Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   
Bài mới nhất

Sống Thiền

21/02/201115:18(Xem: 2883)
Sống Thiền

SỐNG THIỀN
Tác giả: Nguyên Minh
NXB: Văn nghệ TP Hồ Chí Minh
Khổ sách: 13x19cm
Độ dày: 144 trang

858

Thay lời tựa

Thiền đã trở thành một trong những tinh hoa của nhân loại. Ngày nay, từ Đông sang Tây người ta không còn xa lạ gì với thiền và những công năng kỳ diệu của nó. Nhiều trung tâm thực hành và hướng dẫn thực hành thiền quán đã được hình thành trên khắp châu Âu. Ở các nước Á Đông, với một truyền thống sâu xa hơn, thiền đã bắt rễ vào từng tự viện lớn cũng như nhỏ, và người ta gần như có thể tìm đến với thiền không mấy khó khăn.

Nhưng đó là nói về những điều kiện bên ngoài. Còn yếu tố tự thân của mỗi người lại là chuyện khác. Nghe biết về thiền, học hiểu về thiền, và sống thiền là những điều khác nhau.

Ngày nay những kiến thức về thiền được phổ biến khá rộng rãi. Người ta hầu như dễ dàng nói ra được những chỗ “tinh yếu” của thiền bằng ngôn ngữ, và việc tranh cãi nhau về những chỗ “tinh yếu” đó không phải là chưa từng xảy ra.

Người đến với thiền trong bối cảnh đó, thường rơi vào một trong hai điểm cực đoan đối nghịch nhau.

Có người xem thiền như một chủ đề, nội dung siêu tuyệt, với những khái niệm “bất khả thuyết”, “bất khả tư nghị”... Vì thế, thường loay hoay rất lâu trong những phạm trù khái niệm và cảm thấy thật khó khăn trong việc tiếp nhận thiền...

Một số người khác lại nhìn thiền với một cách nhìn quá giản dị. Theo cách này, thiền trở thành một thứ lý thuyết đơn giản mà bất cứ ai cũng có thể tìm hiểu được để rồi bổ sung vào cho những khái niệm dung tục vốn đã có quá nhiều trong mỗi con người.

Một trong hai cực đoan ấy đều rất dễ nhận ra, và khỏi nói cũng có thể biết là chúng không mang lại lợi ích thiết thực nào cho cuộc sống. Tuy nhiên, vấn đề ở đây là, đôi khi người ta không đi đến mức cực đoan, nhưng thực sự có những khuynh hướng nghiêng về một trong hai thái cực đó. Sự lệch hướng này lại không phải lúc nào cũng dễ dàng nhận biết. Và đôi khi chúng ta rơi vào chỗ tự dối gạt chính mình.

Tập sách này được viết ra như một lời cảnh tỉnh cho chính bản thân tác giả, và mong mỏi được chia sẻ phần nào với những tâm hồn đồng điệu về một vấn đề mà lẽ ra đã mang lại rất nhiều an vui cho nhân loại nếu như mỗi người trong chúng ta đều hiểu đúng và làm đúng trong một chừng mực nào đó.

Thiền như một dòng suối mát, mà mỗi chúng ta đều là những người đang mang trong mình cơn khát cháy bỏng tự ngàn đời. Chỉ nhìn thấy dòng suối mát ấy thôi, cũng đủ để cho ta cảm giác vui mừng, dễ chịu biết bao nhiêu! Nhưng để đáp ứng với cơn khát cháy bỏng, chỉ nhìn không thôi thật chẳng ích gì. Chúng ta nhất thiết phải uống nước – dù là một ngụm nhỏ cũng sẽ cho ta cảm giác thỏa mãn tức thì.

Và chỉ khi nào ta thực sự cảm nhận được những gì mà dòng nước mát trong lành kia mang lại cho tự thân mỗi chúng ta trong cơn khát bỏng, khi ấy ta mới có thể hiểu được thiền là gì, và những gì ta đã hiểu được qua người khác đều chỉ còn là những điều vu vơ, ngớ ngẩn.

Tập sách này cũng sẽ chỉ là những điều vu vơ, ngớ ngẩn. Tuy nhiên, nó được viết ra để gọi mời bạn đến với dòng suối mát trong lành, và mời bạn hãy cúi xuống để tự mình uống lấy một vài ngụm nước suối kia. Bạn cũng có thể tắm mình trong dòng suối mát ấy, nếu như bạn muốn, để thấy rằng cuộc sống này chỉ thực sự có đầy đủ ý nghĩa khi chúng ta cảm nhận được nó mà không chỉ là những hiểu biết đơn điệu qua lý thuyết, khái niệm.

Mỗi chúng ta đều có thể mắc sai lầm. Mỗi chúng ta đều còn có biết bao điều để bận tâm lo nghĩ. Thiền không giúp chúng ta nhất thời xóa bỏ mọi sai lầm, nhưng nó giúp chúng ta nhận rõ và ý thức đầy đủ về mỗi sai lầm của mình, và hướng chúng ta đến một tương lai ngày càng hoàn thiện. Thiền cũng không giúp chúng ta nhất thời gạt bỏ được tất cả những điều bận tâm lo nghĩ, nhưng nó giúp chúng ta biết cách để không bị cuốn trôi, nhận chìm và đánh mất chính mình trong những mối bận tâm lo nghĩ đó.

Với những ý nghĩa đó, chúng ta có thể đến với thiền như một nghệ thuật sống an vui, và vì thế mà mỗi một phút giây thực hành thiền sẽ giúp chúng ta ngay tức thời cảm nhận được những giá trị, những ý nghĩa mới mẻ hơn của cuộc sống nhiệm mầu này.

Chúng tôi không nghĩ rằng những điều được viết ra đây hoàn toàn là những khuôn thước hay nguyên tắc cần phải được tuân theo. Tuy nhiên, có những điều – hay nói đúng hơn là rất nhiều điều – được trình bày ở đây quả đúng là những khuôn thước, những nguyên tắc, nhưng nó không phải là những phát kiến của tác giả. Đó là di sản kế thừa của những người đi trước, những trí tuệ siêu phàm mà nhân loại này đã rất may mắn có được. Đóng góp thật sự của tác giả chỉ là trình bày những điều ấy theo như cách hiểu của mình, qua kinh nghiệm thực sự của bản thân mình. Và vì thế, có thể có những điểm đúng hoặc sai trong đó. Người viết mong mỏi được đón nhận và chân thành biết ơn mọi sự đóng góp xây dựng về nội dung tập sách.

Tháng 9 năm 2003
Nguyên Minh

Source: rongmotamhon

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
13/09/201114:41(Xem: 3450)
Thiền - dù trải qua bao thế hệ thời đại theo thời gian và không gian, với quan niệm tu tập trong mọi tôn giáo có khác nhau - cũng chỉ là phương pháp thực hành để đến đích của đạo mình, nên gọi đồng tên thiền kèm theo đạo hoặc môn phái riêng và có nhiều tên đặt không giống nhau, ngay cả trong Phật giáo cũng có nhiều loại thiền. Tổ Sư Thiền có lẽ bắt đầu từ thời Trừng Quán (738-839), Tứ tổ Hoa nghiêm tông của Phật giáo Trung Hoa, sư Khuê Phong Mật Tông (780-842).
22/09/201003:25(Xem: 4194)
Thiền có thể nào là một hệ thống giáo nghĩa? Hay một cách trực diệnhơn, Thiền có thể nào bị đóng khung trong một hệ thống học lý? Cái gìbị đóng khung hay bị hệ thống hóa đều không còn giữ được bản sắc sinhphong và hoạt dụng của chân thân. Thiền từ tôn chỉ đến phương tiện hànhđạo đều cốt ở chỗ dĩ tâm truyền tâm, đối vật chỉ vật, ứng biến vô ngần,chuyển hóa diệu dụng, không trụ trước, chẳng nệ không... Ngộ chứng của Thiền chính là khai phát đến tận cùng biên tế sâu nhiệm của trí tuệ Bát Nhã để mở ra diệu dụng không thể nghĩ bàn của trí tuệ rốt ráo này...
16/02/201217:29(Xem: 7407)
Những lúc vô sự, người góp nhặt thường dạo chơi trong các vườn Thiền cổ kim đông tây. Tiêu biểu là các vườn Thiền Trung Hoa, Việt Nam, Nhật Bản và Hoa Kỳ.
22/10/201101:25(Xem: 1433)
Hành thiền, cốt tuỷ nhất, là tự tri, là quán tâm. Học Thiền, tức học đạo lí giác ngộ, cốt tuỷ nhất là nương ngôn từ để thấy biết trạng thái tâm trí.
21/02/201204:05(Xem: 4472)
Các chính quyền bây giờ sử dụng những kỷ thuật phức tạp để truy tầm các kẻ có thể gây ra rắc rối, nhưng những kẻ khủng bố vẫn tiếp diễn. Bất kể kỷ thuật là phức tạp như thế nào, phía đối kháng vẫn đáp ứng được. Sự phòng vệ hiệu quả chỉ có thể là bên trong. Điều này có thể nghe như ngu ngơ, nhưng phương thức duy nhất để chấm dứt khủng bố là lòng vị tha. Vị tha có nghĩa là có một sự quan tâm căn bản đến người khác và hiểu rõ giá trị của người khác, là điều đến từ việc nhận ra lòng ân cần tử tế của họ đối với chúng ta.
09/02/201114:33(Xem: 10525)
Hỡi những ai thực tâm muốn giác ngộ để tu trì giải thoát, hãy vững niềm tin: Phật là Phật đã thành, chúng ta là Phật sẽ thành. Tin như vậy sẽ đưa ta đến chỗ có tâm niệm chân chánh...
17/11/201016:14(Xem: 6978)
Sách này có hai phần: Đạt-lại Lạt-ma tại Harvard, bao gồm các khóa trình được thực hiện tại đại học Harvard, được giáo sư Jeffrey Hopkins dịch từ Tạng sang Anh ngữ...
14/05/201121:14(Xem: 3383)
Trước khi tìm hiểu kỹ về Thiền tông, chúng ta nên có một quan niệm tổng quát về tông phái này thì khi đi sâu vào chi tiết sẽ bớt bỡ ngỡ. Ngay đối với số đông các Phật tử Việt Nam, Thiền tông cũng là một tông phái được ít người hiểu đến vì tính cách kỳ đặc của pháp tu này, vì vậy nên có những xét đoán, phê bình không đúng. Chúng ta nên tránh việc phê bình, chỉ trích các tông phái khác tông phái mình đang tu, vì tông phái nào cũng đòi hỏi một sự học hỏi sâu xa, nên thường khi chỉ trích các tông phái khác thì chỉ căn cứ theo một số hiểu biết hời hợt về tông phái đó, vì vậy những lời chỉ trích thường không đúng được, và chỉ gây thêm những tranh luận vô ích, mất thì giờ. Chúng ta nên tìm học kỹ để phân biệt rõ ràng và thực hành đúng lời Phật dạy, chứ không phải để tranh luận, chỉ trích.
18/01/201111:36(Xem: 9517)
Sở dĩ được gọi là Mật giáo vì đa số những pháp môn đều được truyền khẩu (transmission orale) và đệ tử là người đã được lựa chọn, chấp nhận cũng như đã được vị Thầy đích thân truyền trao giáo pháp (initiation).
15/01/201214:42(Xem: 3303)
Phật đã bỏ loài người…(1) Điệp khúc ấy lâu lâu lại thấy đâu đó trên những đoạn đường đi qua. Nó đếnvà đi như bao chuyện khác trong đời. Chuyện phiếm trong đời quá nhiều, đâu đángbận tâm. Cho đến cái ngày, nó được thổi vào trong thơ của một ai đó như một bài“Thiền ca”… Thiền tông, nói mây, nói cuội, nói chuyện nghịch đời… chẳng qua đối duyên khai ngộ, để phá cho được cái dòng vọng tưởng tương tục của người, hy vọng ngay đó người nhận ra “chân”...