Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 13804)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
26/10/2024(Xem: 7655)
Hành trình cả đời người là con đường học hỏi ! Mà sự hiểu biết là bao la đại dương Muốn khám phá, 4 nguồn nước phải tỏ tường Chảy vào và nuôi dưỡng từ … Kiến thức, kinh nghiệm, thông minh, trí tuệ !
23/10/2024(Xem: 5985)
Bàn tay… Một bộ phận quan trọng trong cơ thể ! Giúp cầm nắm, khả năng sáng tạo tinh vi(1) Nhận diện, định danh cá nhân bất tư nghì Vì đường chỉ tay, dấu vân tay không trùng lập Thuận tay mặt, tay trái thể hiện đặc trưng sinh học (2)
22/10/2024(Xem: 8318)
Nếu tin Phước ảnh hưởng lớn trong cuộc đời. Tự nhiên gặp điều Thiện tức thời làm ngay. Lại tin hành Tùy Hỷ Công Đức tuyệt thay. Rất nhiều Phước báo tạo hàng ngày chẳng sai.
20/10/2024(Xem: 6786)
Thiệt Dinh-Chánh Hiển bậc Cao Tăng Kiến lập Phước Lâm Phật đạo hoằng Giới đức chu toàn đèn tuệ sáng Tông phong vĩnh chấn thể tâm an Quảng Nam vạn thuở trăng huyền rạng Chúc Thánh bao thu pháp diệu tràn Phố Hội êm đềm gương hạnh dẫn Ân Triêm Hoà Thượng ánh từ quang…!
18/10/2024(Xem: 9699)
Hai mươi tháng mười hôm nay Tâm Vân tu nữ tròn đầy sáu mươi Trải qua hơn nửa cuộc đời Chuyên tâm tu niệm, nụ cười vui an Dáng đi thanh thoát dịu dàng Lời kinh nhịp tụng âm vang nhẹ nhàng Người nghe thoáng thấy bình an Tâm tư lắng đọng tỏa lan khí hòa
17/10/2024(Xem: 4107)
Thầy đi ngoài sương gió Trở về không ai hay Nâu sồng vương bụi đỏ Bi mẫn chất thêm đầy Thầy đi qua phố chợ Trở về đâu ai biết Đãy căng phồng trăn trở Độ sinh chen tử biệt
17/10/2024(Xem: 11435)
Trong cuộc sống thực tế, rất hiếm gặp những người sở hữu một sức mạnh thầm lặng, biết tự vấn bản thân, trái lại phần đông luôn sống trong những tháng ngày buồn tẻ để rồi khi sóng dậy biển khơi , sợ hãi, chơi vơi, hỗn loạn phiêu du đến rồi đi trong kiếp sống luân hồi.
14/10/2024(Xem: 5052)
Năm nay con đã bảy mươi Bao nhiêu ngọt đắng sự đời đã qua Lòng luôn nhớ niệm Phật Đà Cho tâm an tịnh cửa nhà an vui Cuộc đời trần thế trả lui Cảm ơn người đã cùng tôi chốn này Bao nhiêu sự khổ đắng cay
14/10/2024(Xem: 4768)
Dĩ nhiên là không phải mấy em chân dài ưỡn ẹo Ngôi sao điện ảnh, thời trang Những anh chàng sáu múi Thần tượng tôi đâu phải là tỷ phú giàu sang Càng chẳng là bọn doanh nhân, chính khách Thần tượng của tôi vô cùng đơn sơ, thanh bạch Sống tri túc với khí phách ngất trời mây Trí Tuệ cao siêu trong tấm thân gầy Sĩ trượng phu giữa dòng đời đen bạc
14/10/2024(Xem: 7019)
Từ khi những thiên tai đe dọa chưa được khống chế! Niềm tin vào giáo lý chân chính ngày càng được dâng cao “Vô Thường, Nhân, Duyên, Nghiệp quả” do Phật pháp truyền trao Chuyển hoá phần nào những bất công, vô nhân tính trong xã hội!