Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   

28. Kinh Tự Hoan Hỷ

17/05/202014:17(Xem: 239)
28. Kinh Tự Hoan Hỷ

TAM TẠNG THÁNH KINH PHẬT GIÁO

TẠNG KINH (NIKÀYA)
Thi Hóa
TRƯỜNG BỘ KINH
(Dìgha Nikàya)
Tập III
Hòa Thượng THÍCH MINH CHÂU
Dịch sang tiếng Việt từ Tam Tạng Pàli
Chuyển thể Thơ: Giới Lạc MAI LẠC HỒNG
NHÀ XUẤT BẢN PHƯƠNG ĐÔNG PL. 2555 - DL 2010


28. Kinh TỰ HOAN HỶ

 ( Sampasàdaniya-sutta )

 

Như vậy, tôi nghe :

 

 1.       Một thời nọ, Thế Tôn Giác Giả

          Thường du hành hoằng hóa gần xa

              Đang an trú Na-Lan-Đà  (1)

       Rừng Pa-Va-Rí-Kam-Pà-Va-Na  (2)

          Ngài Sa-Ri-Pút-Ta Tôn-giả  (3)

         (Xá-Lợi-Phất) bậc cả trí tài  

              Đến gặp Phật, đảnh lễ Ngài

       Một bên ngồi xuống, trình bày ý riêng :

 

     – “ Bạch Thế Tôn ! Mãn viên đạo quý 

          Theo con nghĩ, suốt cả khứ lai

              Không thể có được một ai

       Sa-môn, Phạm-chí (4), các loài chúng sinh

          Có thể hơn, siêu minh trí tuệ

          Vĩ đại hơn Thiện Thệ, Thế Tôn

              Con luôn tin tưởng, kính tôn

       Phương diện chánh giác, pháp môn tuyệt vời ”.

 

    – “ Xá-Lợi-Phất ! Những lời ngươi nói

          Thật đại ngôn, phải gọi cả gan

              Rống tiếng sư tử rền vang

       Ca tụng, tán thán vô vàn Như Lai

          Xá-Lợi-Phất ! ngươi đây có biết

    _______________________________

 (1): Nalanda .(2):Rừng Pàvàrikambavana (Ba-ba-lợi-âm-bà lâm).

 (3) : Tôn giả Sariputta ( Xá-Lợi-Phất hay Xá-Lợi-Tử ) là vị

        Đại Đệ Tử của đức Phật , bậc Trí Tuệ đệ nhất .

 (4) : Bàn-môn hay Phạm-Chí tức là Bà-La-Môn  (Brahmana ) .

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  136

 

          Tường tận về nhất thiết Thế Tôn       

              Ứng Cúng, Chánh Biến Tri không ?

       Các ngài quá khứ, tâm đồng hiểu đây :

      

         ‘Các Thế Tôn như vầy giới tịnh

          Có thiền định, trí tuệ như vầy

              Hạnh trú, giải thoát như vầy’,

       Ngươi có hiểu rõ các ngài hay không ? ”

 

    – “ Bạch Thế Tôn ! Con không hiểu rõ ”.

 

    – “ Xá-Lợi-Phất ! Ngươi có biệt tài

              Biết các Thế Tôn tương lai

       Tâm ngươi tương ứng các ngài, biết ngay :

         ‘Các Thế Tôn như vầy giới tịnh

          Có thiền định, trí tuệ như vầy

              Hạnh trú, giải thoát như vầy’,

       Ngươi sẽ hiểu rõ các ngài hay không ? ”

 

    – “ Bạch Thế Tôn ! Con không biết rõ ”.

 

    – “ Xá-Lợi-Phất ! Ngươi có biết là

              Hiện tại Thế Tôn là ta

       Ứng Cúng, Chánh Biến Tri là Như Lai

          Ngươi tương ứng biết ngay như thực

          Hiện tại Phật giới đức như vầy

              Thiền định, trí tuệ như vầy

       Hạnh trú, giải thoát Như Lai như vầy

          Như chư Phật tương lai, quá khứ

          Hay hiện tại, tương tự hoằng khai

              Ngươi có tương ưng trí tài

       Biết rõ tâm của Như Lai không nào ? ”

 

    – “ Bạch Thế Tôn ! Không sao hiểu thấy ”.

     

    – “ Xá-Lợi-Phất ! Như vậy là ngươi

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  137

 

              Không tha-tâm-thông tuyệt vời

       Đối với chư vị ba đời Thế Tôn

          Tại sao ngươi đại ngôn, gan dạ

          Tiếng sư tử gióng giả rống dồn :

            ‘ Con rất tin tưởng Thế Tôn

       Tương lai, quá khứ không còn thấy ai

          Sáng suốt hơn, nghiêm oai, vĩ đại

          Về chánh giác mà lại hơn ngài ’.

              Lời ngươi nói về Như Lai

       Nhưng ngươi có hiểu Như Lai tinh tường ? ”

 

 2. – “ Bạch Thế Tôn ! Pháp Vương cõi thế

          Con có thể thiếu tha-tâm-thông

              Đối với chư vị Thế Tôn

       Ứng Cúng, Chánh Biến Tri đồng khứ lai

          Nhưng con biết lâu dài truyền thống

          Về chánh pháp, đời sống tinh thần

              Bạch Thế Tôn ! Ví dụ gần :

       Như vua một nước có thành biên cương

          Thành kiên cường, có nhiều hào lũy

          Có tháp canh, chỉ một cửa vào

              Người gác kinh nghiệm dồi dào

       Cấm người lạ mặt ra vào cửa đây.

 

          Vốn thông minh, người này tuần tiểu

          Trên con đường cao nghệu quanh thành

              Có thể không thấy chung quanh

       Những lỗ bị nứt tường thành mốc meo

          Lỗ có thể con mèo chui lọt.

          Nhưng chỉ cần biết một điều là

              Sinh vật lớn và người ta

       Tất cả đều phải đi qua cửa này.

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  138

 

          Bạch Thế Tôn ! Điều đây thuận hạp

          Biết truyền thống chánh pháp bảo tồn

              Tất cả các vị Thế Tôn

       Chánh Đẳng Chánh Giác, pháp môn hành trì

          Từ quá khứ trải đi hiện tại

          Và diễn tiến đến mãi tương lai

              Các ngài trừ diệt chẳng sai

       Diệt năm Triền Cái (1), diệt bài nhiễm tâm

        ( Làm trí tuệ mê lầm, suy đốn )

 

          Tứ Niệm Xứ là bốn điều cần

              An trú : Thọ, pháp, tâm, thân  (2)

       Nỗ lực tu tập chánh chân bảy điều

          Thất Giác Chi (3) được nhiều an lạc

          Chứng Vô thượng Chánh giác nghiêm hòa

              Do những pháp thánh trải qua

       Nên con tán thán Phật-Đà thiết tha.

 

          Nhiều bài pháp Ngài đà thuyết giảng

          Con được nghe viên mãn, chánh chơn

    _______________________________

(1) : Năm Triền Cái ( Nìvarana )  :     Tham dục ( kàmacchanda ),

  Sân hay oán ghét ( vyàpàda ),    Hôn trầm thụy miên hay dã dượi

( thìna-middha), Trạo hối (trạo cử hay phóng dật lo âu): uddhacca

kukkucca ), Hoài nghi ( vicikicchà ) .  

(2) :  Kinh NIỆM XỨ ( Satipatthàna-sutta ) có 4 đế mục quán niệm 

  ( anupassanà ) :

   -  Quán Thân ( bất tịnh ) hay Niệm Thân ( Kàyànupassanà ) .

   - Quán Thọ ( thị khổ ) hay Niệm Thọ ( Vedanànupassanà ) .

   - Quán Tâm ( vô thường ) hay Niệm Tâm ( Cittànupasanà ) .

   - Quán Pháp ( vô ngã ) hay Niệm Pháp ( Dhammànupassanà ) .

(3) :   Thất Giác Chi ( Bojjhanga ) :    1) Niệm giác chi ( Sati ) ,

     2)Trạch pháp giác chi ( dhammavicaya ), 3) Tinh tấn giác chi

   (Viriya), 4) Phỉ giác chi (Pìti ), 5) Khinh an giác chi  passadhi),  

    6) Định giác chi ( samàdhi ), 7) Xã giác chi ( upekkhà ) .

 

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  139

 

              Pháp sau lại cao thượng hơn

       Thâm thúy, siêu việt Pháp tôn quý này

          Cả bạch pháp và ngay hắc pháp

          Được đề cập, đối chiếu rõ ràng

              Cho nên con được minh quang

       Hiểu sâu Chánh Pháp, hoàn toàn tự tin

          Và lòng tin của con sâu nặng

          Đối với đấng Chánh Giác Bổn Sư.

              Pháp được Thế Tôn Đại Từ

       Khéo thuyết giảng bất khả tư khả nghì.

 

          Chúng Tăng khéo hành trì Pháp ấy

          Đạt lợi ích, được thấy Chân Như.

           

 3.           Bạch đức Thế Tôn Đại Từ !

       Lại nữa, một điểm đặc thù vô ngôn

          Thật vô thượng, Thế Tôn đã giảng

          Ba mươi bảy Pháp Trợ Đạo Phần :  (1)

    _______________________________

(1) : Bodhipakkhiya – dhamma : 37 Pháp Trợ Bồ Đề , còn gọi là

       37 Trợ Đạo Phẩm , ngoài Tứ Niệm Xứ  và Thất Giác Chi đã

      được chú thích phía trước , còn lại :

  *   Tứ Thần Túc ( Cattaro iddhipàdà ) còn gọi là Tứ Như Ý Túc 

       gồm :  Dục thần túc (Chandiddhipàdo) ,Tinh Tấn thần túc

     (Viriyiddhi pàdo ), Tâm (Tư Duy) thần túc ( Cittiddhipàdo) và

     Trạch Pháp (trạch quán) thần túc ( Vimansiddhipàdo ) .  

  *  Tứ Chánh Cần ( Sammappaddhàna ) : a) Điều lành chưa sinh,

     hãy phát sinh.  b) Điều lành đã sinh, hãy tăng trưởng.  c) Điều

     ác chưa sinh, đừng cho sinh.  d) Điều ác đã sinh, hãy trừ diệt .

  *  Ngũ Căn :Tín căn, Tấn căn, Niệm căn, Định căn, Tuệ căn .

  *  Ngũ Lực :Tín lực, Tấn lực, Niệm lực, Định lực, Tuệ lực .

  *   Bát Chánh Đạo :1) Chánh tri kiến ( sammà ditthi ), 2) Chánh

           tư duy ( sammà samkappa ),  3) Chánh ngữ ( sammà vàcà ),

      4) Chánh nghiệp ( sammà kammanta ),            5) Chánh mạng

          ( sammà Àjìva ),         6) Chánh tinh tấn ( sammà vàyàma ),

    7) Chánh niệm (sammà sati ), 8) Chánh định (sammà samàdhi). 

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  140

 

              Bốn Niệm Xứ, Bốn Chánh Cần 

       Bốn Như Ý Túc, năm phần Lực & Căn 

          Bảy Giác Chi, tám phần Thánh Đạo, 

          Thật hoàn hảo cho kẻ hành trì

              Một vị Tỷ Kheo uy nghi

       Tận diệt lậu hoặc, chứng tri tự mình

          Rồi chứng ngộ, tự mình đạt tới

          An trú với ngay hiện tại này

              Với tâm giải thoát đủ đầy

       Giải thoát vô lậu Tuệ này sáng trưng.

 

          Bạch Thế Tôn ! Vui mừng vô lượng

          Các thiện pháp cao thượng như vầy

              Ngoài sự hiểu biết của Ngài

       Không có gì nữa để mà hiểu hơn

          Chẳng một ai : Sa-môn, Phạm-chí

          Không người nào tuệ trí, biết hơn

              Các thiện pháp như Thế Tôn.

 

 4.    Lại nữa, một điểm đáng tôn quý này :

          Thật vô thượng, được Ngài thuyết pháp

          Trình bày các Nhập Xứ phân minh

              Bạch Thế Tôn ! Ngài giảng rành

       Sáu Nội & Ngoại xứ  ngọn ngành kể ra :

          Mắt và sắc, tai và các tiếng

          Mũi với hương, mũi luyến vị trần,

              Ý và pháp, xúc với thân,

       Thật là vô thượng bởi nhân trình bày

     _______________________________

  (1) : Sáu Nội và Ngoại Xứ ( Salàyatana ) :do sáu Căn và sáu

     Trần duyên hợp : mắt với sắc , tai với tiếng , mũi với hương,

     lưỡi với vị , thân với xúc chạm  , (tâm)  ý với các đối tượng

     của tâm ( pháp ) .

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  141

 

          Các Nhập xứ điểm này cả thảy

          Đức Thế Tôn hiểu, thấy rõ ngay

              Ngoài sự hiểu biết của Ngài

       Không có gì nữa để mà hiểu hơn

          Chẳng một ai, Sa-môn, Phạm-chí

          Không người nào tuệ trí biết hơn

              Chứng biết hơn đức Thế Tôn

       Về các nhập xứ, nguồn cơn giảng bày.

 

 5.      Bạch Thế Tôn ! Điểm này vô thượng

          Thế Tôn thuyết về hướng Nhập thai

              Ngài giải bốn loại nhập thai :

 

   *  Có loại không biết nhập thai lúc nào

          Không biết mình trú vào bụng mẹ

          Không biết lúc từ mẹ sinh ra,

              Nhập thai thứ nhất biết qua.

 

   *  Có loại tự biết mình là ra sao

          Đang nhập vào trong người của mẹ

          Nhưng không biết bụng mẹ trú an

              Suốt trong thời gian có mang,

       Cũng không hề biết lúc đang ra đời,

          Loại thứ hai đồng thời được biết.

 

      *  Có loại biết mình nhập vào thai

              Biết mình ở bụng mẹ này

       Nhưng không biết lúc mình đây ra đời,

          Loại thứ ba đồng thời được biết.

 

      *  Có loại biết mình nhập vào thai

              Biết mình ở bụng mẹ này

       Và biết cả lúc mình đây ra đời,

          Loại thứ tư đồng thời được biết.

          Là chi tiết bốn loại nhập thai.

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  142

 

 6.           Bạch Thế Tôn ! Lại điểm này

       Thật là vô thượng, do Ngài thuyết ra

          Vấn đề là Ký Tâm sai khác

          Có bốn loại sai khác ký tâm :

 

          *  Có loại tự tỏ lộ ngầm

       Bằng chính hình tướng âm thầm khởi  ra :

       “ Ý của ngươi chính là như vậy

          Ý của ngươi được thấy thế này.

              Tâm ngươi là như thế này

       Nếu có tỏ lộ trình bày nhiều khi

          Sự tỏ lộ không gì khác nữa ”.

          Loại thứ nhất là của ký tâm.

 

 

          *  Có loại không tự mình làm

       Không tự tỏ lộ bằng ngay tướng hình

          Nhưng sau khi tự mình nghe tiếng

          Là các tiếng của người, phi nhân

              Hay tiếng chư Thiên, thiên thần

       Rồi tự tỏ lộ, dần dần khởi ra :

 

       “ Ý của ngươi chính là như vậy

          Ý của ngươi, ý ấy thế này

              Tâm ngươi là như thế này

       Nếu có tỏ lộ trình bày nhiều khi

          Sự tỏ lộ không gì hơn nữa ”.

          Loại thứ hai là của ký tâm.

 

          *  Có loại không tự mình làm

       Không tự tỏ lộ bằng ngay tướng hình

          Sau khi đã tự mình nghe tiếng

          Là các tiếng của người, phi nhân

              Hay tiếng chư Thiên, thiên thần

       Mà tự tỏ lộ sau phần nghe xong

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  143

 

          Tiếng rõ ràng, thuận đồng hợp lý

          Từ suy tầm cho chí nghĩ suy

              Tức là có sự tư duy

       Thì sự tỏ lộ tức thì khởi ra :

       “ Ý của ngươi chính là như vậy

          Ý của ngươi được thấy thế này.

              Tâm ngươi là như thế này

       Nếu có tỏ lộ trình bày nhiều khi

          Sự tỏ lộ không gì khác nữa ”.

          Loại thứ ba là của ký tâm.

 

           * Có loại không tự mình làm

       Không tự tỏ lộ bằng ngay tướng hình

          Sau khi đã tự mình nghe tiếng

          Là các tiếng của người, phi nhân

              Hay tiếng chư Thiên, thiên thần

       Không tự tỏ lộ sau phần nghe xong

          Tiếng rõ ràng, thuận đồng hợp lý

          Phát ra từ suy nghĩ, suy tầm

              Nhưng khi chứng Định, không Tầm

       Và cả không Tứ, biết tâm của người

          Khác tâm mình mọi thời mọi chuyện :

         ‘Tùy ước nguyện thuận hợp ý hành

              Của Tôn giả này khởi thành

       Vị ấy hướng đến thật nhanh tâm này

          Nếu tỏ lộ, trình bày đi nữa

          Sự tỏ lộ cũng chửa khác gì’.

              Ký tâm thứ tư tường tri

       Thật là vô thượng chuyên vì Ký tâm.

 

 7.       Bạch Thế Tôn ! Uyên thâm cao cả

          Đát-Sá-Ná-Sá-Ma-Pát-Ti

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  144

 

              Vấn đề Kiến Định (1) hành trì

       Bốn loại kiến định tường tri thế này :

 

      *  Bạch Thế Tôn ! Ở đây có vị

          Sa-môn hay Phạm-chí nhiệt tâm

              Nhờ chánh niệm, nhờ tinh cần

       Nhờ không phóng dật nên tâm nhập thiền

          Tâm nhập định tịnh yên như vậy

          Quán sát thấy toàn thể thân này

              Từ dưới bàn chân lên ngay

       Cho đến đỉnh tóc, thật đầy uế dơ

          Bao bọc bởi vô bờ bất tịnh

          Rất sai biệt trong chính thân ta :

 

              Nào tóc, lông, móng, răng, da

       Thịt, gân, xương, tủy, ruột già, ruột non

          Thận, tim, gan và còn lá lách

          Hoành cách mô, phổi, mật, mủ, đàm

              Mồ hôi, máu, mở và phân

       Nước tiểu, nuớc miếng, mắt trần ghèn vương

          Nước khớp xương, mở da, màng ruột…

          Vị ấy thấy thông suốt thân này

              Băm hai thể trược như vầy,       

       Ở đây, kiến định như vầy đầu tiên.

 

      *  Bạch Thế Tôn ! Nhân duyên có vị

          Sa-môn hay Phạm-chí nhiệt tâm

              Nhờ chánh niệm, nhờ tinh cần

       Nhờ không phóng dật nên tâm nhập thiền

          Tâm nhập định tịnh yên như vậy

          Quán sát thấy bất tịnh dẫy đầy

     _______________________________

  (1) : Kiến Định : Dassanasamàpatti .         

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  145

 

              Ba mươi hai thể trược này.                      

       Hơn nữa, vị ấy quán ngay tinh tường

          Thấy bộ xương của người liên kết

          Còn dính kết thịt, máu và da

              Kiến định thứ hai nêu ra.

 

   *  Lại nữa, bạch Phật ! Thật là diệu vi

          Vị nói trên thực thi triệt để

          Quán sát kỹ nhơ uế thân này

              Nhờ tâm nhập định ở đây

       Hơn nữa, vị ấy quán ngay tinh tường

          Thấy bộ xương của người liên kết

          Còn dính kết thịt, máu và da,

              Quán sát tâm thức người ta

       Không bị gián đoạn, như là trú an

          Cả đời này tiếp sang đời kế,

          Đây được kể  kiến định thứ ba.

 

          *  Bạch đức Thế Tôn Phật Đà !

       Một vị Phạm-chí hay Sa-môn nào

          Nhờ nhiệt tâm, nhờ vào tinh tấn

          Chánh ức niệm cần mẫn, suy tầm

              Nhờ không phóng dật, trú tâm

       Nên tâm nhập định, âm thầm quán ra 

          Do tâm định an hòa như vậy

          Quán sát thấy toàn thể thân này

              Từ dưới bàn chân lên ngay

       Cho đến đỉnh tóc, thật đầy uế dơ

          Bao bọc bởi vô bờ bất tịnh

          Rất sai biệt trong chính thân ta :

 

              Nào tóc, lông, móng, răng, da

       Thịt, gân, xương, tủy, ruột già, ruột non

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  146

 

          Thận, tim, gan và còn lá lách

          Hoành cách mô, phổi, mật, mủ, đàm

              Mồ hôi, máu, mở và phân

       Nước tiểu, nuớc miếng, mắt trần ghèn vương

          Nước khớp xương, mở da, màng ruột…

          Vị ấy thấy thông suốt thân này

              Hơn nữa, vị ấy quán ngay

       Thấy bộ xương của người này, trước sau

          Còn liên kết với nhau hoàn hảo

          Nên còn dính thịt, máu và da

              Quán sát tâm thức người ta

       Không gián đoạn ; không như là trú an

          Cả đời này tiếp sang đời kế

          Đây được kể  kiến định thứ tư.

 

              Thật là vô thượng bất hư

       Vấn đề Kiến định thuyết từ Thế Tôn.

 

 8.       Bạch Thiện Thệ ! Vẫn còn điểm khác

          Thật vô thượng, phổ quát mọi bề

              Được đức Thế Tôn nói về

       Người có bảy loại ; vấn đề là sao ? 

        ‘Tuệ giải thoát’ và ‘Câu giải thoát’

        ‘Tùy tín hành’, ‘Tùy pháp hành’ đây

            ‘Thân chứng’, ‘Kiến chí’ người này

       Và ‘Tín thắng giải’, như vầy kể ngay.

          Bạch Phật Đà ! Điều này tối thượng

          Về vấn đề phân lượng loài Người.

 

 9.          Bạch Phật ! Lại điểm khác, thời

       Thật là vô thượng tuyệt vời chánh chân 

          Thế Tôn thuyết tinh cần các pháp

          Bảy Giác Chi giải đáp phá nghi :

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  147

 

             ‘Niệm’ và ‘Trạch pháp giác chi’                

      ‘Tinh tấn’ và ‘Hỷ giác chi’ hành trì

         ‘Định giác chi’, ‘Khinh an’ và ‘Xả’

          Là tối thượng, tất cả tinh cần.

 

10.           Thế Tôn lại thuyết ân cần

       Về sự tiến bộ chánh chân tu hành

          Có bốn loại đạo hành (1) biết rõ :

       -  Hành trì khổ, chứng ngộ chậm lâu.  

           -  Hành trì khổ, chứng ngộ mau.

    -  Hành trì lạc, chứng ngộ mau đạt vào.

       -  Hành trì lạc, chậm lâu chứng ngộ.  

 

          Bạch Thế Tôn ! Ở chỗ hành trì

          *  Khổ hành, chứng ngộ chậm rì

       Cả hai phương diện những gì trải qua

          Đều hạ liệt, khổ và lâu chậm.

 

    *    Còn hành trì khổ lắm, chứng mau

              Nhưng vì còn khổ dính vào

       Cũng gọi hạ liệt, không sao tán đồng.

 

      *  Bạch Thế Tôn ! Hành trì an lạc

          Chứng ngộ chậm. Xuất phát chậm này

              Cũng gọi hạ liệt loại đây.

 

   *  Còn hành trì lạc, chứng ngay mau này

          Sự hành trì cả hai mặt khác

          Là cao thượng – vừa lạc, vừa nhanh.

 

              Như vậy tối thượng đạo hành

      (Tiến bộ trong sự tu hành) pháp đây.  

     

11.      Bạch Thế Tôn ! Điểm này vô thượng

     _______________________________

  (1) :  Patipàda  : đạo hành  - tiến bộ trong sự tu hành .

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  148

 

          Ngài thuyết pháp trực hướng vấn đề

              Chánh hạnh ngôn ngữ thuộc về

       Một ngưới chỉ nói vấn đề sáng trong

          Khi muốn thắng trong vòng tranh luận

          Không dùng lời mâu thuẩn vu oan

              Không lời ác khẩu, dối gian

       Không nói ly gián cốt mang hận thù.

          Chỉ nói lời ôn nhu, sáng suốt

          Lời từ hòa, đáng được giữ gìn

              Và nói đúng thời, công bình

       Tối thượng chánh hạnh, quang minh ngôn từ.

 

12.      Bạch Thế Tôn ! Khộng trừ khía cạnh

          Thật vô thượng : Giới hạnh con người.

              Có người chân thật mọi nơi

       Cũng không lừa gạt, không lời dối gian

          Luôn thành tín, không màng gợi ý

          Không chiêm tướng do vị lợi gì,

              Lấy lợi cầu lợi không vì,

       Ăn uống tiết độ, hộ trì các căn.

          Luôn cảnh giác, nhẹ nhàng hành động

          Không chán nản, luôn sống tinh cần

              Trầm tư, chánh niệm, giữ tâm

       Ngôn từ lanh lợi, âm thầm nhẫn kham

          Tính gan dạ, không tham dục ác

          Luôn cẩn trọng, tỉnh giác trải qua.

              Bạch Thế Tôn ! Như vậy là

       Tối thượng Giới hạnh, tinh hoa con người.

 

13.      Lại điều khác cũng thời vô thượng :

          Sự sai biệt trong hướng giảng vi

              Bốn loại giảng dạy tường tri :

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  149

 

  *  Thế Tôn nhờ Chánh tư duy như vầy

          Biết người khác : ‘Người này tuân thủ

          Theo qui củ giảng dạy ở đây

              Hành trì theo như thế này

       Thì ba kiết sử cũng rày diệt xong

          Chứng Dự Lưu (1), sẽ không đọa lạc

          Chắc chắn đạt giác ngộ ’ liễu tri.

 

          *  Thế Tôn nhờ Chánh tư duy

       Biết rõ người khác : ‘Chính vì người kia

          Không xa lìa những điều giảng dạy

          Và hành trì theo đấy chánh chân

              Diệt trừ kiết sử ba phần 

       Làm cho muội lược tham, sân, si này

          Sẽ chứng quả Nhất Lai (2) lành tốt

          Sanh lại một lần nữa đời sau

              Trước khi diệt tận khổ đau’.

     ( Đắc A-La-Hán, chứng vào vô sinh ).

 

      *  Chánh tư duy cao minh quán sát

          Thế Tôn biết người khác như vầy :

             ‘Theo sự giảng dạy, chỉ bày   

       Hành trì như vậy, người này quyết tâm

          Diệt trừ năm hạ phần kiết sử

          Hóa sinh, dự vào Tịnh Cư Thiên  (3)

              Tại cảnh giới này tu chuyên

    _______________________________

*  Bốn thánh quả Thinh-Văn-Giác  : (1) :Tu-Đà-Hoàn ( Sotàpatti )   hay Dự Lưu quả hoặc Thất Lai quả (chỉ còn sinh lại thế gian 7 lần) (2) : Tư-Đà-Hàm ( Sakadàgàmi ) hay Nhất Lai quả (sinh lại 1 lần) 

(3) : A-Na-Hàm ( Anàgàmi ) hay Bất Lai quả ( sinh lên cung trời

      Tịnh Cư (Suddhàvàsa) để tiếp tục tu và nhập Vô Dư Niết Bàn .   

(4) : A-La-Hán ( Araham ) được dịch là Vô Sanh , Vô Học , Ứng

       Cúng , sau khi mạng chung sẽ tấn nhập Vô Dư Niết Bàn .

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  150

 

       Niết Bàn sẽ nhập, trần duyên dứt rồi.            

      *  Chánh tư duy Phật thời quán sát

          Nên Ngài biết người khác như vầy :

             ‘Theo sự giảng dạy, chỉ bày

       Hành trì như vậy, người này suy tư

          Các lậu hoặc đã trừ diệt đủ

          Tự chứng đạt, an trú, giác tri

              Ngay trong hiện tại chứng tri

       Vô lậu giải thoát chẳng chi sai lầm

          Tuệ giải thoát và Tâm giải thoát

          Đắc Vô Sinh, an lạc Niết Bàn (4).

              Như vậy tối thượng rõ ràng

       Sai biệt giảng dạy về hàng Thinh Văn.

 

14.      Bạch Thế Tôn ! Lại nhân điểm khác

          Thật vô thượng, lợi lạc cho đời

              Về Giải thoát trí của người

       Thế Tôn thuyết giảng những lời diệu vi

      –  Chánh tư duy, Phật Đà biết rõ :

          Là người nọ kiết sử có ba

              Đã diệt trừ, sẽ chứng qua

       Dự Lưu đạo quả, chẳng sa đọa trầm

          Sinh trở lại bảy lần cõi thế

          Nhất định sẽ giác ngộ về sau.

 

          –  Phật chánh tư duy, biết sâu :

     ‘Người này sẽ tận diệt mau ba phần 

          Ba kiết sử ; tham, sân, si giảm

          Sẽ bảo đảm chứng quả Nhất Lai

              Một lần sinh lại đời này

       Khổ đau tận diệt, sau này Vô Sinh’.

 

      –  Chánh tư duy, tự mình quán sát 

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  151

 

          Với người khác, Thiện Thệ biết rằng  :

             ‘Người này hoàn tất điều cần

       Là năm kiết sử hạ phần diệt đi

        ( Rồi chứng tri Bất Lai đạo quả

          Tịnh Cư Thiên sẽ hóa sinh lên )

              Rồi từ cõi ấy tu thêm

       Chứng A-La-Hán, đoạn phiền vô sinh’.

 

       – Chánh tư duy, tự mình quán sát

          Biết người khác, oai lực Đại Từ :

             ‘Người này lậu-hoặc đều trừ

       Tự tri, tự chứng Chân Như đạo vàng

          Và trú an ngay trong hiện tại

          Vô lậu Tâm giải thoát an nhiên

              Vô lậu Tuệ giải thoát liền’.

 

       Như vậy, tối thượng thắng duyên vấn đề

          Giải thoát trí thuộc về người khác

          Được Thế Tôn quán sát, thuyết ra.

 

15.           Lại nữa, bạch đức Phật Đà !

       Điểm này vô thượng đáng mà tán dương

          Thế Tôn thuyết về Thường Trú Luận

          Ba loại Thường-trú-luận như vầy :

 

           *  Có vị Sa-môn ở đây

       Hoặc Bà-la-môn nọ lòng đầy nhiệt tâm

          Nhờ chánh niệm chuyên cần, tinh tấn

          Không phóng dật, cần mẫn hành thâm

              Vị ấy nhập định thiền tâm

       Nhớ được tiền kiếp, bao lần tử sinh

          Trăm ngàn đời nhục, vinh, quý, tiện

          Hay hơn nữa, lũy tiến số đời

              Nhớ lại rằng : Sinh những nơi

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  152

 

       Giòng họ như thế, nhớ thời tuổi tên

          Thuộc giai cấp dưới trên, vô số

          Cách ăn uống, lạc & khổ thọ cùng

              Đến khi thân hoại mạng chung

       Sinh đến chỗ khác, cát hung còn tùy

 

          Vòng luân hồi lập đi lập lại

          Hết kiếp này rồi tái kiếp sau

              Vị ấy nói : ‘Quá khứ lâu

       Tôi biết thế giới từ đầu trải qua     

          Trong hoại kiếp hay là thành kiếp

          Nhưng tương lai không biết ra sao 

              Bản ngã, thế giới thế nào ?

       Vững như trụ đá, núi cao ngất trời

          Hữu tình kia luân hồi lưu chuyển

          Tuy tử sinh, vĩnh viễn còn hoài.    

           - Thứ nhất, Thường trú luận này.

 

   *  Lại nữa, bạch Phật ! Điều này xảy ra :    

          Một Sa-môn hay là Phạm-chí

          Nhờ tinh tấn, an chỉ nhất tâm

              Nhờ không phóng dật, tinh cần

       Nhờ chánh ức niệm nên tâm định thiền

          Khi nhập định, họ liền nhớ lại

          Đời quá khứ từng trải bao nhiêu

              Thành kiếp, hoại kiếp số nhiều

       Nhớ hết tên họ, những điều cảm quan

          Lạc & khổ thọ thế gian – ăn uống

          Nhớ đến nhiều trạng huống kiếp đây

              Nhục, vinh, quý, tiện dẫy đầy

       Mạng chung thân hoại, như vầy tái sinh.

          Nhớ quá khứ đời mình cá biệt

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  153

 

          Những đặc điểm, chi tiết mọi thì

              Nói rằng : ‘Quá khứ thời kỳ

       Tôi biết thế giới chuyển di, chính là

          Trong thành kiếp hay là hoại kiếp

          Trong tương lai cũng tiếp như vầy

              Bản ngã và thế giới này

       Bất sanh, thường trú, vững dày thiên thu

          Như đỉnh núi hay như trụ đá

          Hữu tình kia vốn đã luân hồi

              Chết đi sinh lại bao đời

       Tuy vậy, chúng vẫn khơi khơi còn hoài.

        - Thường trú luận thứ hai đích thị.

 

      *  Bạch Thế Tôn ! Có vị Sa-môn

              Hay một vị Bà-la-môn

       Nhờ sự tinh tấn, tâm hồn thanh cao

          Không phóng dật, nhờ vào chánh niệm

          Tâm nhập định, vô nhiễm tịnh yên

              Nhớ được vô số vô biên

       Thành kiếp, hoại kiếp : họ tên, giai tầng

          Lạc & khổ thọ ; về phần ăn uống

          Khi chết đi, sớm muộn tái sinh

              Nhớ quá khứ của đời mình

       Tiếp diễn liên tục tử sinh bao lần

          Kiếp lại kiếp, xoay vần cá biệt

          Những đặc điểm, chi tiết mọi thì

              Nói rằng : ‘Quá khứ thời kỳ

       Tôi biết thế giới chuyển di, chính là

          Trong thành kiếp hay là hoại kiếp

          Trong tương lai cũng tiếp như vầy

              Bản ngã và thế giới này

       Bất sanh, thường trú, vững dày thiên thu

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  154

 

          Như đỉnh núi hay như trụ đá

          Hữu tình kia vốn đã luân hồi

              Chết đi sinh lại bao đời

       Tuy vậy, chúng vẫn khơi khơi còn hoài.

       - Thường trú luận thứ ba hiểu tận,

          Là tối thượng về vấn đề này.

 

16.           Bạch Thế Tôn ! Lại điểm này

       Thật là vô thượng khi Ngài giảng ra :

          Túc Mạng Trí sâu xa hoàn mỹ

          Vị Sa-môn, Phạm-chí nhiệt tâm

              Nhờ chánh ức niệm, tinh cần

       Nhờ không phóng dật nên tâm định thiền

          Nhờ nhập định nên liền nhớ lại

          Đời quá khứ từng trải nhiều đời

              Một đời, năm đời, mười đời

       Hơn nữa, lũy tiến số đời trải qua

          Trăm ngàn đời hay là liên tiếp

          Nhiều thành kiếp, hoại kiếp vô lường.

 

              Nghĩ rằng : ‘Quá khứ nhớ tường

       Sanh tại chỗ ấy, nhớ thường tuổi tên

          Giai cấp nào, các bên giòng họ

          Lạc & khổ thọ ; ăn uống thế này

              Tuổi thọ mỗi kiếp như vầy

       Từ chỗ đó chết, sinh rày chỗ kia

          Tại chỗ kia, lại thường nhớ cả

          Mọi vấn đề như đã kể trên

              Như vậy vị ấy nhớ liền

       Nhiều đời quá khứ, mối giềng ra sao,

          Những đặc điểm, nhớ vào chi tiết.

 

          Bạch Thế Tôn ! Được biết căn nguyên

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  155

 

              Đã có những hạng chư Thiên

       Tuổi thọ vô lượng vô biên nhiệm mầu

          Tuổi thì không thể nào tính đếm,

          Nhưng bất cứ nói đến ngã nào

              Có trong quá khứ trước sau

       Có sắc, không sắc mặc dầu trải qua

          Hoặc có tưởng hay là không tưởng

          Hoặc phi tưởng phi phi tưởng này

              Chúng nhớ quá khứ như vầy

       Đặc điểm, chi tiết đủ đầy có ra.

          Bạch Thế Tôn ! Vậy là tối thượng

          Túc mạng Trí vô lượng cao dày.

 

17.          Bạch Thế Tôn ! Lại điều này

       Thật là vô thượng được Ngài thuyết minh :

         ‘Sinh tử Trí’, hữu tình các loại

          Như là nói : Phạm-chí, Sa-môn

              Có vị tâm nguyện đáng tôn

       Tinh tấn, cần mẫn lại còn nhiệt tâm

          Không phóng dật, âm thầm chánh niệm

          Tâm nhập định, vô nhiễm tịnh thân

              Thấy sự sinh tử cõi trần

       Thiên nhãn thuần tịnh, siêu nhân, thấy liền

          Vị ấy biết mối giềng Nghiệp quả

          Người hạ liệt, kẻ cả giàu sang,

              Người đẹp đẽ, kẻ thô hèn,

       Đều do hạnh nghiệp trắng đen họ làm.

 

          Gieo ác hạnh về thân, khẩu, ý

          Hoặc phỉ báng các vị Thánh Hiền

              Người này thân hoại, tận duyên      

       Do nghiệp tà kiến, đọa liền súc sinh

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  156

 

          Các cõi dữ, như sinh địa ngục

          Hoặc đọa xứ, thằng thúc nạn tai.

              Còn bậc hiền giả, những ai

       Làm những thiện hạnh  ý và lời, thân

          Không phỉ báng Hiền nhân, Thánh hiển

          Tạo nghiệp lành, chánh kiến vô cùng

              Sau khi thân hoại mạng chung 

       Được sinh thiện thú, nhân trung, cõi trời

          Do thiên nhãn, biết đời sống chết

          Người hạ liệt hay kẻ giàu sang,

              Người đẹp đẽ, kẻ thô hèn,

       Người này bất hạnh, kẻ bèn gặp may

          Do hạnh nghiệp kẻ này hành động

          Có kết quả chẳng giống nhau này.

              Bạch Phật ! Tối thượng điều này

       Là ‘Sinh tử trí ’ của rày chúng sanh.

 

18.      Bạch Thế Tôn ! Lại quanh một điểm

          Thật vô thượng quý hiếm vô cùng

              Ngài thuyết về Thần Túc Thông

       Đã có hai loại thần thông như vầy :

 

      *  Có thần thông loại này Hữu Lậu

          Hữu dư y cho dẫu đạt ngay

              Gọi là ‘Không phải Thánh’ này.

      

   *  Thần thông Vô Lậu, loại đây chính là

          Vô dư y, gọi là ‘Bậc Thánh’.

    

          Sao là cánh Hữu lậu thần thông ?

              Có Sa-môn, Bà-la-môn

       Tinh tấn, cần mẫn, lại còn nhiệt tâm

          Không phóng dật nên tâm nhập định

          Chứng thần thông, hiển chính oai thần

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  157

 

              Một thân hiện ra nhiều thân

       Nhiều thân thu lại một thân dễ dàng

          Hiện, biến hình, đi ngang qua vách

          Xuyên qua núi như cách hư không

              Độn thổ, trồi lên đất giồng

       Đi được trên nước cũng không chìm nào

          Ngồi kiết già trên cao vòi vọi                      

          Bay trên không như loại chim bằng

              Với tay, chạm mặt trời, trăng

       Có đại oai lực, oai thần uy linh

          Hoặc có thể tự mình bay tới

          Cõi Phạm Thiên, vời vợi cao xa

              Thần thông hữu lậu vừa qua

       Gọi ‘Không phải Thánh’, cũng là hữu dư.

 

          Thế nào Vô dư y ‘Bậc Thánh’ ?

          Là vô lậu chân chánh thần thông ?

              Ở đây , bạch đức Thế Tôn !

       Tỷ Kheo một vị đáng tôn, hành trì

          Khởi ý muốn trong khi quán sát :

 

    – “ Với sự vật ‘đối nghịch’ xảy ra

              Ta sẽ an trú hài hòa

      ‘Tưởng không đối nghịch’ trải qua như vầy ”. 

          Và vị này trú an tùy thích

          Với ‘tưởng không đối nghịch’ trải qua.

 

         – “ Đối với sự vật kể ra

       Vốn ‘không đối nghịch’ thì ta sẽ là

          An trú với ‘tưởng’ là ‘đối nghịch ”.

          Vị ấy ‘tưởng đối nghịch’ trú an.

 

              Nếu vị ấy muốn rõ ràng :

 – “ Đối với sự vật tiềm tàng cả hai

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  158

 

         ‘Không đối nghịch’ và hay ‘đối nghịch’

          An trú ‘không đối nghịch tưởng’ này ”.

              Sau đó vị hành giả này

      ‘Tưởng không đối nghịch’ nơi này trú an.

 

      –  Nếu vị ấy muốn an trú thật

       “ Với sự vật tiềm ẩn cả hai

             ‘Đối nghịch’, ‘không đối nghịch’ đây   

       Với ‘tưởng đối nghịch’ nơi này trú an ”.

          Và vị ấy đã an trú với

         ‘Tưởng đối nghịch’ do bởi ý mình.

 

           –  Nếu vị ấy liền phát sinh

       Ý muốn : “ Loại bỏ thật tình cả hai

         ‘Không đối nghịch’ và ‘hay đối nghịch”

          Ta nhất định trú xả ở đây

              Chánh niệm, tỉnh giác đủ đầy

       Sau đó đã thực hiện ngay điều này.

          Bạch Thế Tôn ! Như vầy vô lậu

          Vô dư y  toàn hảo thần thông

              Gọi là ‘bậc thánh’ đáng tôn

       Vô thượng về Thần-túc-thông đủ đầy.

          Mọi điểm này Thế Tôn đã biết

          Không gì hơn hiểu biết của Ngài

              Sa-môn, Bàn-môn một ai

       Cũng không chứng biết hơn Ngài điều đây.

 

19.      Bạch Thế Tôn ! Lành thay ! Lợi lạc

          Có thể đạt những thứ phát sinh

              Bởi Thiện-nam-tử vững tin

       Tinh tấn, kiên nhẫn tự mình có ra

          Sự kiên trì hay là tinh tấn

          Sự tiến bộ, sự nhẫn con người

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  159

 

              Đều được Thế Tôn ở đời

       Chứng đạt tất cả, giác thời viên thông.

 

          Thế Tôn không đam mê dục lạc

          Bởi dục lạc đê tiện, thấp hèn 

              Thuộc loại phàm phu đua chen

       Không xứng bậc Thánh - trắng đen rõ ràng.

          Thế Tôn cũng không màng khổ hạnh

          Chẳng lợi ích với hạnh khổ tu

              Vẫn là thuộc loại phàm phu

       Không xứng bậc thánh, phạm trù cao minh.

     

          Nếu Ngài muốn, tự mình chứng đạt

          Những Thánh pháp một cách dễ dàng

              Một cách đầy đủ vẹn toàn

       Hạnh phúc có được ngay đang hiện thời,

          Bốn Thiền định đồng thời đem lại

          Liền tự tại, thanh thái thân tâm.

              Bạch Ngài ! Nếu ai hỏi thăm :

 

  - “ Tôn Giả ! Quá khứ thăng trầm trải qua 

          Có Sa-môn hay là Phạm-chí

          Sáng suốt hơn, tài trí lớn hơn

              Về giác ngộ hơn Thế Tôn ? ”

      

       Con sẽ đáp trả là : “Không” - một lời.

          Hoặc có ai mở lời hỏi kỹ :

 

     - “ Về tương lai có vị Sa-môn   

              Hay là một Bà-la-môn

       Sáng suốt, giác ngộ lớn hơn Phật Đà ? ”

 

          Con trả lời họ là : “Không có” .

 

          Một người nọ lại hỏi con là :

         - “ Hiền giả  Sa-Ri-Pút-Ta !    

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  160

 

       Trong thời quá khứ trải qua lâu dài           

          Đã có ai : Sa-môn, Phạm-chí

          Là một vị bằng với Thế Tôn

              Về sự giác ngộ viên thông ? ”

 

       Con đáp là : “Có” trong vòng Giác tông.

 

          Một số đông đã từng hỏi kỹ :     

     - “ Thời vị lai có vị Sa-môn

              Hay một vị Bà-la-môn

       Vấn đề giác ngộ cũng đồng Thế Tôn ? ”

 

          Con đáp : “Có” Thế Tôn các vị

          Thời vị lai Bi, Trí cũng bằng ”.

 

              Có người thắc mắc hỏi rằng :

  - “ Trong thời hiện tại, ai bằng Thế Tôn

          Về giác ngộ viên thông đồng đẳng ? ”

 

          Con trả lời là : “Chẳng có ai ”.

 

              Nếu có người hỏi điều này :

  - “ Tại sao Tôn Giả tỏ bày bất phân

          Khi thì ‘Có’  ở phần xác nhận,

          Còn phủ nhận thì đáp là ‘Không’ ? ”

 

              Được hỏi vậy, bạch Thế Tôn !

       Con đáp : “ Trước mặt Thế Tôn Phật Đà

          Tôi nghe qua từ Ngài nói rõ :

         ‘Thời quá khư đã có các vì

              A-La-Hán, Chánh Biến Tri

       Phương diện giác ngộ đều thì bằng Ta.

          Thời vị lai, các A-La-Hán

          Chánh Đẳng Giác, viên mãn Phật Đà

              Phương diện giác ngộ bằng Ta ”.

 

       Nhưng cũng từ đức Thích Ca Phật Đà

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  161

 

          Có nói là : “ Trừ ra sự kiện

          Một thế giới xuất hiện đồng thời

              Hai vị Chánh Giác ở đời

       Không sau, không trước, thuyết lời độ sinh.

          Không xảy ra sự tình như vậy ”.  

          Bạch Thế Tôn ! Điều ấy phải là

              Nếu câu hỏi ấy đặt ra

       Con trả lời vậy, đúng qua ý Ngài ?

          Không nói sai, hiểu lầm Phật ý ?

          Và con chỉ thuận pháp trả lời ?

              Không một đối phương nào thời

       Có cớ chỉ trích, có nơi phê bình ? ”

 

    – “ Xá-Lợi-Phất ! Phân minh đáp lại

          Những câu hỏi như vậy đặt ra

              Ngươi đã nói đúng ý Ta

       Không có sai lạc, không qua hiểu lầm

          Ngươi chú tâm trả lời thuận pháp

          Và đúng pháp vô thượng thanh cao

              Không đối phương hợp pháp nào

       Có cớ chỉ trích, làm sao phê bình ? ”

 

20.      Nghe những lời cao minh chí lý

          Tôn-giả  U-Đa-Dí  (1) bạch ngay :

         – “ Bạch đức Thế Tôn ! Lành thay !

       Thật là kỳ diệu, sâu dày nghiêm oai

          Đức Như Lai như vầy thiểu dục

          Hạnh tri túc nghiêm túc như vầy

              Trong khi chính đức Như Lai

       Đại uy thần lực, đủ đầy trí minh

          Mà Ngài không tự mình tỏ lộ.

     _______________________________

   (1) : Tôn-giả  Udàyi  - Ưu-Đà-Di .

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  162

 

          Trong khi đó, bất cứ kẻ nào

              Du sĩ ngoại đạo tự cao

       Dù chỉ chứng được pháp nào xíu xiu

          Cũng làm điều vô cùng tự đắc

          Họ lên mặt, gióng trống dương cờ

              Khoe khoang mình đạt huyền cơ  

     (Trong khi Phật lại hửng hờ như không !)

       

          Sự thiểu dục, viên thông, tri túc

          Sự nghiêm túc, thu thúc uy nghi

              Trí tuệ đấng Chánh Biến Tri

       Đại uy thần lực của vì Thế Tôn

          Mà tự mình đã không tỏ lộ

          Dù là bậc Giác ngộ siêu minh ”.

 

        – “ U-Đa-Dí ! Trong hành trình

       Giác ngộ, hóa độ hữu tình khắp nơi

          Đúng như lời ngươi vừa nói đó

          Như Lai có những đức tánh này :

            ‘Thiểu dục’, ‘tri túc’ như vầy

      ‘Nghiêm túc’ như vậy, đủ đầy thần uy

          Nhưng không khi nào Ta tỏ lộ,

          Trong khi đó, ngoại đạo du gia

              Dầu chỉ đạt một pháp xa

       Dương cờ gióng trống, tự ca tụng mình.

        ( Pháp siêu việt cao minh chân đế

          Không tầm thường, sao dễ khoe khoang ! )”

 

21.          Rồi đức Thế Tôn quay sang

       Bảo Xá-Lợi-Phất hiện đang ngồi gần :

    – “ Hãy ân cần, Sa-Ri-Pút-Tá !

          Ngươi phải luôn diễn tả, cáo tri

              Pháp phân biệt này mọi thì

Trường Bộ - (Tập 3) Kinh 28 :  TỰ HOAN HỶ       *  MLH  –  163

 

       Cho Tỳ Kheo chúng và Tỳ Kheo Ni

          Các Thiện nam, các vì Tín nữ

          Để Tứ Chúng phải tự nghĩ suy.

              Sa-Ri-Pút-Tá ! Hãy vì

       Những kẻ ngu, chẳng biết gì, còn nghi

          Hay ngần ngại hành trì chánh pháp…

          Được nghe pháp phân biệt, hiểu ra  

              Nghi ngờ, ngần ngại với Ta

       Sẽ được trừ diệt, an hòa gắng tu ”.

 

 

* * *

          Và như vậy, do từ Tôn-giả

          Xá-Lợi-Phất ngài đã nói lên

              Lòng hoan hỷ, đức tin bền

       Đối với Đức Phật, không quên Ân Thầy

          Do nội dung trình bày hành tướng

          Bậc Thế Tôn vô lượng thâm ân

           “ Sam-Pá-Sa-Đá-Ni-Dâng ”

       Hay “Tự Hoan Hỷ ” là chân kinh này ./-

 

        Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật  ( 3 L )

 

 

 

*

*  *

 

( Chấm dứt Kinh 28 : TỰ HOAN HỶ 

–  Sampasàdaniya-sutta  )

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn