Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 14164)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
10/06/2021(Xem: 7547)
Có chánh niệm định tâm bừng giác ngộ Khởi lòng từ thương tất cả chúng sanh Dạy mọi người nên định hướng tu hành Cứu vớt mình qua nghiêm trì giới hạnh
08/06/2021(Xem: 12407)
Đừng chờ đến ngày Phật Đản Sinh Mới tưởng nhớ muôn loài chúng sinh Văn tư tu ngày ngày chăm chút Gột rửa tâm cho chính phận mình
03/06/2021(Xem: 11316)
Trí Tuệ và Tính cách ! Kính bạch Thầy dư âm các bài pháp thoại cứ vương vấn trong con ...Tự chiêm nghiệm và xem lại hành trạng các thiền sư con có bài thơ này ...Kính dâng Thầy xem cho vui ...dù biết Thầy đang rất bận rộn về Phật Sự, kính chúc mừng Thầy đã tiêm vắc xin lần thứ hai và có giấy chứng nhận để dễ dàng khi qua các tiểu bang khác hoằng pháp . HH Đọc tiểu sử hành trạng quý Cao Tăng hiền đức Trí tuệ con người trong tỉnh lặng mới trưởng thành Lạ thay, trong khổ đau bảo táp... tính cách phát sanh Càng học tập chiêm nghiệm cuộc đời là vậy!!
29/05/2021(Xem: 11058)
Năm nay cũng giống năm rồi Phật Đản lặng lẽ từ hồi Cô Vy Các Chùa đóng cửa cũng vì Ngăn ngừa dịch bệnh còn thì lưa thưa
27/05/2021(Xem: 25601)
Sáng nay, 20-5-2021, chén trà móc câu Thái Nguyên miên man hương vị quê nhà trở lại với mình sau hơn một năm dài vắng bóng. Lâu nay, vì đại dịch phải uống mãi trà Tàu, trà tứ xứ. Hương trà cũ lại phảng phất hồn quê khi cùng lúc có tin một bé gái người Việt thuộc thế thứ ba trên đất Mỹ đang ở cùng thành phố Sacramento với mình, vừa được giải “thi sĩ khôi nguyên” của tổ chức Thi sĩ Tuổi Trẻ Toàn quốc (National Youth Poet Laureate - NYPL) tại Hoa Kỳ: Đó là Alexandra Huynh (Huỳnh Thụy An), 18 tuổi, vừa đoạt giải.
25/05/2021(Xem: 14650)
Em email “ Chị ơi sao còn năng động thế!” Biết nói gì ... khi mình tự sách tấn kiên trì ! Bình thản chấp nhận ...lo âu có được chi ? Đời có số, vận mệnh đều do nghiệp! Nhưng ... nửa đêm thức giấc, tự hứa sẽ thu xếp! Cách nào đổi thay được mà chẳng lụy phiền Khi tin tức thế giới chưa tìm ra một chỗ an yên Đại dịch đang biến thể, chiến tranh còn tiếp diễn !
24/05/2021(Xem: 11391)
Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Ngài là ánh sáng chan hòa Nhân Thiên . Sương long lanh, long lanh trên lá cành tươi mát Gió lừng hương, Chim hát khúc bình minh Hơn hai ngàn năm dòng lịch sử quang minh
24/05/2021(Xem: 9951)
Gom hết trần gian kiếp đọa đày Phật về xoa dịu những tương vay Điêu linh trong cõi đời mộng ảo Giác ngộ vô thường, thoát mê say
24/05/2021(Xem: 13684)
Nữ Huynh trưởng Gia Đình Phật Tử VN, cô Alexandra Huynh, 18 tuổi, trong buổi chung kết đêm Thứ Năm 20/5/2021 đã thắng giải "2021 National Youth Poet Laureate" -- Nhà Thơ Khôi Nguyên Giới Trẻ Hoa Kỳ 2021. Theo Huynh trưởng GĐPT Tâm Thường Định giải thích hôm Thứ Năm với phóng viên Việt Báo: "Em Alexandra là Huynh trưởng GĐPT Kim Quang, và là học sinh lớp/trường trung học Mira Loma High School. Em ra trường năm ngoái và được nhận vào trường Đại Học Stanford, em cũng nhận giải viết của GĐPT VN tại Hoa Kỳ trong mùa dịch."
19/05/2021(Xem: 17279)
Cuốn truyện thơ kể lại cuộc đời của Đức Phật từ khi giáng sinh cho đến khi lập gia đình vào năm 16 tuổi, năm 29 tuổi quyết chí xuất gia tu hành tìm đạo, năm 35 tuổi giác ngộ ra chân lý, thành đạo và trở thành Phật. Trong suốt 45 năm sau đó Ngài đi thuyết pháp, giáo hóa chúng sinh rồi cuối cùng nhập niết bàn vào năm 80 tuổi.