Truyện thơ: Chàng Con Khôn Ngoan

CHÀNG CON KHÔN NGOAN

Gia đình điền chủ thời xưa

Có con trai nọ mới vừa sinh ra

Đẹp lòng mẹ, hài lòng cha

Khi chàng khôn lớn cả nhà vui tươi.

Đột nhiên ông nội qua đời

Cha chàng từ đó thành người khổ đau

Nhớ thương ông nội dài lâu

Tro tàn hài cốt cha đâu nỡ rời

Mang về chôn cất tận nơi

Nấm mồ xây giữa vườn thời đẹp thay,

Mỗi khi cha đến nơi đây

Thường mang phủ khắp mộ đầy bông hoa

Khóc than nước mắt nhạt nhòa

Uống ăn cha chẳng thiết tha nữa rồi

Chẳng buồn tắm rửa thân người

Việc nhà việc cửa cha thời bỏ lơ.

Chàng trai thấy vậy xót xa

Nghĩ thầm: “Mình phải giúp cha lành hiền

Ngưng đau khổ, dứt muộn phiền

Chuyện này ai sẽ làm nên ngoài mình.”

Khi chàng dạo bước ngoại thành

Thấy con bò chết nằm quanh bên đồi

Chàng bèn mang cỏ thật tươi

Cùng bao nước uống tới nơi cạnh bò

Mời bò: “Cỏ hãy ăn no!

Nước ngon hãy uống! Ta lo sẵn sàng!”

Bà con qua lại thấy chàng

Nghĩ chàng mất trí và đang điên cuồng

Thế là họ vội tìm đường

Chạy về báo lại cha chàng đầu đuôi.

Cha chàng nghe nói rụng rời

Đang ngồi than khóc ở nơi vườn nhà

Tạm ngưng giọt lệ xót xa

Rời mồ ông nội chạy ra tìm chàng

La lên: “Con thật bất thường

Xác bò chết sắp xình trương lên rồi

Đưa nước tốt, mời cỏ tươi

Bò sao ăn uống, con thời u mê.”

Chàng con thưa: “Cha nhìn kìa

Bò còn đầy đủ tứ chi, thân người

Đủ cả đầu, thêm cả đuôi

Thời bò sống lại mấy hồi đó cha!

Còn như ông nội ở nhà

Thân người hỏa táng thành ra tro tàn

Đầu mình cùng với tay chân

Có còn đâu nữa, đã tan biến rồi

Cha còn than khóc mãi thôi

Theo con thiết nghĩ tức cười lắm sao

Chẳng tinh khôn một chút nào

Chỉ thêm nhọc xác tổn hao tâm thần.”

Cha chàng chợt tỉnh, nghĩ thầm:

“Con ta quả thật vô ngần khôn ngoan

Biết điều gì đúng cần làm

Tỏ ra khôn khéo khuyên can cha mình.”

Ông bèn nói, giọng tâm tình:

“Con tôi trí tuệ, tinh anh vô ngần

Giờ đây cha đã nhận chân

Đâu tồn tại mãi tấm thân con người

Vô thường sự vật trên đời

Mong manh như giọt sương rơi đầu cành

Từ nay cha nguyện tâm thành

Xua cơn bi thảm quẩn quanh trong đầu,

Con như làn nước nhiệm mầu

Tưới vào dập tắt lửa sầu trong cha,

Con như tay khéo nhổ ra

Cái gai nhức nhối xót xa muộn phiền,

Lòng cha giờ thật bình yên

Tràn nguồn an lạc, xa miền thương đau.”

*

NHẬN DIỆN TIỀN THÂN

Chàng con khôn ngoan là tiền thân Đức Phật.

Tâm Minh Ngô Tằng Giao
 

(thi hóa, phỏng dịch theo bản văn xuôi

THE SUJATA trong “Stories Of  The Buddha”

của Caroline A.F. Rhys Davids)