin rằng nữ diễn giả Tỳ Kheo Ni Ani Zamba sẽ thuyết pháp vào ngày 17/8/2011. Trước đó, Ni sư Ani Zamba cũng đã thuyết pháp tại đây vào tháng 11/2010. Tiểu sử của Ni sư gốc người Anh này cho thấy Ni sư đã có cơ duyên tham học theo rất nhiều truyền thống, trong đó Thái Lan là một chặng đường, nơi Ni sư tới để chữa bệnh và học thiền định.
13/08/2025(Xem: 3809)
Chúng tôi được nghe nhiều mẩu chuyện rất đau lòng về cách cư xử của con cái đối với cha mẹ. Hạng con đã làm điều này vì họ không nghĩ tới công lao dưỡng dục của mẹ cha. Điều đáng nói là trong số họ có cả những người học hành đỗ đạt. Nhóm người này sau khi có gia đình riêng, phần lớn họ không còn nghĩ cha mẹ mình đang sống ra sao.
13/08/2025(Xem: 3403)
Nhân dịp lễ Vu Lan 2025, xin gửi đến bạn đọc xa gần một vần thơ cũ. Thật vậy, thời gian luôn đổi mới, thế nhưng thời gian vẫn là thời gian. Những áng mây cũng vậy, trôi đi không bao giờ trở lại, thế nhưng đôi khi dường như cũng có những áng mây ‘sao trông giống như những áng mây một thuở nào’. Vần thơ này đã được một nghệ sĩ trên quê hương diễn ngâm.
13/08/2025(Xem: 3281)
Trương Hán Siêu là một trong các nhà Nho nổi tiếng chống phá Phật giáo kịch liệt nhất trong lịch sử Việt Nam. Tuy nhiên, ít người biết rằng nhiều năm cuối đời, từ khi còn trong quan trường, cụ Trương Hán Siêu đã trở thành một người sùng mộ Đạo Phật. Lập trường sùng mộ Phật giáo của cụ Trương chưa được ghi rõ ràng vào trang tiểu sử ở Wikipedia, tính tới thời điểm bài này được viết, tức là tuần lễ đầu của tháng 8/2025.
08/08/2025(Xem: 2804)
Bài viết sau đây ký tên tác giả là Sa Môn Tố Liên, đăng trên Báo Đuốc Tuệ, ấn bản tháng 7 năm 1936. Hòa thượng Thích Tố Liên (1903 – 1977), thế danh Nguyễn Thanh Lai, sinh năm Quí Mão (1903), tại tỉnh Hà Đông. Xuất thân trong một gia đình Nho giáo. Ngài xuất gia năm 13 tuổi tại chùa Hương Tích, là đệ tử của Tổ Thanh Tích. Với tính cương trực, năng động, mặc dù được chọn làm trưởng pháp tử kế vị chùa Hương Tích, song Ngài quyết tâm du phương tham học nơi các đạo tràng danh tiếng như Đào Xuyên, Tế Xuyên, Bằng Sở, Vĩnh Nghiêm… và đã từng trú trì ở chùa Côn Sơn, Thanh Mai.
07/08/2025(Xem: 3216)
Tôi tin rằng hôm nay chúng ta sẽ nói về các mối quan hệ và tình yêu, cùng tất cả những điều đó. Và có lẽ tôi không phải là người phù hợp để nói về những điều này. Nhưng mặt khác, tôi có lẽ là người rất phù hợp, bởi vì, ừm, điều này có thể hơi khó nghe đối với một số bạn. Nhưng tôi có rất nhiều vị thầy mà tôi đã được học hỏi. Tôi phải nói rằng, họ thực sự là Đức Phật bằng xương bằng thịt - lòng tốt, lòng từ bi, sự khoan dung của họ, và, trong truyền thống Phật giáo Tây Tạng, người ta tin rằng vị đạo sư xuất hiện trong nhiều hiện thân khác nhau. Vì vậy, trong bối cảnh này, tôi sẽ nói rằng tôi cũng đã học được một vài điều, một điều gì đó thật quý giá và thức tỉnh từ một cô gái mà tôi yêu say đắm.
07/08/2025(Xem: 2764)
Có những buổi chiều, tôi ngồi bên hiên chùa lặng nhìn ánh hoàng hôn loang trên mái ngói cũ, và tự hỏi: "Giữa bao bộn bề, đâu là ý nghĩa thực sự của đời người?" Con người sinh ra, lớn lên, bươn chải, tranh đấu… Có người thành công, người thất bại, người được yêu thương, người bị lãng quên. Nhưng rồi cuối cùng, ai cũng phải buông bỏ tất cả, trở về với cát bụi.