Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 14312)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
21/02/2020(Xem: 9685)
Thâm tâm chợt dâng lên niềm hỷ lạc , Dù bên ngoài nhiều tin tức khẩn trương ... Giáo pháp Như Lai đã xoa dịu vấn vương . Với trong tay... kinh vạn lời đọc thành tiếng! Nhiều giờ trôi qua , lòng còn xao xuyến , Đến bây giờ mới khế hợp căn cơ . Nghi tình bất hợp lý rơi rụng bao giờ ... Khai mở tất cả bao điều vướng mắc ! Năng lực nhận biết về bao điều bất trắc , Hiện tượng thế gian đều hiển hiện Vô Thường ... Chiêm nghiệm xã hội cần đoàn kết hỗ tương Lẽ phải .. sống chân thật ... sẽ giúp bừng ngộ ! Rằng đường đời “ Không bao giờ có tuyệt lộ “!
21/02/2020(Xem: 13571)
Có thể ngày mai vẫn rất dài Vẫn bình minh hẹn với sương mai. Một ngày vẫn sống trên trần thế Chẳng chút chi ngờ chuyện đổi thay..
18/02/2020(Xem: 9938)
Kính bạch Thầy , có nhìn thấu được sinh hoạt của một Tăng sĩ thời đại mới như Thầy, con nay mới hiểu được thế nào là “Tuỳ duyên bất biến “ . Kính dâng Thầy và bạn hữu bài thơ. Kính HH Thời đại công nghệ đa đoan lắm việc! Phật pháp tại thế gian cũng phải tuỳ duyên , Tăng sĩ thông thạo ngũ minh... chính ưu tiên . Phụng hiến tận tình ...không quên tỉnh thức !
13/02/2020(Xem: 13147)
Thuở xưa có kẻ đi đường Rất là khát nước nên dừng chốn đây Kiếm tìm nước khắp Đông Tây Thấy sương lóng lánh giăng đầy phía xa
13/02/2020(Xem: 11213)
Vạn đóa Hồng cho nhân loại Kính dâng Thày và đại chúng nhân ngày Valentine 14/2 với tất cả sự cầu nguyện luôn dồi dào sức khỏe Kính HH Kính dâng vạn đóa Hồng cho nhân loại , Vào ngày tình yêu mười bốn tháng hai.... Thế giới quên rồi vì đang phải nạn tai Dịch Covid 19 đang lan tràn phát nhiễm ... Chúc người người vững niềm tin trong niệm niệm. Sau cơn mưa trời lại sáng xanh trong .. Nào cười lên đón nhận đóa hoa Hồng Dừng tuyệt vọng luôn có phép mầu hiển hiện ! Huệ Hương
13/02/2020(Xem: 10554)
Sự khiêm cung của người luôn thầm lặng Giữa cảnh đời bá nháo phố BoLsa Mà ngày đêm Người vẫn trì chí viết ra Lời kinh Phật sẻ chia dòng Hương Pháp
12/02/2020(Xem: 13353)
Ở Ba La Nại thời xưa Có nhà giàu nọ rất ưa bạc bài Ông thường chơi với một người Cũng mê bài bạc, tứ thời ăn thua
11/02/2020(Xem: 11319)
Có anh chàng ngốc sói đầu Một hôm kẻ lạ chợt đâu ngó vào Thấy đầu không sợi tóc nào Hắn dùng lê đánh lên bao nhiêu lần
11/02/2020(Xem: 11443)
Ngày xưa có một bầy nai Cùng nhau vui sống giữa nơi non ngàn Nai già khả kính, khôn ngoan Lại thêm khéo léo, giỏi giang, làm thầy
11/02/2020(Xem: 8964)
Tấm Lòng Nhân Hậu Đọc bản tin từ một nhà hàng ở thành phố Beaumont bang Texas, lòng con vô cùng cảm kích trước tấm lòng nhân hậu của chủ nhà hàng này. Con kính viết bài chia sẻ cùng trang nhà Quảng Đức và đại chúng trong và ngoài nước. Con, TT Cuộc đời biết tránh sao đây Căn bệnh chợt đến lúc nào chẳng hay Em vừa ba tuổi tròn đầy Mà ung thư đã buộc gầy thân em Mong em mau chóng thoát qua Để cùng cha mẹ sống hoà yêu thương Nhìn em mặt sáng như gương Tấm thân đầu trọc mà thương vô cùng Bửa ăn buổi sáng cùng chung Nhà hàng chiêu đãi em cùng mẹ cha Cảm ơn người chủ hiền hoà Tấm lòng nhân hậu đậm đà tình thương. Dallas Texas, 10-2-2020 Tánh Thiện