Gieo Trồng Phước Đức (sách)

Tủ Sách Đạo Phật Ngày Nay
GIEO TRỒNG PHƯỚC ĐỨC
Thích Đạt Ma Phổ Giác
Nhà xuất bản Văn Hóa Thông Tin

ĐÔI LỜI TÂM SỰ

Kính thưa các thiện hữu tri thức, các bạn gần xa,

Sau khi vấp ngã và thất bại ê chề với quan niệm sai lầm: chết là hết, không có nhân quả, nghiệp báo, không có đời sau, chúng tôi may mắn có được người mẹ giúp đỡ làm mới lại cuộc đời.

Nhờ nhân duyên từ người mẹ, tôi mới gặp được Tam Bảo (Phật, Pháp, Tăng) và Phật pháp đã cứu đời tôi. Nếu không có Tam Bảo thì kiếp sống của tôi trở nên vô dụng, cũng nhờ phúc duyên nhiều đời, nhiều kiếp còn sót lại như rùa mù trăm năm trôi lăn trong biển cả gặp được bọng cây, thật hy hữu và nhiệm mầu. Nếu không gặp Phật pháp thì tôi làm gì có được ngày hôm nay để sẻ chia cùng các bạn một chút trải nghiệm cuộc đời.

Với lòng biết ơn Tam bảo vô hạn, tôi quyết tâm thay đổi cuộc đời. Trong thời gian tu học tại Thiền viện Thiền Chiếu, ân sư đã giúp tôi có cách nhìn khác hơn: mọi việc đều có thể thay đổi, không một cái gì trên thế gian này là bất biến, là cố định cả..

Để làm mới chính mình, tôi phát tâm đi vào đời bằng những việc làm thiết thực qua những chuyến từ thiện tại Quảng Nam, Quảng Ngãi, Đà Nẵng… Có lần, sau khi chia sẻ bài pháp thoại ngắn, chúng tôi phát quà cho hai trăm gia đình nghèo. Chúng tôi hết sức khâm phục và quý kính trước tấm lòng nhân ái của một phụ nữ nghèo có sáu đứa con đang chịu đói mấy ngày, ấy thế mà tinh thần cao thượng của bà đã giúp cho một gia đình hàng xóm vượt qua cái chết trong tầm tay.

Chúng tôi đã đến thăm bà mẹ và sáu đứa con ấy, chồng bà bị chết trong cơn lũ lụt, nhà cửa, tài sản bị cuốn trôi hết. Cuộc sống của gia đình hiện đang nhờ vào sự giúp đỡ của chính quyền và của những tấm lòng hảo tâm. Cả bảy mẹ con cùng sống trong túp lều nhỏ chờ cứu trợ, có lúc mấy đứa trẻ run lên bần bật vì đói.

Nhìn những khuôn mặt thiếu ăn, hốc hác, xám xịt, chúng tôi thêm xúc động nghẹn ngào. Người mẹ vui vẻ nhận phần quà từ tay chúng tôi rồi lặng lẽ chia ra làm hai, một phần để lại ở lều, còn phần kia bà nhanh chân mang đến cho một gia đình hàng xóm nào đó. Chỉ trong chốc lát bà quay về với vẻ mặt hớn hở, mãn nguyện bà nói:

- Nhà con diễm phúc được thầy và phái đoàn đến tận nơi giúp đỡ, tuy nhiên trong làng còn nhiều gia đình rất khó khăn chưa được ai giúp, vì vậy con phải san sẻ cho họ chút đỉnh để qua cơn nguy kịch.

Nghe bà nói đến đây tôi sực nhớ đến câu ca dao:

Bầu ơi thương lấy bí cùng

Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.

Đúng là tình làng nghĩa xóm của người Việt Nam tuy đơn sơ nhưng thấm đậm tình người. “Một miếng khi đói bằng gói khi no,”đang thiếu thốn khó khăn mà mở lòng san sẻ là điều rất đáng quý trong cuộc đời.

Người có tiền dư, bạc hậu đem ra giúp đỡ người khác là chuyện dễ làm, còn người đang thiếu thốn khó khăn, mà sẵn sàng chia sẻ một nửa của mình cho người khác không phải là người tầm thường. Hành động đó chính là người có tâm Bồ-tát cao thượng. Tuy đơn giản như vậy, nhưng không phải người nào cũng làm được. Trong lúc mình đang thiếu thốn, khó khăn, con cái còn đói rách, được quà cứu trợ, đáng lẽ mình hưởng trọn vẹn lại chia sẻ một nửa cho người có cùng cảnh ngộ như mình không phải là chuyện dễ làm.

Chứng kiến cảnh tượng tận mắt như thế, lòng tôi se thắt lại. Đau thương, mất mát, buồn tủi, khổ sầu diễn ra trước mặt làm cho tim tôi đau nhói. Nhớ lại người mẹ của tôi lúc bệnh nặng, tôi về thăm bà mỗi ngày để động viên, an ủi, dù sao gia đình tôi vẫn còn có phước hơn nhiều người trong hoàn cảnh hiện tại.

Cuộc sống vốn có nhiều khía cạnh, buồn, thương, giận, ghét, khổ, vui, được, mất, hơn, thua và biết bao điều khó khăn đang thử thách cuộc sống, bên cạnh biết bao nỗi lo âu, sợ hãi, thất vọng, luôn chiếm đoạt tâm hồn con người. Chúng ta hãy dũng cảm để vượt qua chính mình, không có gì là cố định, không có gì là mãi mãi, ước mơ và hoài bảo về tương lai con người có thể làm được, chỉ cần ta tự tin, tự so sánh với các bậc vĩ nhân, Bồ tát và chư Phật, ta có thể vượt qua và vươn lên đỉnh cao của con người và sống tốt hơn với mọi người. Cuộc sống này ai cũng ước mơ, mong muốn được trưởng thành để đóng góp một chút gì đó cho gia đình và tha nhân.

Người mù ước mơ được sáng mắt để thấy sự thật cuộc đời; chú bé mồ côi ước mơ một ngày nào đó được vòng tay âu yếm của mẹ; người thất nghiệp ước mơ có được việc làm và người tàn tật ước mơ được đi lại bình thường như bao người khác… Tóm lại, ai cũng ước mơ được sống trong an vui và hạnh phúc.

Thật ra, cuộc sống không cho ta dễ dàng thực hiện những ước mơ, nếu người đó không có ý chí, lập trường kiên định thì mơ ước cũng chỉ là ước mơ mà thôi. Khi gặp khó khăn, người thiếu niềm tin ở chính mình sẽ gục ngã trước biến động của cuộc đời. Người có nhân cách lớn khi gặp khó khăn chướng ngại sẽ không chùn bước trước hoàn cảnh, họ luôn dũng cảm tìm cách tháo gỡ và ẩn nhẫn chờ đợi với quan niệm sáng suốt: “Tất cả khó khăn chỉ là thử thách đối với con người.”

Ai cũng có ước mơ đáng quý và trân trọng với bao niềm hy vọng vô biên để gây dựng niềm tin cho chính mình. Những khó khăn trở ngại chỉ là thử thách trong cuộc hành trình đến đỉnh cao của niềm vui, an lạc và hạnh phúc.

Những thất vọng, lo lắng, sợ hãi, bất an, buồn chán luôn đến với người yếu đuối, bạc nhược, phó thác cuộc đời cho số phận. Họ luôn mặc cảm, tự ti, chờ sự trợ giúp của các thần linh hay đấng quyền năng nào đó để rồi suốt đời sống trong hiềm hận và khổ đau. Họ không biết rằng mọi sự nên hư, thành bại trong cuộc đời đều do chính mình tạo ra, không ai có quyền sắp đặt hay định đoạt cuộc sống của mình. Người không đủ niềm tin, tuyệt vọng, trốn chạy cuộc đời bằng cách quyên sinh, bởi họ than oán, trách móc số phận để rồi chịu gục ngã trong các cơn giông tố cuộc đời.

Trong đêm tối của vô minh, chúng ta hãy thắp sáng ngọn đuốc trí tuệ để vượt qua những khó khăn, bế tắc cuộc đời, đừng để cuộc sống trôi qua một cách vô ích. Ta không mãi đắm chìm trong quá khứ và thất vọng ở tương lai, mà ta phải sống trọn vẹn ngay tại đây và bây giờ bằng tất cả tấm lòng chân thật với nhiệt huyết làm mới cuộc đời. Mọi việc sẽ không có ý nghĩa và giá trị khi ta chấp nhận có số phận an bài, buông xuôi cuộc sống theo dòng đời nghiệt ngã.

Ai cũng có thể làm mới chính mình bằng sự quyết tâm, dũng cảm, ý chí, thì mới có thể biến ước mơ của mình thành sự thật. Như người phụ nữ vừa kể ở trên, đáng để cho chúng ta tôn kính và khâm phục tấm lòng bao dung đầy tình nghĩa, sẵn lòng chia sẻ với người trong lúc mình đang rất thiếu thốn, khó khăn. Chúng ta phải học ở người phụ nữ ấy sự hy sinh cao cả, biết chia sẻ một cách chân thành, không vì mình mà bỏ qua việc làm tốt.

Khác với hành động của bà Thanh Đề trong thời đức Phật còn tại thế, khi bà nhận được bát cơm của tôn giả Mục-kiền-liên, bà che bát cơm để bốc ăn, vì sợ người khác nhìn thấy đến xin. Nghiệt ngã thay, bà vừa bốc cơm đưa vào miệng, cơm bỗng hóa thành lửa, không thể ăn được. Đó là quả báo từ lòng tham lam, ích kỷ, thói quen xấu của bà đã huân tập từ nhiều đời, nhiều kiếp mà bà phải chịu như vậy.

So sánh giữa hai mẫu chuyện xưa và nay để mỗi người chúng ta ý thức trách nhiệm, bổn phận của đời sống con người qua lời Phật dạy, sự sống trên thế gian này từ con người cho đến muôn loài, muôn vật đều phải cưu mang, nương tựa lẫn nhau, không có cái gì tách rời nhau mà có thể tồn tại và phát triển được. Đạo Phât dạy chúng ta phải biết thương yêu cảm thông và chia sẻ nhau trên tinh thần vô ngã, vị tha.

Chúng ta đừng tự hạ thấp giá trị bản thân mình, mà phải so sánh với người cao thượng, với bậc vĩ nhân hay nhà đạo đức suốt đời vì lợi ích tha nhân. Đừng bao giờ nản lòng thất chí khi ta còn có thể làm được điều gì đó cho đến khi mọi thứ thật sự chấm dứt, không còn hoạt động được nữa.

Không quá sợ sệt, lo lắng về tương lai, mà ngay trong giờ phút hiện tại, ta phải bình tĩnh, sáng suốt trước mọi vấn đề. Mấy ai trong cuộc đời này không từng nếm trải mùi vị của đau khổ? Khổ đau và hạnh phúc luôn song hành bên nhau, nếu ta biết nắm lấy hạnh phúc thì khổ đau không có mặt. Hãy cố gắng học hỏi và hành trì theo lời Phật dạy, ta sẽ thành công, đừng sợ phải đối mặt với khó khăn, nghịch cảnh và những điều không được hài lòng, như ý, nó như để ta thử thách, rèn luyện ý chí, sức chịu đựng thêm vững vàng và trưởng thành hơn. “Sau cơn mưa trời lại sáng”bóng tối sẽ bị xua tan khi trời quang, mưa tạnh dù khi ấy mặt trời vừa mới ló dạng.

Qua nhiều chuyến đi từ thiện vùng sâu, vùng xa, chúng tôi được chứng kiến, mắt thấy tai nghe nhiều sự hy sinh cao thượng để giúp người, cứu đời. Ấn tượng nhất là nghĩa cử cao đẹp của người phụ nữ nghèo, chồng chết trong cơn lũ lụt để lại sáu con thơ dại, đói khát nhiều ngày mà đã không ngần ngại chia sớt nửa phần quà ít ỏi của mình cho người đồng cảnh ngộ. Người sẵn lòng giúp người hoạn nạn, khó khăn trong khi hoàn cảnh của mình cũng khó khăn thiếu thốn, đó là người tốt thực sự. Người tốt thì trong hoàn cảnh nào, dù khó khăn cách mấy, họ cũng sẵn sàng chia sẻ, giúp đỡ cho người hoạn nạn, khốn khổ như mình.

Bồ-tát luôn hiện thân trong mọi trường hợp để tùy duyên giúp đỡ, cứu khổ cho người. Đã làm người trong trời đất, ai không một lần lầm lỗi, vấp ngã, khổ đau, chúng ta đừng nên mặc cảm tự ti, phó mặc cuộc sống cho số phận an bày mà vô tình giết chết quãng đời còn lại. Hãy tự mình đứng dậy sau khi vấp ngã, biết mình có lỗi thì cố tâm sám hối, làm mới lại chính mình. Biết sai thì ta sửa sai, bậc Thánh hiền vẫn còn có sai sót huống hồ chúng ta là những phàm phu tục tử, làm sao không có lỗi lầm.

Điều quan trọng là ta có dám buông bỏ các thói quen không tốt để làm mới cuộc đời hay không? Xin thưa, nếu vững lòng tin vào khả năng của mình, không có gì không thể làm được, chỉ sợ ta không can đảm, thiếu nghị lực, chán nản hay thối chí bỏ cuộc nửa chừng mà thôi.

Nơi đây,

Chúng tôi xin ghi lại một vài trải nghiệm trong cuộc đời tu tập của mình. Tuy thành công còn rất nhỏ bé, nhưng chúng tôi mong được chia sẻ với những ai đồng cảnh ngộ.

Xin chúc các bạn bình tĩnh đối đầu với mọi khó khăn, vượt qua nghịch cảnh để từng bước trở về với thế giới tâm linh của mình.

Kính ghi,