Niên biểu lịch sử Ấn Độ

06/01/201206:49(Xem: 8371)
Niên biểu lịch sử Ấn Độ
Lịch sử văn minh Ấn Độ

LỊCH SỬ VĂN MINH ẤN ĐỘ 
Tác giả: Will Durant - Nguyễn Hiến Lê dịch

NIÊN BIỂU LỊCH SỬ ẤN ĐỘ


Trước Công nguyên

……..4000….Văn minh tân thạch khí ở Mysore.

……..2900….Văn minh Mohenjo-daro.

……..1600….Dân tộc Aryen xâm chiếm Ấn Độ.

1000 – 500….Các kinh Veda(Phệ Đà) xuất hiện.

..800 – 500….Upanishad(Các bài thuyết giáo).

..599 – 527….Mahavira, giáo tổ đạo Jaïnisme (Kì Na giáo).

..563 – 483….Phật Thích Ca

………500….Sushruta, y sĩ.

………500….Kapila và triết lí Sankhya.

………500….Các Purana đầu tiên

………329….Hi Lạp xâm chiếm Ấn Độ.

………325….Vua Hi Lạp Alexandre rời Ấn Độ.

..322 – 185….Triều đại Maurya.

..322 – 298….Chandragupta Maurya.

..302 – 298….Mégasthènes ở Pataliputra.

..273 – 232….Açoka (A Dục).



Sau Công nguyên

….…....120….Kanishka, vua xứ Kushan.

….……120….Charaka, y sĩ.

...320 – 530….Triều đại Gupta.

...320 – 330….Chandragupta I.

...330 – 380….Chamudragupta.

...380 – 413….Vikramaditya.

...399 – 414….Pháp Hiển qua ở Ấn Độ.

...100 – 700….Các đền chùa và bích hoạ ở Ajanta.

….……400….Kalidasa, thi sĩ và kịch tác gia.

...455 – 500….Hung Nô xâm chiếm Ấn Độ.

.………499….Aryabhata, toán học gia.

...505 – 587….Vaharamihira, thiên văn gia.

...598 – 660….Brahmagupta, thiên văn gia.

...606 – 648….Vua Harsha-Vardhana.

...608 – 642….Pulakeshin II, vua Chalukyan.

...629 – 645….Huyền Trang qua ở Ấn Độ.

...629 – 650….Srong-tsan Gampo, vua Tây Tạng.

...630 – 800….Hoàng kim thời đại ở Tây Tạng.

….……639….Srong-tsan Gampo dựng kinh đô Lhasa.

….……712….Dân tộc Ả Rập xâm chiếm xứ Sindh.

….……..75….Vương quốc Pallava thành lập.

…750 – 780….Xây dựng các đền chùa Borobudur ở Java.

.…….…760….Đền Kailasha.

....788 – 820….Shankara, triết gia phái Vedanta.

....800 -1300….Hoàng kim thời đại ở Cao Miên.

....800 -1400….Hoàng kim thời đại ở Radjputana.

….….…900….Vương quốc Chola thành lập.

..973 – 1048….Alberuni, nhà bác học Ả Rập.

………..993….Dựng thành Delhi.

..997 – 1030….Vua Hồi giáo[1] Mahmoud tỉnh Ghazni.

………1008….Mahmoud xăm lăng Ấn Độ.

1076 – 1126….Vikramaditya Chalukya.

………1114….Bhaskara, toán học gia.

………1150….Xây dựng đền Angkor Vat (Đế Thiên) ở Cao Miên.

………1186….Dân tộc Thổ Nhĩ Kì xâm chiếm Ấn Độ.

1206 – 1526….Triều đại các vua Hồi giáo ở Delhi.

1206 – 1210….Vua Hồi giáo Kutbu-d Din Aibak.

1288 – 1293….Marco Polo ở Ấn Độ.

1296 – 1315….Vua Hồi giáo Alau-d Din.

………1303….Alau-d Din chiếm Chitor.

1325 – 1351….Vua Hồi giáo Muhammad bin Tughlak.

………1336….Thành lập vương quốc Vijayanagar.

1336 – 1405….Timur (Tamerlan).

1351 – 1388….Vua Hồi giáo Firoz Shah.

………1398….Timur xâm chiếm Ấn Độ.

1440 – 1518….Kabir, thi sĩ.

1469 – 1538….Baba Nanak, người thành lập các môn phái Sikh.

1483 – 1530….Babur thành lập triều đại Mông Cổ.

1483 – 1573….Sur Das, thi sĩ.

………1498….Vasco de Gama tới Ấn Độ.

1509 – 1529….Kishna deva Raya trị vì vương quốc Vijayanagar.

………1510….Người Bồ Đào Nha chiếm thành Goa.

1530 – 1542….Humayun.

1532 – 1624….Tusi Das, thi sĩ.

1542 – 1545….Sher Shah.

1555 – 1556….Humayun vừa phục hưng thì băng.

1560 – 1605.…Akbar (A Cách Bá).

………1565….Vương quốc Vijiyanagar sụp đổ ở Talikota.

………1600….Công ty Đông Ấn thành lập.

1605 – 1627….Jehangir.

1628 – 1658….Shah Jehan.

………1631….Hoàng hậu Mumtaz Mahal chết.

1658 – 1707….Aurang Zeb.

………1674….Người Pháp thành lập Pondichery.

1674 – 1680….Raja Shivaji.

………1690….Người Anh thành lập Calcuta.

1756 – 1763….Chiến tranh Anh-Pháp ở Ấn Độ.

………1757….Trận Plassey.

1765 – 1767….Robert Clive, thống đốc Bengale.

1772 – 1774….Warren Hastings, thống đốc Bengale.

1786 – 1793….Huân tước Cornwallis, thống đốc Bengale.

1788 – 1795….Vụ xử tội Warren Hastings.

1798 – 1805….Hầu tước Wellesley, thống đốc Bengale.

1828 – 1835….Huân tước William Cavendish-Bentick, toàn quyền thống đốc Ấn Độ.

………1828….Ram Mohun Roy thành lập giáo phái Brahma-Somaj.

………1829….Bãi bỏ tục suttee (hoả thiêu quả phụ).

1836 – 1886….Ramakrishna.

………1857….Các cipaye nổi loạn.

………1858….Ấn Độ thuộc về Hoàng gia Anh.

………1861….Rabindranath Tagore sanh.

1863 – 1902….Vivekananda (Narendranath Dutt).

………1869….Mohandas Raramchand Gandhi sanh.

………1875….Dayananda thành lập giáo phái Arya Somaj.

1880 – 1884….Hầu tước Ripon, phó vương Ấn Độ.

1899 – 1905….Huân tước Curzon, phó vương.

1916 – 1921….Huân tước Chelmsford, phó vương.

………1919….Amritsar.

1921 – 1926….Huân tước Reading, phó vương.

1926 – 1931….Huân tước Irwin, phó vương.

………1931….Huân tước Willingdon, phó vương [2].

………1935….Sắc lệnh Chính phủ Ấn Độ(thành lập Liên bang Ấn).

1945 – 1946….Hội nghị Simla và hội nghị New Delhi.

………1947….Ấn Độ tách ra thành Hindoustan (Ấn) và Pakistan (Hồi)[3].

………1948….Ấn Độ độc lập – Gandhi bị ám sát.

[1] Tiếng Pháp, Anh là Sultan, trỏ chung các vua theo Hồi giáo, dù là Ả Rập, Thổ hay Ba Tư vân vân. (ND). 

[2] Bản tiếng Anh chỉ chép đến đây, không có bốn dòng sau. (Godlfish)

[3] Lúc đó, Pakistan gồm hai phần: phần phía đông Ấn Độ gọi là Đông Pakistan (đến năm 1971 thì Đông Pakistan tuyên bố độc lập, trở thành nước Cộng hoà Nhân dân Bangladesh), phần phía tây gọi là Tây Pakistan (tức Cộng hòa Hồi giáo Pakistan ngày nay). (Goldfish).


In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
Trang đầuTrang trước28293031323334Trang sauTrang cuối

09/06/2016(Xem: 13070)
Tôi tới một miền quê, kề bên một trận địa vào một buổi chiều hoe nắng. Ở đây, cánh đồng loáng nước nằm dài vắng bóng người nông dân cần mẫn. Nhìn vào thôn xóm không một bóng người, khóm tre xơ xác, mái im lìm ! Qua một đêm, ngủ đỗ, sáng hôm sau trở dậy lên đường. Trong ánh nắng sớm mai, đố ai biết có gì đổi khác. Nhìn vào thôn xóm vẫn không một bóng người, vẫn khóm tre xơ xác, mái tranh im lìm. Nhưng giải đồng loáng nước chiều qua đã xanh rì ngọn mạ. Tôi nghĩ tới bóng trăng đêm trước, đến những đoàn người lũ lụt trở về đây, đến những bàn tay mềm mại cấy từng hàng mạ trên giải đồng rộng mênh mông. Trong lúc bom đạn cứ tơi bời trên các đô thành làng mạc, trong lúc chiến tranh cứ tiếp tục gieo rắc tang tóc và đổ nát thì ở đây, nguời dân ViệtNam thản nhiên gieo nguồn sống. Nhành lúa mới như một tuổi xuân vùng trổi dậy, tượng trưng cho sức sống mảnh liệt cho cả một dân tộc. (tác giả Thích Nhất Hạnh)

19/05/2016(Xem: 50569)
Bắt đầu từ ngày 06 tháng 4 năm 2016, cá biển tự nhiên và cá nuôi lồng bè của ngư dân ven biển chết hàng loạt, bắt nguồn từ khu kinh tế Vũng Áng (thị xã Kỳ Anh, Hà Tĩnh), lan xuống các tỉnh lân cận (Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế, Quảng Nam-Đà Nẵng…) suốt dọc trên 200 cây số bờ biển. Ngay cả rạn san hô, “nhà ở” của các sinh vật dưới biển, cách bờ biển từ 1-6 hải lý, chạy dài từ đầu tỉnh đến cuối tỉnh Quảng Bình, cũng đã bị phá hủy trong các đợt cá chết vừa qua; san hô chết, nhiều sinh vật biển chết theo (theo báo cáo ngày 06.5.2016 của chính quyền địa phương thôn Nhân Nam, xã Nhân Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình).

01/05/2016(Xem: 7305)
Tỳ Kheo Ni Thubten Chodron trở thành vị nữ tu sĩ Phật Giáo kể từ năm 1977. Lớn lên tại Los Angeles, ni trưởng tốt nghiệp với bằng danh dự trong ngành lịch sử từ Đại Học UCLA và tốt nghiệp ngành giáo dục tại Đại Học USC. Sau nhiều năm nghiên cứu và dạy Phật Học tại Châu Á, Châu Âu, và Hoa Kỳ, ni trưởng trở thành người khai sơn và trú trì Tu Viện Sravasti Abbey tại Tiểu Bang Washington

27/12/2015(Xem: 7173)
Thiên Đồng Thiền Tự (天童禅寺) nằm tại làng Thiên Đồng ở dưới chân núi Thái Bạch của Ngân huyện, thành phố Ninh Ba, tỉnh Chiết Giang và được gọi là "Đông Nam Phật Quốc-東南佛國" hay “Ninh Ba Thiên Đồng Thiền Tự Pháp Vân Tuệ Nhật Thiên Phật Thiên Tăng- 寧波天童禪寺法雲慧日千佛千僧” vì là một trong năm Tòng lâm lớn nhất Trung Quốc. Ngôi Già lam Cổ Tự được kiến tạo vào đầu thế kỷ thứ IV, đời Tây Tấn năm Vĩnh Khang Nguyên (300), ban đầu chỉ là một Thảo am trên diện tích rất nhỏ nhưng theo thời gian đã lên đến 45 nghìn mét vuông, có đến khoảng 20 quần thể kiến trúc cổ như Thiên Vương điện, Đại Hùng Bảo điện, Thiên Phật các, Ngự Thư lâu, Hồi Quang lâu, Phản Minh lâu, Chung lâu, Pháp đường, Lục Thảo đường, Giới đường, La Hán đường . . . Điện đường, Lầu, Gác, Phòng liêu có đến 30 tòa, gồm 999 gian điện thất rất quy mô hùng vĩ. Hiện còn 730 gian, diện tích 7.640.000 mét vuông, diện tích xây dựng 28.800 mét vuông.

27/12/2015(Xem: 6253)
Hôm thứ Sáu, 25/12/2015, tại thành phố Nakhon Pathom, miền Trung Thái Lan đã diễn ra buổi lễ dựng Đài Tưởng niệm Sư tổ Phramongkolthepmuni, người sáng lập ra dòng thiền Dhammakaya (Pháp Thân) và cũng là Bổn sư của Ni trưởng Khun Yay, người sáng lập Trung tâm Dhammakaya (Pháp Thân Tự).

21/12/2015(Xem: 11314)
Mùa hạ năm Ất Mùi – 2015, khi đến dự hội nghị giảng sư của học viện, Thượng tọa tổng thư ký TW Giáo hội Phật Giáo Việt Nam giao cho chúng con nhiệm vụ liên lạc với ban tổ chức Diễn đàn Quốc Tế Sùng Thánh – 2015 để chuẩn bị cho phái đoàn của học viện tham dự diễn đàn. Từ hội nghị Hội đồng trị sự TW ở Sài Gòn, Thượng tọa tổng thư ký gọi điện về báo chốt danh sách thành viên phái đoàn để chính thức báo cho ban tổ chức diễn đàn làm thiệp thỉnh. Sau khi dự hội nghị Hội đồng trị sự trung ương trở về, Hòa thượng viện trưởng lại giao cho chúng con thêm một công việc lớn là xây dựng chương trình, liên lạc, bố trí sắp đặt để sau khi tham dự diễn đàn kết thúc, phái đoàn sẽ thực hiện chương trình tìm về tổ đình nơi Sơ tổ Thiền phái Tào Động Việt Nam đã cầu đạo và đắc pháp.

27/04/2015(Xem: 13286)
Tờ Thời Luận San Francisco (San Francisco Chronicle) một nhật báo lớn của Mỹ, ngày 17 tháng 9 năm 2008 có đăng một bài mang tựa: "Đạo Ki-tô đang phát triển nhanh chóng ở Mông Cổ, các nhà truyền giáo đã cải đạo cho hàng nghìn người trong khi những người Phật Giáo đang nơm nớp lo sợ là truyền thống văn hóa của mình sẽ bị mất đi" (Christianity growing fast in Mongolia, Missionaries convert thousands while Buddhists fear losing traditional culture), tác giả là Michael Khon một ký giả trong nhóm bình luận gia thời sự quốc tế trong ban biên tập của tờ báo này. Bài báo khá xưa, cách nay đã hơn sáu năm, thế nhưng cũng không hẳn là lỗi thời, bởi vì tình trạng trên đây chẳng những vẫn còn đang tiếp diễn ở Mông Cổ mà cả nhiều nơi khác trên thế giới. Bài báo cũng đã được một trang mạng Phật Giáo có tầm cỡ quốc tế với 9 thứ tiếng khác nhau là Buddachannel dịch sang tiếng Pháp và đăng tải ngày 6 tháng 2 năm 2009, với tựa ngắn hơn: "Phật Giáo Mông Cổ đang bị mất đà" (Le Bouddhisme Mongol en perte de

06/04/2015(Xem: 9273)
Khi Mâu Tử, một tri thức Tàu, tị nạn tại Giao Châu và viết trong Lý Hoặc Luận vào cuối thế kỷ thứ 2 sau tây lịch rằng, “Đất Hán chưa chắc là trung tâm của trời đất,”[1] cho thấy tại Giao Châu lúc bấy giờ, đã là một lãnh địa hùng cứ ở phương Nam không thua kém gì nước Tàu tại phương Bắc. Sử gia Lê Mạnh Thát nhận định về điều này như sau trong bộ Lịch Sử Phật Giáo Việt Nam:

24/03/2015(Xem: 5995)
Tôi vẫn say mê với Phật Giáo Thái Lan từ những hình tượng lạ, bí ẩn trên các trang sách thiếu nhi – đúng ra, một phần là các hình khắc trên tường ở hai vách Chùa Xá Lợi (Sài Gòn). Đây là một ngôi chùa có ngọn tháp kiểu các chùa Bắc Tông Miền Trung, nơi tầng thứ nhì của tháp là thư viện, nơi đầy những kinh sách rất mực bí ẩn đối với bọn thiếu nhi chúng tôi lúc đó. Nhưng các vách tường chính điện là điêu khắc kiểu Phật Giáo Nam Tông, những hình tượng cổ cũng rất mực bí ẩn theo hướng chuyện cổ Jataka Tales.

22/03/2015(Xem: 9837)
Mirza Hussain mới 26 tuổi khi những kẻ chỉ huy khủng bố Taliban ấn vào tay ông khối thuốc nổ và bảo đem nó đặt vào các pho tượng Phật lớn nhất thế giới tại quê hương ông, tỉnh Bamiyan của Afghanistan. Các tượng cổ xưa được khắc sâu vào núi, từng là những pho tượng Phật cao nhất thế giới, đã bị phá hủy trong loạt hành động điên rồ của phiến quân Hồi giáo cực đoan năm 2001. Hành động đó đã tạo tiền lệ nguy hiểm cho những kẻ thuộc Nhà nước Hồi giáo tự xưng tiến hành những cuộc đập phá các di sản kiến trúc và tôn giáo thời gian gần đây.
Trang đầuTrang trước28293031323334Trang sauTrang cuối