48 Công Án Thiền Vô Môn Quan

08/10/201020:47(Xem: 24259)
48 Công Án Thiền Vô Môn Quan


bo de dat ma

VÔ MÔN HUỆ KHAI
CỬA KHÔNG CỬA (VÔ MÔN QUAN)

Dịch giả: Dương Đình Hỷ

 

LỜI ĐẦU

Phật nói : Lấy Tâm làm Tông, lấy không cửa làm cửa Pháp. Đã không cửa làm sao đi qua ? Há chẳng nghe nói : “Từ cửa vào không phải là đồ quý trong nhà. Do duyên mà được, trước thì thành, sau thì hoại.” Nói như thế giống như không gió mà dậy sóng, khoét thịt lành làm thành vết thương. Huống hồ, chấp vào câu nói để tìm giải thích như khua gậy đánh trăng, gãi chân ngứa ngoài da giầy, có ăn nhằm gì ? Mùa hạ năm Thiệu Định, Mậu Tý, tại chùa Long Tường huyện Đông Gia, Huệ Khai là Thủ Chúng nhân chư tăng thỉnh ích bèn lấy công án của người xưa làm viên ngói gõ cửa, tùy cơ chỉ dẫn người học. Thoạt tiên không xếp đặt trước sau, cộng được 48 tắc gọi chung là “Cửa không cửa”. Nếu là kẻ dõng mãnh, không kể nguy vong, một dao vào thẳng, Na Tra tám tay giữ không được. Tây Thiên bốn bẩy (4x7=28) vị, Đông Độ hai ba (2x3=6) vị chỉ đành ngóng gió xin tha mạng. Nếu còn chần chờ thì giống như nhìn người cưỡi ngựa sau song cửa, chớp mắt đã vượt qua.

大 道 無 門
Đại đạo vô môn
千 差 有 路
Thiên sai hữu lộ
透 得 此 關
Thấu đắc thử quan
乾 坤 獨 步
Càn khôn độc bộ.

Đạo lớn không cửa
Ngàn sai có đường
Cửa này qua được
Độc bước càn khôn.

MỤC LỤC

TỪ TẮC 1 ĐẾN TẮC 11
01 CON CHÓ CỦA TRIỆU CHÂU
02 CON CHỒN HOANG CỦA BÁCHTRƯỢNG.
03 NGÓN TAY CỦA CÂU CHI
04 RỢ HỒ KHÔNG RÂU
05 HƯƠNG NGHIÊM TRÊN CÂY
06 THẾ TÔN GIƠ HOA
07 TRIỆU CHÂU RỬA BÁT
08 HỀ TRỌNG LÀM XE
09 PHẬT ĐẠI THÔNG TRÍ THẮNG
10 THANH THOÁT LẺ LOI VÀ NGHÈO KHÓ
11 TRIỆU CHÂU KHÁM PHÁ AM CHỦ
TỪ TẮC 12 ĐẾN TẮC 24
12 NHAM GỌI CHỦ NHÂN
13 ĐỨC SƠN BƯNG BÁT
14 NAM TUYỀN CHÉM MÈO
15 BA GẬY CỦA ĐỘNG SƠN
16 NGHE TIẾNG CHUÔNG MẶC ÁO BẨY MẢNH
17 BA LẦN GỌI CỦA QUỐC SƯ
18 BA CÂN GAI CỦA ĐỘNG SƠN
19 TÂM BÌNH THƯỜNG LÀ ĐẠO
20 ĐẠI LỰC SĨ
21 QUE CỨT KHÔ CỦA VÂN MÔN
22 CÂY PHƯỚN CỦA CA DIẾP
23 CHẲNG PHẢI THIỆN ÁC
24 LÌA KHỎI NGÔN NGỮ
TỪ TẮC 25 ĐẾN TẮC 36
25 HÀNG THỨ BA NÓI PHÁP
26 HAI TĂNG CUỐN RÈM
27 KHÔNG PHẢI TÂM, PHẬT
28 NGHE TIẾNG LONG ĐÀM ĐÃLÂU
29 KHÔNG PHẢI GIÓ, KHÔNG PHẢI CỜ
30 TÂM LÀ PHẬT
31 TRIỆU CHÂU KHÁM PHÁ BÀ LÃO
32 NGOẠI ĐẠO HỎI PHẬT
33 CHẲNG TÂM, CHẲNG PHẬT
34 TRÍ CHẲNG LÀ ĐẠO
35 THIẾN NỮ LÌA HỒN
36 TRÊN ĐƯỜNG GẬP NGƯỜI ĐẠT ĐẠO
TỪ TẮC 37 ĐẾN TẮC 48
37 CÂY BÁCH TRƯỚC SÂN
38 CON TRÂU QUA CỬA
39 CÂU NÓI SAI CỦA VÂN MÔN
40 ĐÁ ĐỔ TỊNH BÌNH
41 ĐẠT MA AN TÂM
42 THIẾU NỮ XUẤT ĐỊNH
43 TRÚC BỀ CỦA THỦ SƠN
44 CÂY GẬY CỦA BA TIÊU
45 HẮN LÀ AI ?
46 ĐẦU GẬY BƯỚC THÊM
47 ĐÂU XUẤT BA CỬA
48 MỘT ĐƯỜNG CỦA CÀN PHONG
LỜI CUỐI.





************************************************************


 Bích Nham lục. TS Tuyết Đậu Trùng Hiển, TS Viên Ngộ, HT Thích Thanh Từ dịch
 Bích Nham lục. TS Tuyết Đậu Trùng Hiển, TS Viên Ngộ, HT Thích Mãn Giác dịch
 Bích Nham lục . TS Viên Ngộ, GS. Wilhelm Gundert, Cư Sĩ Chân Nguyên dịch
48 Công Án Vô Môn Quan: TS Vô Môn Huệ Khai (do Dương Đình Hỷ dịch)
Thiền Sư Viên Ngộ Khắc Cần Phật Quả (1036-1135) TT Thích Nguyên Tạng giảng







facebook-1



***

 



Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
11/04/2026(Xem: 102)
KHÔNG CHỖ DÍNH MẮC Bài kệ trên vách tường phương trượng Huỳnh Mai khiến đồ chúng xôn xao. Ngũ tổ xem xong liền nói: “Cũng chưa thấy tánh” và lấy dép xóa ngay. Hành động và lời nói của ngài khiến chúng ta thấy ngũ tổ đang che giấu sự vui mừng vô hạn, hoan hỷ vô cùng. Ngài thấu hiểu lòng người, dù là trong đạo hay ngoài đời. Ngài sợ bài kệ kia sẽ sanh biến tâm loạn động nên mới vội xóa. Buổi đầu gặp mặt, ngũ tổ đã nhận ra Huệ Năng là bậc pháp khí, tuy nhiên với nhân dáng và nhân thân như vậy thì chưa thể dùng ngay được. Ngũ tổ sai Huệ Năng xuống nhà trù giã gạo, bửa củi cũng là cách giữ an toàn cho Huệ Năng, thuật ngữ chính trị gọi là “Thao quang dưỡng hối”, có nghĩa là dùng ngay bóng tối để che bớt ánh sáng khi mà nhân duyên thời tiết chưa thuận lợi. Ngũ tổ dùng ngay thân phận của Huệ Năng để che mắt kẻ khác, giúp Huệ Năng tránh khỏi sự đố kỵ thậm chí có thể bị làm hại. Chế độ tòng lâm Trung Hoa kéo dài đã lâu, tạo nên một sự quan liêu, nặng hình tướng và danh văn lợi dưỡng. Người ở
10/04/2026(Xem: 245)
Tôi vô cùng vinh dự và hoan hỷ được có mặt tại đây hôm nay, cùng tất cả quý vị tham dự buổi lễ kỷ niệm đầy ý nghĩa mừng Khánh tuế Đại thọ 90 tuổi của Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14, do Văn phòng Thông tin Tây Tạng và Đại Bảo Tháp Đại Bi Bendigo tổ chức. Về phương diện cá nhân, tôi có phước duyên được gặp Đức Đạt Lai Lạt Ma sáu lần, hai lần tại Úc và bốn lần tại Dharamsala, Ấn Độ, trong những chuyến hành hương mà tôi hướng dẫn Phật tử Việt Nam đến chiêm bái Phật tích Tứ Động Tâm. Qua những lần gặp gỡ ấy, tôi đã được cảm nhận sâu sắc hình ảnh sống động của lòng từ bi nơi Ngài, và đặc biệt trân quý cơ hội quý báu khi Ngài từ bi chấp nhận lời thỉnh cầu của tôi để được diện kiến, một trải nghiệm đã mang lại cho tôi sự hiểu biết sâu xa rằng từ bi không chỉ là một giáo lý, mà chính là một phương cách sống. Hôm nay, tôi xin chia sẻ những suy nghĩ của mình về vấn đề: “Từ chuyển hóa nội tâm đến hòa hợp toàn cầu: Con đường từ bi của Phật giáo,” một chủ đề trực tiếp nói lên những nhu cầu
02/04/2026(Xem: 924)
Trong suốt tiến trình phát triển lịch sử của Phật giáo, hai truyền thống thiền định lớn đã hình thành với những phương pháp tu tập đặc thù: Thiền Như Lai (Tathāgata Meditation), hay còn gọi là thiền minh sát (Vipassanā) trong hệ thống Theravāda, và pháp môn Đốn Ngộ trong Thiền tông Đại thừa. Một bên nhấn mạnh tiến trình quán sát tuần tự, trong khi bên kia đề cao sự trực nhận bản tâm. Tuy nhiên, khi quán chiếu sâu sắc, hai phương pháp này không hề mâu thuẫn, mà chính là hai phương diện bổ sung cho nhau trên con đường giải thoát. Quan điểm của người viết là ủng hộ và vận dụng song song cả hai phương pháp này, kết hợp chánh niệm từng bước với sự giác ngộ trực tiếp, từ đó dẫn dắt hành giả đến sự chuyển hóa toàn diện về thân, tâm và trí tuệ.
30/03/2026(Xem: 415)
Một Thiền sư Thiền Nhật Bản dạy cho nhân viên của các công ty Fortune 500 kỹ thuật thiết lập lại hệ thần kinh trong 30 giây vào năm 2026, mang thiền định cổ xưa đến với sức khỏe doanh nghiệp. Phương pháp của nhà sư Toryo Ito định hình lại cách người lao động quản lý căng thẳng. Bản tin của phóng viên Raushan Kumar, ngày 29/3/2026.
20/03/2026(Xem: 610)
Sau đây là bản dịch bài viết "The History Of Silent Meditation Retreats And Those Who Shaped Them" của Daniel M. Stuart đăng trên mạng Religion Unplugged hôm 19/3/2026. Daniel M. Stuart là Phó Giáo sư ngành Nghiên cứu Tôn giáo tại Đại học University of South Carolina, nổi tiếng trong cương vị một học giả đã viết và ấn hành nhiều sách chuyên về các tôn giáo, văn hóa văn học và truyền thống thiền định tại khu vực Nam Á; ông đặc biệt tập trung nghiên cứu sâu về các kinh điển và phương pháp tu tập thuộc truyền thống Phật giáo. Sau đây là bản Việt dịch.
06/02/2026(Xem: 2640)
Thiền sư Thiền sư Ajahn Brahm là một trong những vị thiền sư Phật giáo Nguyên thủy (Theravāda) nổi tiếng nhất thế giới hiện nay, đặc biệt được yêu mến ở phương Tây, đã vào Việt Nam. Khóa thiền “KINDFULESS - Chánh niệm Từ bi” đang diễn ra tại thiền viện Phước Sơn dưới sự hướng dẫn trực tiếp từ Ngài Thiền sư nổi tiếng thế giới này. Trong những ngày này, Thiền sư Ajahn Brahm đã dành thời gian tiếp riêng Tiến sĩ Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch công ty sách Thái Hà cùng các đồng nghiệp và các học trò trong nhóm “Thiền trong từng phút giây”. Tại buổi tiếp, Tiến sĩ Nguyễn Mạnh Hùng đã dâng lên Ngài bức tranh Đức Phật Thích Ca Mâu Ni được chế tác bằng gạo, cùng 2 cuốn Kinh Pháp Cú bỏ túi bản tiếng Việt và bản 3 ngôn ngữ Pali – Anh - Việt do Thái Hà Books xuất bản chỉ tặng chứ không bán và cuốn sách quý “Chánh niệm, Hỷ lạc và Giác ngộ” được xuất bản chào mừng chuyến vào Việt Nam của Ngài.
15/01/2026(Xem: 1113)
Này các Tỷ-kheo, hãy tu tập Định. Khi Tỷ-kheo có định sẽ như thật rõ biết (pajànati): -“Đây là Khổ (bản chất bất an), đây là Khổ tập (nguyên nhân dẫn đến bất an) các ngươi đều như thật rõ biết!. -"Đây là Khổ diệt (cảnh giới Niết Bàn) và đây là con đường đưa đến Khổ diệt (tám Chánh Đạo). Các ngươi hãy như thật rõ biết!. Này các Tỷ-kheo, hãy tu tập Định. Phát lên một cố gắng cần làm để rõ biết: -"Đây là Khổ","Đây là Khổ tập". Cố gắng cần làm để rõ biết. -"Đây là Khổ diệt","Đây là Con Đường đưa đến Khổ diệt". Cố gắng cần làm để rõ biết.
10/01/2026(Xem: 3344)
Trong Thiền Tổ Sư, thường nói rằng hễ thấy bản tâm xong mới biết tu, còn chưa thấy được thì chỉ là đi mù mờ trong đêm, cứ như chặp sáng chặp tối, không biết gì để tu. Bởi vì, chưa thấy gốc của tâm thì mọi chuyện tu chỉ là tu nơi ngọn của tâm, chỉ mất thêm thì giờ, cho dù là có phước đức. Tuy nhiên, Đức Phật nói rằng thân và tâm đều là rỗng không, vậy thì lấy gì mà gọi là gốc của tâm, hay ngọn của tâm.
01/11/2025(Xem: 4838)
Thầy đã truyền lửa , nguyện xin giữ lửa Vẫn nguyên sơ, chỉ thẳng Bồ đề tâm nơi thế gian Với Bi, Trí, Dũng có thể biến nguy thành an Một tiếng gọi từ bên trong, ( Phật Tánh) tuy rất nhỏ Tựa dòng chảy minh triết, rót từng khoảnh khắc đó (Huệ Hương)
20/09/2025(Xem: 2544)
Trong chương trình Giáo Dục Cộng Đồng (Community Education), các lớp Thiền Thực Nghiệm được trường University of the West (Đại Học Tây Lai) công nhận là lớp học “Non-Credit” theo hệ mở rộng ngoại khoá cho cộng đồng người Việt do giảng viên Thích Thiện Trí giảng dạy. Giảng viên Thích Thiện Trí từng là cựu giảng viên đại học Xavier và Loyola New Orleans_Louisiana và hiện là giảng viên tại trường đại học West (Rosemead_California).