Phẩm 24: Tham Ái

Lưu ý:
Kinh bên dưới bản gốc Việt dịch: HT Thích Minh Châu (câu đầu),
Câu theo sau là phần Thi Hóa của HT Thích Minh Hiếu (chữ nghiêng)

Phẩm Tham Ái 24 

334/ Người sống đời phóng dật,

Ái tăng như giây leo,

Nhảy đời này đời khác,

Như vượn tham quả rừng.

334/ Người nào đời sống buông lung

Ái tăng,dục trưởng cùng chung một giòng,

Như vượn nhảy khắp tây đông

Chuyền cây tham trái xoay vòng tử sinh.

335/ Ai sống trong đời này,

Bị ái dục buộc ràng,

Sầu khổ sẽ tăng trưởng,

Như cỏ Bi gặp mưa.

335/ Buộc ràng vì bởi vô minh

Khổ đau tăng trưởng ái tình bủa vây,

Như mưa ngập đất cỏ dầy

Tốt xanh cành lá, gốc sâu khó đào.

336/ Ai sống trong đời này,

Ái dục đuọc hàng phục,

Sầu rơi khỏi người ấy,

Như giọt nước lá sen.

336/ Ai người biết sợ thương đau

Ái dục dứt bỏ, khổ sầu viễn ly,

Còn gì đâu để ưu bi

Lá sen nước đổ có gì luyến lưu.

337/ Đây điều lành Ta dạy,

Các ngươi tụ họp đây;

Hãy nhổ tận gốc ái,

Như nhổ gốc cỏ Bi,

Chớ để ma phá hoại,

Như dòng nước có lau.

337/ Này hỡi, các vị Tỳ khưu

Lắng nghe ta dạy chớ nuôi dục tình,

Tâm ái không để khởi sinh

Phải nhổ tận gốc, bóng hình cũng tiêu.

Thiên ma không thể cợt trêu

Như dòng nước lũ cuốn theo bọt bèo.

338/ Như cây bị chặt đốn,

Gốc chưa hại vẫn bền;

Ái tuỳ miên chưa nhổ;

Khổ này vẫn sanh hoài.

338/ Chặt cây như chặt giây leo

Gốc còn nguyên đó, chồi theo trưởng thành,

Ngủ ngầm chờ dịp phát sanh

Gốc ái còn đó, lớn nhanh khổ hoài.

339/ Ba mươi sau dòng Ái,

Trôi người đến khả ái,

Các tư tưởng tham ái,

Cuốn trôi người tà kiến.

339/ Ba mươi sáu dòng ái này

Cuốn trôi người đến thương vay khóc hờ,

Cuộc đời không đẹp như mơ

Nhận chìm bao kẻ hững hờ vô tâm.

340/ Dòng ái dục chảy khắp,

Như giây leo mọc tràn,

Thấy giây leo vừa sanh,

Với tuệ, hãy đoạn gốc.

340/ Ai thấy ái dục nẩy mầm

Như giây leo mọc vươn tràn khắp nơi

Nhanh tay đoạn gốc hết đời

Giây khô, ái cạn, sầu vơi, tuệ cường.

341/ Người đời nhớ ái dục,

Ưa thích các hỷ lạc,

Tuy mong cầu an lạc,

Chúng vẫn phải sanh già.

341/ Thế gian ngũ dục còn vương

Hân hoan sum họp, đoạn trường biệt ly,

Sanh già từng bước đến kỳ

Đố ai thoát khỏi bài thi cuối cùng.

342/ Người bị ái buộc ràng,

Vùng vẫy và hoảng sợ,

Như thỏ bị sa lưới,

Chúng sanh ái trói buộc,

Chịu khổ đau dài dài.

342/ Như con thỏ đẹp vẫy vùng

Khi sa lưới rập vô phương thoát nàn,

Người kia bị ái buộc ràng

Như lưới trói chặt muôn ngàn sợi dây.

Chịu đau chịu khổ dài dài

Rối loạn sợ hãi, biết ai thế phần.

343/ Người bị ái buộc ràng,

Vùng vẫy và hoảng sợ,

Như thỏ bị sa lưới;

Do vậy vị Tỷ Kheo,

Mong cầu mình ly tham,

Nên nhiếp phục ái dục.

343/ Cứ bò trong bẩy loanh quanh

Thỏ như người phải dự phần đớn đau.

Đều do ái dục dẫn đầu

Tỳ kheo biết vậy quán sâu dứt trừ.

344/ Lìa rừng lại hướng rừng,

Thoát rừng chạy theo rừng,

Nên xem người như vậy,

Được thoát khỏi buộc ràng,

Lại chạy theo ràng buộc;

344/ Rời nhà vì muốn đi tu

Muốn ra khỏi chốn ngục tù trói trăn,

Khi làm một kẻ du tăng

Xuất gia đâu chỉ thoát phăng cửa nhà.

Không lìa bản ngã chấp ta

Tham danh cố vị ở nhà như xưa.

345/ Săt, cây, gai trói buộc,

Người trí xem chưa bền,

Tham châu báu, trang sức

Tham vọng, vợ và con.

345/ Khách về không được vì mưa

Những giây trói buộc khó ngừa được tham,

Sắt, cây ngăn cản là lầm

Vợ con, tài sắc chắc trăm phần bền.

346/ Người có trí nói rằng;

Trói buộc nầy thật bền,

Trì kéo xuống, lún xuống,

Nhưng thật sự khó thoát;

Người trí cắt trừ nó,

Bỏ dục lạc, không màng.

346/ Giây tơ siết chặt vì mềm

Kéo trì người ngỡ, thật êm ái nằm,

Không dừng xây mộng trăm năm

Trói vào bể ái nguồn ân thật bền.

Luân trầm tam giới xuống lễn

Xuất gia chánh nghĩa một lần thoát ra.

347/ Người đắm say ái dục,

Tự lao mình xuống dòng,

Như nhện sa lưới dệt;

Người trí cắt rừ nó,

Bỏ mọi khổ, không màng.

347/ Còn tu chỉ ra khỏi nhà

Như con nhện ấy tự sa lưới mành,

Buộc ràng trong lưới mình sanh

Người say đắm dục xây thành trói ngăn.

Bậc trí tất cả không màng

Lợi danh, tình ái thoát vòng nổi trôi.

348/ Bỏ quá, hiện, vị lai,

Đến bờ kia cuộc đời,

Ý giải thoát tất cả,

Chớ vướng lại sanh già.

348/ Một khi đã dứt bỏ rồi

Duyên xưa không nhớ, hiện thời lãng quên,

Ngày mai mây trắng bồng bềnh

Hỏi chi ngày tháng, trăng lên mấy lần.

349/ Người tà ý nhiếp phục,

Tham sắc bén nhìn tịnh,

Người ấy ái tăng trưởng,

Làm giây trói mình chặt.

349/ Nếu ai tâm ý phân vân..

Tự mình luyến ái đã ngăn lối về,

Hạnh phúc càng hưởng càng mê

Lưới tình trói chặt bốn bề tai ương.

350/ An vui, an tịnh ý,

Quán bất tịnh ,thường niệm,

Người ấy sẽ diệt ái,

Cắt đứt ma trói buộc.

350/ Khéo tu quán bất tịnh thường

Chán thân tứ đại, chẳng vương niệm tà,

Ý thanh tịnh, diệt tâm ma

An vui thực tại, xuất gia nghĩa huyền.

351/ Ai tới đích, không sợ,

Ly ái, không nhiễm ô,

Nhổ mũi tên sanh tử

Thân này thân cuối cùng.

351/ Con đường gây tạo nghiệp duyên

Đã đi qua hết não phiền còn đâu,

Tử sinh Ta đã rút cầu

Thuyền về bến giác, đò sau cuối cùng.

352/ Ái lìa, không chấp thủ,

Cú pháp khéo biện tài,

Thấu suốt từ vô ngại,

Hiểu thứ lớp trước sau,

Thân này thân cuối cùng;

Vị như vậy được gọi,

Bậc Đại trí, đại nhân.

352/ Giờ đây mới thật ung dung

Ở trong trần cảnh mà không nhiễm trần,

Mượn lời diễn ý độ nhân

Tuỳ Theo thứ lớp thiện căn mỗi người.

Phương tiện du hoá khắp nơi,

Nương thân tứ đại kết bồi thiện duyên.

Chúng sanh quy ngưỡng pháp truyền,

Đại nhân danh xứng, an nhiên mãn phần.

353/Ta hàng phục tất cả,

Ta rõ biết tất cả,

Không bị nhiễm pháp nào.

Ta từ bỏ tất cả,

Ái diệt, tự giải thoát,

Đã tự mình thắng trí,

Ta gọi ai thầy ta.?

353/ Hiểu thông khắp chốn hồng trần

Tự mình, tìm pháp giải thông chấp lầm,

Qua bao ức kiếp tối tăm

Giờ đây thấy rõ nguồn căn luân hồi.

Thắng trí tự thành tựu thôi !

Bồ đề Đại giác, cao ngôi không Thầy.

354/ Pháp thí, thắng mọi thí !

Pháp vị, thắng mọi vị !

Pháp hỷ, thắng mọi hỷ !

Ái diệt, dứt mọi khổ !

354/ Pháp này trao tại vườn Nai !

Đủ duyên trọn lãnh, vị này tối cao !

Pháp hỷ , sung mãn tuôn trào !

Ái diệt, tối thắng khổ đau không còn !

355/ Tài sản hại người ngu,

Không người tìm bờ kia,

Kẻ ngu vì tham giàu,

Hại mình và hại người.

355/ Tài sản ngục tù vàng son

Người ngu thoả thích lại còn kéo lôi,

Cá kia chết bởi tham mồi

Ai không mắc cạn, thuyền trôi đến bờ.

356/ Cỏ làm hại ruộng vườn,

Tham làm hại người đời;

Bố thí người ly tham,

Do vậy được quả lớn.

356/ Tham lam hại kẻ mộng mơ

Ruộng đầy cỏ dại khiến cho thất mùa,

Quả lành đâu phải tìm mua

Thành kính bố thí bậc ngừa nhiễm tham.

357/ Cỏ làm hại ruộng vườn,

Sân làm hại người đời;

Bố thí người ly sân,

Do vậy được quả lớn.

357/ Cúng dường chớ khởi lòng sân

Bao nhiêu phước đức một lần tiêu tan,

Vườn hoang cỏ dại điêu tàn

Chăm sóc cần đến, muôn ngàn cống dâng.

358/ Cỏ làm hại ruộng vườn

Si làm hại người đời;

Bố thí người ly si,

Do vậy được quả lớn.

358/ Một lòng tấn đạo nghiêm thân

Nhổ đi cỏ dại phải cần nhiệt tâm,

Si mê tăm tối sai lầm

Nhờ đèn trí tuệ căn trần rỗng soi.

359/ Cỏ làm hại ruộng vườn,

Dục làm hại người đời;

Bố thí người ly dục,

Do vậy được quả lớn.

359/ Dục tham đã dứt đoạn rồi

Thong dong tỉnh toạ bên đồi tịch liêu,

Cúng dường quả phước bao nhiêu

Thành bậc Giác Ngộ, thương yêu vạn loài.