Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: HT Tâm Phương, Trụ Trì: Nguyên Tạng   

Phật giáo và y học

14/01/201115:14(Xem: 4573)
Phật giáo và y học
Dai Su Tinh Van 15

Phật giáo và y học
 Đại sư TINH VÂN
 NGUYỄN PHƯỚC TÂM dịch


“Hết thảy các pháp đều do duyên sinh, và cũng đều do duyên mà diệt”. Duyên sinh duyên diệt, sinh lão bệnh tử trong cõi trần gian phù du này, là hiện tượng mà vạn loại không thể tránh khỏi. Nỗi thống khổ của chúng sinh, ngoài bệnh tật đến từ các bộ phận cơ thể, còn bao gồm bệnh tật tâm lý, cũng chính là do vô minh tham sân si. 
 
Để chữa trị các căn bệnh về thân tâm của chúng sinh, Đức Phật đã đem hết thời gian của đời mình diễn thuyết Tam tạng mười hai bộ kinh điển, chỉ ra từng toa thuốc điều trị thân tâm. Vì vậy, trong kinh điển ví von: “Phật là y sư, pháp là đơn thuốc, Tăng là y tá điều dưỡng, chúng sinh như người bệnh”. Từ nội hàm này thì có thể nói Phật giáo là y học với ý nghĩa rộng lớn nhất, giáo pháp của Đức Phật là toa thuốc trị liệu mọi nỗi khổ đau của nhân sinh, Đức Phật là lương y đệ nhất thê gian.

Đức Phật lúc còn trẻ tuổi từng học qua Ngũ minh, một trong ngũ minh là Y phương minh, sự sáng suốt về phương pháp trị bệnh. Căn cứ những ghi chép của kinh điển, trong hàng đệ tử của Đức Phật có Kỳ-bà, danh y thời đại Đức Phật, từng dựa vào những chỉ thị của Ngài để hoàn thành rất nhiều phương cách chữa trị xuất sắc; ví dụ, sau khi chẩn đoán người bệnh bị tắc đường ruột, trước hết, người y sĩ thực hiện việc gây tê, cùng vá lại phần ổ bụng, hoàn thành công việc trị liệu: đây chính là kỹ thuật giải phẩu mổ bụng thuộc ngoại khoa trong y học hiện đại.

Trong lịch sử Phật giáo, đa số chúng Tăng thông đạt y phương minh, đã từng xuất hiện không ít y Tăng tiếng tăm lừng lẫy, ví như Phật –đồ-trừng, Trúc-pháp-điều, Đơn-đạo-khai, Trúc-pháp-khoáng, Ha-la-kiết, Pháp Hỷ. Na-liên-đề-da-xá đời Tuy, Đạo Thuân ở núi Dương Đầu thuộc huyện Trạch Châu đời Đường, Đạo Tích chùa Phúc Thành quận Ích Châu (nay thuộc tỉnh Tứ Xuyên), Sa-môn Trí nghiêm ở Đan Dương, Sa môn Tăng Triệt ở huyện Giáng Châu…các Ngài đã không ngại khó khăn gian khổ cứu giúp chữa trị bệnh tật, hay tẩy rữa quần áo và đồ dùng hàng ngày cho những bệnh nhân, lòng từ cảm động lòng người.

Trong kinh điển Phật giáo, cũng không ít những tác phẩm chuyên ngành bàn đến lĩnh vực y dược, trong đó có đến hai mươi loại từ các lãnh thổ Ấn Độ, Tây Vực truyền vào Trung Quốc; bên cạnh đó, sách vở về y thuật do giới Tăng sĩ Trung Quốc sáng tác cũng ước chừng mười lăm loại. 
 
Trong Tam tạng mười hai bộ kinh điển, văn hiến, tài liệu về y học Phật giáo nhiều vô kể; chẳng hạn như trong Tăng nhất A hàm kinh ghi chép, Đức Phật có nói đến ba loại bệnh lớn là phong, đàm và rét, đồng thời nêu ra phương cách trị liệu; trong y dụ kinh, Đức Phật chỉ ra điều kiện đủ các bác sĩ, cho đến các hạng mục khi chăm sóc bệnh nhân cần tuân thủ; trong Phật y kinh, Đức Phật nói có mười nguyên nhân khiến con người bị bệnh; Ma-ha-chỉ quán chỉ ra rằng có sáu nguyên nhân tạo nên bệnh tật; Đại trí độ luận cho biết sự sản sinh của bệnh tật là do các nhân duyên ngoại tại hoặc nội tại tạo thành; Thanh tịnh đạo luận của Nam truyền cũng đề cập đến tám loại nguyên nhân dẫn đến bệnh tật. 
 
Ngoài ra, còn có các kinh, luật khác như: Phật thuyết chú xỉ kinh, Phật thuyết chú mục kinh, Phật thuyết chú tiểu nhi kinh, Chú thời khí bệnh kinh, Liệu bệnh trí kinh, Trị thiền bệnh bí yếu kinh, trừ nhất thiết tật bệnh a la ni kinh, Kim quang minh tối thắng vương kinh, Tứ phần luật, Ngũ phần luật, Thập tụng luật, ma ha tăng kỳ luật, vân vân và vân vân, tất cả cũng đều có nói đến vấn đề y dược.

Đức Phật không chỉ là một đại y vương giỏi chữa lành bệnh tật thân thể của chúng sinh, Ngài đặc biệt còn là một bậc y sư chuyên về tâm lý khéo léo đối vời việc trị liệu các chứng tâm bệnh của chúng sinh. Chính Đức Phật đã lập nên tám vạn bốn ngàn pháp môn như Tam học, Lục độ, Tứ vô lượng tâm, Ngũ đình tâm quán, v.v…, những điều này không ngoài mục đích nhằm đối trị tám vạn bốn ngàn loại phiền não tật bệnh như tham sân si của chúng sinh.

Sự sinh sôi của bệnh tật, thông thường có quan hệ với tâm lý, sinh lý, hành vi của con người, cho đến môi trường sống xã hội xung quanh. Đặc biệt trong thời đại mới ngày nay, nhiều người thích ăn những đồ ngon thứ lạ, ăn vào thì bệnh tới; có người thì ham chơi bời lêu lổng, nhàn rỗi thì bệnh sinh; có người thì thông tin quá nhiều, ôm đồm nhiều quá thì cũng bệnh; có người thì áp lực công việc quá lớn, chịu không nổi áplực thì bị bệnh; có người tâm tính hèn yếu, tinh thần sa sút, âu sầu thì đổ bệnh; có người thì quá bận tâm với những chuyện thị phi, vì bực bội mà không tránh được bệnh hoạn. 
 
Nói gọn, hết thảy nguyên nhân nảy sinh bệnh tật, đều chỉ vì tâm không thể tĩnh lặng., khí không thể hài hòa, sự bao dung không thể rộng lớn, miệng không thể giữ gìn, sự giận dữ không thể kiềm chế, nỗi khổ không thể chịu đựng, nghèo không thể an, cái chết không thể quên, nỗi oán giận không thể buông, kiêu căng không thể kiềm chế, sợ hãi không thể gạt bỏ, tranh đua không thể cản, biện luận không thể dứt, ưu tư không thể hóa giải, vọng tưởng không thể trừ bỏv.v…thế là tạo nên các loại bệnh tật thân tâm. 
 
Phật giáo cũng có nhiều con đường trị liệu đối với các loại bệnh này, ví dụ: tiết chế ăn uống, lễ Phật bái sám, trì chú niệm Phật, thiền định tu hành, hành hương lễ bái, sổ tức chỉ quán, lạc quan tiến thủ, tâm khoan tự tại, buông bỏ an nhiên…

Y học của thế gian đối với việc trị liệu bệnh tật, phần lớn nhấn mạnh đến các liệu pháp như ẩm thực, vật lý, hóa học, tâm lý, môi trường, khí hậu, y dược, nội trong phạm vi hữu hạn, chữa trị theo con bệnh. Y học của Phật giáo thì không chỉ bao gồm y lý thế gian, mà còn coi trọng việc diệt tận gốc ba độc tham sân si ở nội tâm. Cõi trần thế chừng nào còn tâm bệnh, thì chừng đó còn cần đến tâm dược y của Phật, chỉ có điều hòa sức khỏe về sinh lý và tâm lý, mới có thể thực sự rảo bước, tiến tới con đường sức khỏe, tráng kiện.

Nguồn: Phật giáo và thế tục trong sách Phật học giáo khoa thư của Đại sư Tinh Vân, NXB Từ thư Thượng Hải, 2008.

Tạp Chí Văn Hóa Phật Giáo số 162
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
16/04/2022(Xem: 1551)
Trong một động thái thu hút sự quan tâm của nhiều hãng truyền thống chính thống, Thượng viện của Quốc hội Vương quốc Anh đã thông qua lập pháp một dự luật mới, thừa nhận sự tôn trọng vốn có của các loài động vật. Luật mới công nhận rằng động vật, giống như con người, là chúng sinh và quy định việc thành lập một Ủy ban chuyên trách để bảo vệ quyền lợi động vật. Hạ viện Vương quốc Anh đã thông qua dự luật vào ngày 07 tháng 04 vừa qua.
16/11/2021(Xem: 2338)
Từ Chay của ta bắt nguồn từ chữ “Trai” trong tiếng Hán, có nghĩa là giữ cho lòng dạ thanh tịnh để đạt đến một trạng thái tinh thần nào đó. Thường thì khi người có tâm nguyện gì lớn lao, hay muốn tập trung tinh thần vào một việc gì, người xưa thường luôn bắt đầu bằng cách “giữ gìn trai giới”. Mỗi tôn giáo có thể hiểu về ăn chay theo cách hơi khác nhau. Chẳng hạn ăn chay theo Hồi giáo (như trong tháng Ramadan) khác với ăn chay theo Thiên Chúa giáo và cũng không giống với ăn chay theo Phật giáo. Khái niệm ăn chay đề cập tới trong chương sách này được hiểu là “không ăn thịt, cá hoặc bất cứ thức ăn nào có nguồn gốc động vật”. Như vậy người ăn chay chỉ ăn rau, trái, các loại hạt, củ... được thu hái từ thực vật. Tuy nhiên cũng có người ăn chay chấp nhận dùng thêm trứng, sữa và các thực phẩm chế biến từ sữa.
10/10/2021(Xem: 3382)
Hơn hai năm qua, từ khi phát hiện mình bị cao huyết áp (Hypertension ), tôi thường xuyên đến bệnh viện tái khám và nhận thuốc theo định kỳ của bác sĩ đều trị. Nơi đó là bệnh viện địa phương theo tuyến Quận đã đăng ký trong thẻ Bảo Hiểm Y Tế.
03/10/2021(Xem: 2534)
Cho đến hôm nay, tôi vẫn chưa chích ngừa Covid-19 dù trên toàn nước Úc đã có 45% dân số của 25 triệu người đã chích đủ 2 liều và 63.5% đã chích 1 liều. Hai loại vắc-xin thông dụng ở Úc được chính phủ cho tiêm phòng ấn định theo số tuổi là Pfizer (của Mỹ) từ 12-59 tuổi, và AstraZeneca (AZ của Anh) từ 60 tuổi trở lên. Theo quy định này của Bộ Y-tế, tôi phải chích AZ nhưng nghe thông tin AZ đã gây cho một tỷ lệ rất nhỏ bị biến chứng máu đông trong khi tôi có tiền sử bệnh máu đông ở chân nên đã không dám chích. Đầu tháng 9, dù có giấy giới thiệu của bác sĩ gia đình xin chích Pfizer và phải xếp hàng chờ đợi hơn cả tiếng đồng hồ ở Sunshine hospital gần nhà, nhưng cuối cùng bệnh viện vẫn từ chối không cho chích Pfizer. Tôi đành phải ra về với hy vọng qua tháng 10, Úc nhập về thêm chục triệu liều Pfizer, chính phủ sẽ bỏ giới hạn tuổi tác. Chẳng qua vì AZ được giấy phép của Anh sản xuất tại Úc nên dư thừa trong khi lại thiếu Pfizer. Hôm qua, 1/10, đúng như suy nghĩ của tôi; chính phủ đ
21/09/2021(Xem: 4388)
Hiện nay, con người đang hoang mang đến cùng cực vì đại dịch toàn cầu do virus SARS-CoV-2. Khi chúng tôi muốn chuyển những suy nghĩ này đến với mọi người (26/5/2021) thì dịch bệnh đã hoành hành khắp nơi, thế giới đã gần chạm mốc 170 triệu người nhiễm, có xấp xỉ 3 triệu rưỡi người tử vong. Những quốc gia có nhiều tập tục bị quy kết là tạo điều kiện cho dịch như Ấn Độ đạt con số 27 triệu người nhiễm, nhưng những quốc gia văn minh hàng đầu như Mỹ lại đứng đầu số lượng người nhiễm: gần 34 triệu người (!)… Nhân loại không biết phải hành xử như thế nào! Sự bùng nổ thông tin thời hiện đại càng làm con người vô cùng khó khăn để tinh lọc thông tin, càng chịu một áp lực khủng bố tâm lý nặng nề. Trong tâm trí con người nói chung, SARS-CoV-2 là một con ác quỷ hay ác thú thu nhỏ vừa khôn ngoan, trí trá, xảo quyệt, vừa hung hiểm, tàn độc, có thể xâm nhập và tiêu diệt bản thân bất cứ lúc nào; bên cạnh đó, ai cũng nghĩ rằng họ có thể mạng vong vì ngẫu nhiên hít phải (hay đưa vào niêm mạc qua tiếp xúc
20/09/2021(Xem: 2431)
Thế giới đang hoảng loạn vì đại dịch toàn cầu SARS-CoV-2! Điều rất lạ là với những kỹ thuật văn minh nhất đại diện cho thành tựu khoa học vĩ đại nhất của loài người, càng lúc, càng nghiên cứu, thì con người càng tỏ ra mù mờ về nó. Nhiều nhà khoa học đã phải thú nhận dịch bệnh này không giống với những gì họ đã được biết, đã được học, đã nghiên cứu; nhiều giáo sư các trường đại học danh tiếng được xem là tượng đài y học của thế giới cũng thú nhận như vậy... Những nhận định ban đầu của khoa học hầu như không đúng: có vẻ tất cả con người đều rất bình đẳng trước bệnh tật, không kể dân tộc đảng phái, già trẻ gái trai, có bệnh lý nền hay không…; và kiểu chọn lọc đối tượng để xâm nhiễm của virus cũng không ai lường được, cùng một nhà ăn ở với nhau cũng có người nhiễm người không, vợ nhiễm chồng không, mẹ nhiễm nhưng con đang bú mẹ lại không… Diễn tiến của dịch bệnh không ai dự đoán được, những biến thể xuất hiện ngày mỗi nhiều, chưa thôi kinh hoàng vì Delta thì đã có Lamda, Eta, rồi đến MU th
08/09/2021(Xem: 2558)
Hành trình 10 năm ăn thuần chay của giáo viên trường tiểu học Luo Yuliang (小學羅裕良), nhằm mong muốn việc sinh nở của vợ được suôn sẻ. Thường nhật tại tư gia, đến bữa ăn vợ chồng thầy giáo luôn "Bên mâm cơm chay" (鍋邊素), cho đến khi cơ hội cho ba đứa trẻ cắp sách đến trường, chúng cũng được cung cấp các bữa ăn chay. Sau đó, đã mở ra một phong trào mới cho gia đình 5 nhân khẩu đều ăn hoàn toàn thuần chay.
01/07/2021(Xem: 2841)
Cây gạo (cây mộc miên): ý nghĩa phong thủy, đặc điểm và tác dụng Được xem như là một biểu tượng làng quê Việt Nam, cây gạo từ lâu đã ăn sâu vào tiềm thức của những đứa trẻ vùng Bắc Bộ. Đây là một loại cây cổ thụ với “hoa nở đỏ rực cả vùng trời” và mang ý nghĩa phong thủy sâu sắc. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết về loại cây này, hãy cùng KHBVPTR tìm hiểu ngay dưới đây.
24/02/2021(Xem: 3327)
Bill gatesBill Gates có một ý tưởng lớn chống biến đổi khí hậu. Trong một cuộc phỏng vấn với MIT Technology Review gần đây, nhà tỷ phú Bill Gates, người đồng sáng lập Microsoft và chủ tịch quỹ đầu tư Breakthrough Energy Ventures đã gợi ý rằng “tất cả các quốc gia giàu có trên thế giới nên chuyển hoàn toàn sang sử dụng thịt bò chay” (Ông gọi là thịt bò tổng hợp - “synthetic beef)
09/10/2020(Xem: 4268)
Nhiều người vẫn cho rằng ăn chay thì rất nhàm chán và chẳng có gì hấp dẫn. Nhưng thực tế là ngược lại đó, ăn chay đang càng ngày càng trở thành xu hướng. Bạn vẫn có thể ăn ngon, ăn đủ dinh dưỡng, thậm chí còn có thể chinh phục luôn cả cư dân mạng bằng những hộp cơm chay do mình tự nấu cơ. Nguyễn Thị Hải Anh, 24 tuổi, hiện tại đang học MBA tại Sydney, Úc chính là một cô nàng như vậy. Mới đây, khi khoe bộ sưu tập hộp cơm thuần chay của mình lên MXH, Hải Anh đã nhận về cả ngàn lượt like cùng vô số bình luận khen ngợi. Nhìn những hộp cơm chay được trình bày đẹp mắt của nữ du học sinh, nhiều người còn hào hứng muốn thử chuyển sang chế độ ăn mới này nữa cơ.
facebook youtube google-plus linkedin twitter blog
Nguyện đem công đức này, trang nghiêm Phật Tịnh Độ, trên đền bốn ơn nặng, dưới cứu khổ ba đường,
nếu có người thấy nghe, đều phát lòng Bồ Đề, hết một báo thân này, sinh qua cõi Cực Lạc.

May the Merit and virtue,accrued from this work, adorn the Buddhas pureland,
Repay the four great kindnesses above, andrelieve the suffering of those on the three paths below,
may those who see or hear of these efforts generates Bodhi Mind, spend their lives devoted to the Buddha Dharma,
the Land of Ultimate Bliss.

Quang Duc Buddhist Welfare Association of Victoria
Tu Viện Quảng Đức | Quang Duc Monastery
Senior Venerable Thich Tam Phuong | Senior Venerable Thich Nguyen Tang
Address: Quang Duc Monastery, 105 Lynch Road, Fawkner, Vic.3060 Australia
Tel: 61.03.9357 3544 ; Fax: 61.03.9357 3600
Website: http://www.quangduc.com ; http://www.tuvienquangduc.com.au (old)
Xin gửi Xin gửi bài mới và ý kiến đóng góp đến Ban Biên Tập qua địa chỉ:
quangduc@quangduc.com , tvquangduc@bigpond.com
KHÁCH VIẾNG THĂM
100,220,367