Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   
Bài mới nhất

09. Nghịch lưu là lối sống thăng hoa -Hướng Thiên

21/05/201318:01(Xem: 738)
09. Nghịch lưu là lối sống thăng hoa -Hướng Thiên

Tập san Pháp Luân 2

SỐ ĐẶC BIỆT : MỪNG PHẬT ĐẢN PL.2548

--o0o---

Nghịch lưu là lối sống thăng hoa -Hướng Thiên

Hướng Thiên

Thế gian hằng trôi chảy như những dòng thác đổ vào trăm sông rồi đi ra biển cả, chúng ta như những con thuyền cứ buông mái chèo để dòng nước cuốn trôi. Chúng trôi đi đâu? Chúng trôi từ nơi cao đến nơi thấp bởi trong tự thân chúng đã cưu mang cái tính chất xuôi dòng, cũng như con người đã cưu mang trong lòng cái đọa tính để rồi lưu lạc đến những cảnh giới khổ đau.

Hành giả tu Phật bước đầu nhờ học hỏi chánh pháp mà đoạn trừ được ba phiền não: tà kiến, nghi và giới cấm thủ, đạt được Thánh quả Dự lưu (Tu đà hoàn,Skt: Śrotāpanna),quả vị thứ nhất trong bốn Thánh quả. Quả vị này còn được gọi là Nghịch lưu quả. “Dự lưu”là dự vào dòng Thánh, còn “Nghịch lưu” là muốn nói dòng chảy ấy ngược lại với thế gian, ngược lại với những quan niệm thường tình của cảnh giới chúng ta đang sống. Thế gian này lấy phiền não làm nền tảng, nó được xây dựng từ những chất liệu nhiễm ái như tham, sân, si, mạn, nghi…Thánh đạo thì diệt trừ những thứ đó.

Thế giới vận hành trong mối quan hệ qui định lẫn nhau. Vạn vật hỗ tương tác thành cho nhau, không có một cá thể nào đi ra ngoài qui luật ấy, nghĩa là không có một pháp nào tồn tại cá biệt. Đức Phật đã dùng hình ảnh lưới báu của trời Đế thích (Nhân-đà-la võng: Indra-jāla) để diễn đạt nguyên lý này và gọi là nguyên lý Duyên khởi (Skt. Pratītya-samutpāda).Mỗi cá thể trong vũ trụ là mỗi mắt lưới có đính viên ngọc, sự phản chiếu giữa chúng là trùng trùng điệp điệp không cùng tận, cá thể và toàn thể dung nhiếp lẫn nhau. Xã hội chúng ta luân chuyển trong cùng một mối quan hệ tương tự và mỗi thành viên luôn luôn chịu tác động của những xung động bắt nguồn từ tính chất nhiễm ái của tự thân và dòng chảy thác loạn của tha nhân. Thông thường, chúng ta chỉ phản ứng lại các xung động ấy một cách bị động, vô ý thức hoặc dễ dãi (tính chất xuôi dòng, bị động, hay là đọa tính) để rồi tạo ra xung động mới cho chu kỳ tương tác kế tiếp. Nói xung động mới bởi vì cái trước và cái sau không phải là một mà cũng không hoàn toàn khác nhau, chúng có tính chất kế thừa. Tất cả những xung động đó tạo nên cái toàn thể của dòng chảy và đó chính là thế gian (Skt: loka),gồm cả hữu tình và vô tình. Một lối sống như vậy rõ ràng là bị động, là vong thể, là bỏ quên giác tánh. Theo Duy thức tông (Vijñaptimātratā),xung động tạo ra dòng chảy này chính là Tư tâm sở (Skt: cetanā, một trong năm tâm sở biến hành) dưới sự giám sát của Ý thức (Skt. mano-vijñāna) và qua lăng kính Mạt-na thức (Skt. manas).Ý thức (thức thứ sáu) làm chủ sự phân biệt, Mạt-na thức (thức thứ bảy) là tâm lý chấp trước và nhiễm ô (nhiễm thức), cho nên những xung động này tự thân nó mang bản chất phiền não, hữu lậu và đọa lạc. Tính hữu lậu này chỉ được đoạn trừ khi hành giả chuyển thức thành trí, chứng đắc Chuyển y, tức thành tựu Phật vị.

Mỗi khi đứng trước đóa hoa, chúng ta không thực sự ngắm nhìn đóa hoa mà chỉ ngắm nhìn cận thể (phóng ảnh) của nó, ngắm nhìn biến thể tương tợ của thực tại. Nói theo ngôn ngữ thông thường, nghĩa là chúng ta nhận thức sự vật theo thiên kiến của mỗi người, tùy theo sở thích của mỗi người mà có sự yêu ghét khác nhau. Dựa trên tâm lý yêu ghét ấy, Tư tâm sở suy tư vạch tìm đường lối hành động, để rồi tạo nên xung lực cho hướng đi của mỗi cá thể. Nhiều cá thể như vậy tạo thành thác lũ cuộc đời có khả năng cuốn trôi đi tất cả những gì không kiên định đang chìm nổi giữa lòng nó. Thế mà, chúng ta bị dẫn dắt bởi những xung động ấy. Vì thế, để thoát khỏi dòng chảy của thế gian hay muốn cải hóa xã hội thì chúng ta phải tạo ra những xung động ngược lại đủ mạnh để tác động lên thế giới. Đó là lối sống nghịch lưu của bốn quả Thánh nói riêng và của Phật đạo nói chung, một lối sống hoàn toàn chủ động trong ánh sáng yêu thương và hiểu biết. Người đi theo con đường nghịch lưu coi thường tất cả những giá trị của thước đo thế gian, họ sống và làm việc bằng tất cả tấm lòng tha thiết với cuộc đời, không mặc cả thua thiệt. Người mang nặng tham ái thì xuôi theo dòng đời mà mưu cầu xây dựng kiên cố gốc rễ phiền não, đó là nhà cửa, vợ con, danh vọng…bởi thế gian cho những điều đó là nên làm, là thước đo giá trị của mỗi người ở đời; còn người sống Đạo, nỗ lực vượt qua những cám dỗ đời thường, không đắm chìm trong vị ngọt của các dục, đạp đổ thành lũy thế gian để xây dựng Bảo thành, như cá vượt Vũ môn để nâng cao kiếp sống.

Bằng con đường nghịch lưu, bằng lối sống đi ngược lại với thế gian thường tình, cuộc sống mới được thăng hoa, mới đạt được những cảnh giới tốt đẹp, cho đến cuối cùng là Niết-bàn thanh tịnh. Lấy tâm từ bi trí tuệ để soi sáng những tâm địa xấu xa, lấy xung động vô tham, vô sân, vô si mà tác động lên thế gian đang lưu chuyển. Đó chính là khả tính chuyển hóa thế giới của lý Duyên khởi, một giáo lý nền tảng của truyền thống tu tập Phật đạo.

Xã hội chúng ta đang xuôi chảy, xuôi chảy đến những nơi thấp mọn của thoái hóa nhân tính giống như dòng nước xuôi chảy đến những ao hồ úng trũng tù đọng. Chúng ta sống bị động và trôi nổi bởi chúng ta không dám vượt lên trên cái riêng tư của xã hội tính (cá tính do xã hội tạo thành). Mọi người bị xã hội qui định và tiêu chuẩn hóa, họ không còn làm chủ được mối thiện tâm cũng như cái hoạt tính ưu việt của chính mình. Vì thế, trong thế giới trùng trùng duyên khởi, trong xã hội tương liên, chúng ta hãy tạo nên những xung động hướng thượng, những dòng nghịch lưu, để ngăn lại dòng thác lũ hữu lậu đang cuốn trôi nhân tính, cải hóa thế giới trong ánh sáng từ bi trí tuệ, làm thăng hoa cuộc sống.

---o0o---

Source: http://www.phatviet.net/

Trình bày: Nhị Tường

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
05/06/201903:48(Xem: 2225)
NỘI DUNG SỐ NÀY: ¨ THƯ TÒA SOẠN, trang 2 ¨ TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 4 ¨ NỘI DUNG KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA, t.t. (HT. Thích Thắng Hoan), trang 9 ¨ TỊNH (thơ Diêu Linh), trang 10 ¨ KỶ NIỆM PHẬT ĐẢN 2019 (ĐNT. Tín Nghĩa), trang 11 ¨ TÔN SƯ TRỌNG ĐẠO (thơ Tánh Thiện), trang 14 ¨ THÔNG TƯ CẦU AN CHO HT. THÍCH NGUYÊN TRÍ (Hội Đồng Điều Hành), trang 15 ¨ GIỚI LÀ BẬC THẦY CAO CẢ NHẤT (HT. Thích Thiện Siêu), trang 16
02/02/202009:57(Xem: 1889)
Báo Chánh Báo số 97 (12/2019)
02/02/202008:35(Xem: 2083)
CHÁNH PHÁP Số 99, tháng 02.2020 Hình bìa của Donvikro (Pixabay.com) NỘI DUNG SỐ NÀY: ¨ THƯ TÒA SOẠN, trang 2 ¨ TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 4 ¨ BÁO TIN, CHÚC XUÂN (thơ ĐNT Tín Nghĩa), trang 9 ¨ BIỆN TRUNG BIÊN LUẬN TỤNG THÍCH, t.t. (HT. Thích Thắng Hoan), trang 10 ¨ ĐẠO VÀ THƠ, THƠ VÀ XUÂN... (thơ Minh Đạo), trang 12 ¨ THÔNG TƯ: Thông tri các Phật sự quan trọng năm 2020 (GHPGVNTNHK), trang 12 ¨ THƯ MỜI THAM DỰ ĐẠI HỘI KHOÁNG ĐẠI KỲ III NHIỆM KỲ IV (2020-2024) (GHPGVNTNHK), trang 14 ¨ BÓNG ĐỔ MÊNH MANG (thơ TN. Tịnh Quang), trang 16 ¨ THƠ VÀ ĐÁ, THAY LỜI TỰA (Tuệ Sỹ), trang 17 ¨ GIÁO LÝ NGHIỆP (Thích Tâm Thiện), trang 19 ¨ TAM GIỚI BẤT AN DU NHƯ HỎA TRẠCH (thơ Thích Viên Thành), trang 22 ¨ ĐẦU NĂM MỞ CỬA HẠNH PHÚC (TN. Hằng Như), trang 26 ¨ LỜI CHÚC ĐẦU NĂM 2020,... (thơ Tánh Thiện), trang 61 ¨ GIỮ TÂM NHƯ CHĂN TRÂU (Quảng Tánh), trang 31 ¨ PHÚ ÔNG CẤT LẦU – Câu Chuyện Dưới Cờ (Thị Nguyên Nguyễn Đình Khôi), trang 32 ¨ HỘI AN NAM PHẬT HỌC
11/03/201506:08(Xem: 5483)
Mai năm nay nở sớm trước Tết. Qua Tết thì những cánh hoa vàng đã rụng đầy cội, và trên cây, lá xanh ươm lộc mới. Quanh vườn, các nhánh phong lan tiếp tục khoe sắc rực rỡ giữa trời xuân giá buốt. Đêm đến, trời trong mây tịnh, vườn sau đón ngập ánh trăng, tạo một không gian huyền ảo lung linh. Đã không có những ngày xuân rực nắng, không có những đêm xuân ấm cúng tiếng đàn câu ca và những chung trà bằng hữu; nhưng chân tình của kẻ gần người xa, vẫn luôn tỏa sự nồng nàn, tha thiết. Cái gì thực thì còn mãi với thời gian thăm thẳm, vượt khỏi những cách ngăn của không gian vời vợi.
01/07/201708:57(Xem: 2075)
Báo Chánh Pháp, số 68, tháng 07.2017
01/05/201805:12(Xem: 1259)
Chánh Pháp, số 78, tháng 5.2018, CHÁNH PHÁP Số 78, tháng 05.2018 Hình bìa của Yyryyr1030 (Pixabay.com) NỘI DUNG SỐ NÀY: ¨ THƯ TÒA SOẠN, trang 2 ¨ TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 3 ¨ THƯ CUNG THỈNH CHỨNG MINH/THAM DỰ ĐẠI LỄ PHẬT ĐẢN PL.2562 (TK. Thích Pháp Tánh), trang 7 ¨ THÔNG BẠCH PHẬT ĐẢN PL. 2562 - 2018 (Hội Đồng Giáo Phẩm), trang 8 ¨ NỘI DUNG KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA, t.t. (HT. Thích Thắng Hoan), trang 9 ¨ TÔI YÊU... (thơ ĐNT Tín Nghĩa), trang 11 ¨ CHỨNG MINH VỀ SỰ RA ĐỜI CỦA ĐỨC PHẬT (Thích Phước Mỹ), trang 12 ¨ THÔNG TƯ SỐ 38 VỀ PHẬT SỰ CỦA GIÁO HỘI TRONG NĂM 2018 (Hội Đồng Điều Hành), trang 15 ¨ HOA SEN TRONG VĂN HÓA PHẬT GIÁO (Thích Hạnh Tuệ), trang 16 ¨ TÁNH PHẬT (thơ Thích Viên Thành), trang 19 ¨ ĐI TÌM XUẤT XỨ BÀI KỆ TẮM PHẬT (Sakya Minh Quang), trang 20 ¨ 4 ĐOẢN KHÚC THIỀN VỊ (thơ Kiều Mộng Hà), trang 24 ¨ TÂM THƯ VẬN ĐỘNG MUA CƠ SỞ MỚI LÀM CHÙA BÁT NHÃ (HT. Thích Nguyên Trí) 25 ¨ SỰ KIỆN
03/06/201813:32(Xem: 6721)
CHÁNH PHÁP Số 79, tháng 06.2018 NỘI DUNG SỐ NÀY:  THƯ TÒA SOẠN, trang 2  TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 3  THÁNG SÁU EM VỀ HẠ CHỨA CHAN (thơ Tiểu Lục Thần Phong), trang 7  CÚNG DƯỜNG CHÁNH PHÁP (Sa môn Thích Tín Nghĩa), trang 8
04/07/201808:03(Xem: 4980)
CHÁNH PHÁP Số 80, tháng 07.2018 Hình bìa của Cocoparisienne (Pixabay.com) NỘI DUNG SỐ NÀY: ¨ THƯ TÒA SOẠN, trang 2 ¨ TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 3 ¨ MÁU ĐÃ ĐỔ (thơ Tuệ Kiên), trang 7 ¨ BỐN MƯƠI NĂM XA QUÊ (thơ ĐNT Tín Nghĩa), trang 8 ¨ MỘT CHIỀU (thơ Mặc Phương Tử), trang 8 ¨ NỘI DUNG KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA, t.t. (HT. Thích Thắng Hoan), trang 9 ¨ HÃY MẠNH DẠN CẤT LÊN TIẾNG NÓI (thơ Tánh Thiện), trang 11 ¨ ẨN SĨ (thơ Hồ Thanh Nhã), trang 13 ¨ BẢN LÊN TIẾNG VỀ DỰ LUẬT HÀNH CHÁNH – KINH TẾ ĐẶC BIỆT... (VP Điều Hợp Liên Châu - GHPGVNTN), trang 14 ¨ ĐẶC KHU KINH TẾ - BIỂN LỆ NGẬM NGÙI (thơ Thích Đồng Trí), trang 16 ¨ ƯNG VÔ SỞ TRÚ VÀ THIỀN ĐỊNH (Ns. Thích Nữ Trí Hải), trang 18
02/08/201819:25(Xem: 2395)
CHÁNH PHÁP Số 81 tháng 08.2018 Hình bìa của Congerdesign (Pixabay.com) NỘI DUNG SỐ NÀY: ¨ THƯ TÒA SOẠN, trang 2 ¨ TIN TỨC PHẬT GIÁO THẾ GIỚI (Diệu Âm lược dịch), trang 3 ¨ NỘI DUNG KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA, t.t. (HT. Thích Thắng Hoan), trang 8 ¨ TIẾNG LÒNG VỀ VỚI QUÊ HƯƠNG (thơ ĐNT Tín Nghĩa), trang 9 ¨ AN-SIÊU BẤT NHỊ (Quảng Tánh), trang 10 ¨ DẤU MẸ, RỒI MỘT NGÀY (thơ Quảng Tánh - Trần Cầm), trang 12 ¨ KẺ TRỘM MÙI HƯƠNG (Giác Nguyên), trang 13
23/12/201918:19(Xem: 12206)
Viên Giác phát hành mỗi 2 tháng vào những tháng chẵn. Nhằm mục đích phục vụ lợi ích cộng đồng người Việt tỵ nạn tại Đức Quốc trên mọi mặt. Viên Giác bảo tồn và phát huy truyền thống Văn Hóa Phật Giáo và Dân Tộc Việt bên cạnh những sinh hoạt Tôn Giáo, Xã Hội hoàn toàn không có tính cách thương mại, tuy nhiên mọi ủng hộ qua hình thức cúng dường. Viên Giác xin chân thành cảm tạ. Ủng hộ hiện kim cho Viên Giác. Quý vị sẽ nhận được biên nhận theo sự yêu cầu để làm đơn xin quân bình thuế lương bổng hoặc lợi tức hằng năm. Những tư tưởng của tác giả được đăng và trích đăng trên báo Viên Giác không nhất thiết là lập trường của tờ báo và Ban Biên Tập. Tác giả chịu hoàn toàn trách nhiệm về nội dung bài viết của mình.