Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 14191)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
22/02/2021(Xem: 12458)
Ngoài trời Tuyết phủ đầy đường Một màu trắng xoá tang thương lạnh lùng Điện nước vừa ảnh hưởng chung Nhiều nơi hư hại đến cùng bà con Cấm cung trong nhà chịu đòn Tuyết bao phủ khắp, héo hon đợi chờ ( trời nhiệt tan ) Xoay trở sinh hoạt ngất ngơ! Người tìm lánh nạn qua nhờ thân nhân Buốt lạnh dồn dập bội phần Cố mà chịu đựng tấm thân khổ nàn Thời tiết thay đổi liên can Nhiều Bang bỗng chốc băng hàn bũa vây ( hơn 30/50 TB Mỹ )
21/02/2021(Xem: 16859)
Ngoài trời Tuyết phủ đầy đường Một màu trắng xoá tang thương lạnh lùng Điện nước vừa ảnh hưởng chung Nhiều nơi hư hại đến cùng bà con
20/02/2021(Xem: 13732)
Tàn Thu Thu tàn đông đến lạnh mang theo Tuyết phủ đầy sân thấy tiêu điều Ngỏ trước sân sau đầy lá úa Mái trên thềm dưới phủ rong rêu
20/02/2021(Xem: 14236)
Chiều dần xuống sau vườn nhà êm ả, Nắng chan hòa, gió nhẹ lá cờ bay. Đang mùa Đông nên ngày ngắn đêm dài, Nơi hải ngoại, nhớ làng xưa yêu dấu.
20/02/2021(Xem: 12271)
Năm mươi năm thấm thoắt Dưới thánh tượng lộ thiên Quán Thế Âm Bồ Tát Ngàn đời bóng thiêng liêng
18/02/2021(Xem: 8193)
hoa dep 17Mình đã khôn lớn chưa? Kính bạch Thầy nghe lại pháp thoại về Thiền Sư Nhất Hạnh của Thầy ngày nào và bài thơ Bướm bay vườn cải hoa vàng mà Thầy ngâm trong lúc giảng ....nay cũng có phổ nhạc rất hay nên những giờ phút rỗi rãnh con đã viết theo cảm nghĩ mình nên bài thơ này . Kính dâng Thầy xem ...Kính chúc sức khỏe Thầy , HH
16/02/2021(Xem: 9800)
Tiễn năm buồn mất mát Lòng trĩu nặng niềm riêng Bay rồi câu lục bát Bần thần một cõi thiêng
16/02/2021(Xem: 12698)
Mừng Khánh Tuế Đại Thọ lần thứ 94 Đức Trưởng Lão Hòa Thượng Thích Huyền Tôn Kính bạch Thầy đây là bài thơ kính mừng Khánh Tuế Ôn Huyền Tôn khi con vắng mặt hai tuần không thể viết lách, nhưng với lòng ngưỡng mộ uy danh bất khả tư nghì với 87 đạo lạp và 73 hạ lạp của Đức Ngài Tăng Giáo Trưởng HT Thích Huyền Tôn. Con kính dâng Hòa Thượng bài thơ này đọc cho vui trong lúc quý Tăng Ni không thể đến mừng khánh tuế Ngài giữa đại dịch Covid-19 đang bùng phát đợt 3 ở Victoria.
16/02/2021(Xem: 8532)
Đầu năm bao thầy đoán quẻ về Tân Sửu! Năm cũ thì HƯ ...năm nay phải chịu HAO Party, đám cưới thở dài ... lệnh lockdown Đình hoãn đến ngày nào, cũng chưa ai biết !
15/02/2021(Xem: 18337)
Trong vườn hoa thì có nhiều hoa và có muôn màu muôn sắc khác nhau. Vườn hoa lúc nào cũng đượm mùi thanh nhã, thì vườn thơ cũng không khác gì vườn hoa. Tuy nhiên nói về thơ hay định nghĩa về thơ thì rất khó ; do đó, chúng ta nhìn về thơ thì cũng tựa như ta nhìn vị họa sĩ qua cây cọ hay là nghe tiếng đàn qua vị nhạc sĩ đang hòa tấu. Những thập niên trước đây, khi ra hải ngoại, mỗi lần đi hướng dẫn những khóa tu tập, sau giờ giải lao, có những vị Phật tử vui tính xin giúp vui giải lao bằng những lời ca tiếng nhạc hay âm điệu ngâm nga những câu thơ của chư Tôn đức sáng tác, hoặc tự thân họ làm ra để giúp bầu không khí tu tập thêm phần sinh động. . . .