Kẻ chiến thắng

16/02/201105:11(Xem: 8127)
Kẻ chiến thắng

SAN SẺ YÊU THƯƠNG
Thái Hồng Minh

Kẻ chiến thắng

Trong cuộc sống, thái độ ứng xử của chúng ta đối với người khác không chỉ hoàn toàn do ta tự quyết, mà luôn phụ thuộc một phần vào thái độ của đối phương. Ngược lại, thái độ của đối phương đối với chúng ta cũng phụ thuộc một phần vào cách ứng xử của bản thân ta. Mối tương quan này tuy có phần tế nhị nhưng có thể dễ dàng nhận ra được nếu ta quan sát một cách khách quan những trường hợp giao tiếp của những người khác.

Khi một người đang bực tức và có thái độ nóng nảy, giận dữ đối với ta, nếu ta cũng nóng nảy và giận dữ đáp lại thì mối quan hệ giữa đôi bên tất nhiên sẽ trở nên căng thẳng, gay gắt hơn. Ngược lại, nếu ta có thể giữ được sự bình tĩnh, hòa nhã, thì sự nóng giận của người kia sẽ có nhiều khả năng được lắng dịu đi.

Tương tự như thế, nếu bạn mắng ai đó một câu và nhận lại được một câu nặng nề hơn thế nữa, điều thường xảy ra là bạn sẽ có khuynh hướng vắt óc suy nghĩ tìm một câu mắng chửi khác cay độc hơn, gay gắt hơn. Nhưng nếu bạn được đáp lại bằng một lời giải thích ôn hòa, một nụ cười cởi mở hay một lời xin lỗi nhẹ nhàng, thì cái “dũng khí” ban đầu của bạn sẽ có nhiều khả năng tan biến.

Tuy nhiên, vấn đề còn phụ thuộc vào những mức độ khác nhau trong tâm trạng của mỗi người, vì mối tương quan chi phối lẫn nhau trong giao tiếp có thể được mô tả là tương tự như lực hấp dẫn vũ trụ xuất hiện giữa các vật thể. Khi một vật thể có kích thước lớn hơn, nó sẽ có một lực hút lớn hơn. Vì thế, một vật thể nhỏ tuy cũng có sức hút nhưng sẽ luôn bị kéo về phía của vật thể lớn hơn. Cũng vậy, khi hai người giao tiếp với nhau, tâm trạng của người nào có cường độ mạnh hơn sẽ chi phối tâm trạng của người kia nhiều hơn.

Chẳng hạn, bạn không hề có ý định gây gổ khi bắt đầu câu chuyện với một người đồng nghiệp, nhưng anh ta lại đang trong tâm trạng cực kỳ nóng giận vì một nguyên nhân nào đó. Và cuối cùng, sự thô lỗ, cáu gắt của anh ta sẽ cuốn hút bạn, khiến bạn cũng nổi nóng lên và có những thái độ cáu gắt không kém gì anh ta.

Ngược lại, khi bạn đang trong tâm trạng bực tức vì một nguyên nhân nào đó và có thái độ giận dữ với người đối diện, nhưng người ấy lại giữ được một thái độ hết sức điềm tĩnh, chấp nhận lắng nghe tất cả và từ tốn giải thích mọi việc. Trong trường hợp này, sự nóng giận của bạn không đủ cường độ để lay chuyển người ấy, mà ngược lại sự ôn hòa của người ấy lại có khả năng khiến cho bạn phải thay đổi thái độ.

Việc quan sát những tác động qua lại giữa đôi bên trong các trường hợp giao tiếp thường ngày có thể là một điều hết sức thú vị và giúp ta học hỏi được rất nhiều. Bạn sẽ nhận ra là có những người luôn có khả năng làm cho người khác phải thay đổi thái độ đối với họ, và ngược lại cũng có những người dễ dàng bị lôi cuốn theo tâm trạng không tốt của đối phương. Đây cũng chính là sự biểu hiện khác biệt giữa những người có đời sống tinh thần vững chãi với những kẻ sống buông thả không tu dưỡng.

Khi hiểu được nguyên tắc chi phối lẫn nhau trong giao tiếp, chúng ta sẽ nhận ra rằng trong mỗi trường hợp giao tiếp thì người chiến thắng không phải là người có thể làm cho đối phương thối lui hoặc khuất phục, mà chính là người có khả năng làm chuyển hóa được tâm trạng của đối phương.

Nói cách khác, nếu ai đó nổi giận với bạn một cách vô cớ, và bạn cũng sử dụng tất cả những “vũ lực” cần thiết để dập tắt cơn giận dữ đó, thì bạn cũng không thể được xem là kẻ chiến thắng. Vì trong thực tế thì bạn chính là người đã bị cuốn hút vào cơn giận của anh ta, và đã hành xử theo với tâm trạng của anh ta chứ không phải của chính mình. Anh ta đã có đủ khả năng để “châm ngòi” cho một cơn giận mà trước đó chưa hề sẵn có trong bạn.

Ngược lại, nếu bạn có thể làm cho một người đang tức giận phải lắng dịu đi và trở nên ôn hòa, bình tĩnh hơn, lúc đó bạn mới thật sự xứng đáng được xem là kẻ chiến thắng. Bởi vì bạn đã làm cho người ấy phải chuyển hóa và thay đổi tâm trạng, trong khi người ấy không có khả năng “chọc giận” hay làm cho bạn mất đi sự bình tĩnh cần thiết.

Trong ý nghĩa này, không những bạn đã chiến thắng đối phương, mà điều quan trọng hơn nữa còn là chiến thắng được chính bản thân mình, chế ngự được những khuynh hướng không tốt theo thói quen ứng xử đã có từ trước.

Sự chiến thắng trong ý nghĩa thông thường là khuất phục được đối phương thật ra chẳng mang lại lợi ích gì cho cuộc sống của bạn, nếu không muốn nói là còn gây thêm phiền toái với những hiềm khích không bao giờ chấm dứt. Ngược lại, nếu bạn có thể thực sự chiến thắng trong ý nghĩa chuyển hóa được tâm trạng tiêu cực của đối phương, bạn sẽ mở rộng cánh cửa giao tiếp trong sự ôn hòa. Điều đó sẽ luôn mang lại nhiều niềm vui và sự an ổn.

Vì thế, mỗi khi bắt buộc phải đương đầu với ai đó trong một trường hợp giao tiếp căng thẳng, bạn hãy cố gắng để làm người chiến thắng bằng cách giữ vững tâm trạng điềm tĩnh, ôn hòa cần thiết và chuyển hóa mọi tâm trạng tiêu cực của đối phương. Khi đó, bạn mới thực sự xứng đáng được gọi là kẻ chiến thắng!

 




Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
10/02/2025(Xem: 5989)
Hơn một thập niên sống và học đạo ở Na Lan Đà (Ấn Độ), pháp sư Nghĩa Tịnh đã ghi chép nhiều nhận xét về luật lệ cho tăng đoàn Phật giáo vào TK 7. Đây cũng là một mục đích chính của ngài sau 25 ở nước ngoài và hơn một thập niên du học ở Na Lan Đa (Ấn Độ). Phần này chú trọng vào điều 33 với tựa đề là “Tôn kính quai thức” 尊敬乖式 (tạm dịch/NCT các tục lệ/tôn kính ngược ngạo). Tuy điều 33 chỉ có 161 chữ, nhưng gồm nhiều khái niệm Phật giáo và dữ kiện rất đáng chú ý. Các ghi chép trong đó cho thấy hai bức tranh toàn cảnh của người thường (phàm/tục) phải trải qua giai đoạn xuất gia, sống một đời khất sĩ theo gương hạnh đầu đà để cuối cùng tìm đến niết bàn (vô sinh). Tương phản với người phàm sống trong tham vọng và xa xỉ, giả dối để mưu sinh. Ngoài ra, ảnh hưởng của Phạn ngữ không nhỏ trong văn hoá Trung Hoa, phản ánh qua các cách dịch nghĩa và kí âm còn tồn tại đến ngày nay; một số đã trở thành vốn từ căn bản của các ngôn ngữ bản địa mà ít người biết là có gốc 'ngoại lai'. Một số Hán và Phạ
10/02/2025(Xem: 8843)
Khi tiếng pháo đón chào năm mới 2025 chấm dứt, khi người Hòa Lan trở về với cuộc sống bình thường mỗi ngày thì đó lại là lúc người Việt Nam nơi đây chuẩn bị đón chào năm mới. Chúng ta đón Tết Nguyên Ɖán trong không khí gia đình, chúng ta không hưởng được không khí Tết ngoài đường phố, trong các cửa hàng như ở quê nhà.
10/02/2025(Xem: 5069)
Khi nào bạn thấy tâm và cảnh vốn là không, bạn sẽ thấy bất kỳ nơi nào cũng là Niết Bản. Lời dạy đó là từ một bài thơ của Thiền sư Tuệ Trung Thượng Sĩ (1230-1291) khi ngài dạy ý chỉ Thiền tông cho vua Trần Nhân Tông. Lời dạy đó cũng là đúc kết từ nhiều Kinh khác nhau do Đức Phật truyền dạy.
10/02/2025(Xem: 8244)
Trong tạng kinh Nikàya (Pali), cụ thể là Kinh Tương Ưng Bộ Samyutta Nikàya, Tương Ưng Nhân Duyên, những gì Đức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật chứng ngộ, thấy biết như thật tương ưng với những gì chư Phật quá khứ đã chứng ngộ và thấy biết như vậy. Thế Tôn gọi đó là TÙY TRÍ (Tùy trí chư Phật quá khứ: thấy biết giống như chư Phật quá khứ đã thấy, đã chứng ngộ). Đấng Thiện Thệ cho rằng những ai Tùy Trí như vậy sẽ có Pháp Trí (tức là Pháp Trí như vậy do Tùy Trí Chư Như Lai mà có, nên tràn đầy ánh quang minh hay Pháp Quang).
06/02/2025(Xem: 10417)
XUÂN VÀ CON ĐƯỜNG CỦA BỒ TÁT ĐI Pháp thoại Hòa thượng Thích Thái Hòa giảng cho Phật tử ngày mùng 2 tết Giáp Thìn, tại Tịnh Nhân Thiền đường, Tự viện Phước Duyên - Huế Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam mô Đương Lai Hạ Sanh Từ Thị Di Lặc Tôn Phật.
05/02/2025(Xem: 8423)
Trời xuân ấm vạn nẻo đường Đất xuân ấm giữa vô thường thế gian; Non xuân đứng giữa núi ngàn, Nước xuân chảy giữa muôn vàn điệu ru;
05/02/2025(Xem: 7247)
Trong cuộc sống chúng ta thường lẫn lộn giữa thực tế và ước mơ, thế nhưng ước mơ cũng có thể giúp chúng ta nhìn vào thực tế một cách thực tế hơn, hoặc ngược lại thì thực tế đôi khi cũng có thể khơi động và làm sống lại các ước mơ của mình trong quá khứ. Câu chuyện mà tôi sắp thuật lại dưới đây nêu lên các ước mơ của một người mẹ hiện lên với mình như một sự thực, và các ước mơ của một người con mãi mãi vẫn là ước mơ.
05/02/2025(Xem: 8618)
NẾN VU LAN THẮP SÁNG GIỮA ĐỜI THƯỜNG Trong truyền thống Phật giáo, lễ Vu lan là ngọn nến hiếu hạnh thắp sáng giữa đời thường để cho ai có mắt thì được thấy, có trí thì được sáng tỏ, có tâm thì cảm và có tình, thì tình thêm sáng đẹp, rộng và sâu.
05/02/2025(Xem: 9656)
CÁC PHÂN KHOA PHẬT GIÁO Tôi viết bài này, xin chia sẻ đến những ai muốn quan tâm đến lãnh vực giáo dục trong Phật giáo, nhưng chưa có điều kiện để nghiên cứu.
04/02/2025(Xem: 5225)
Có một bài thơ khó hiểu trong Thiền Tông. Bài thơ có tên là Ngũ Vị, có khi gọi là Động Sơn Ngũ Vị, và có khi gọi là Ngũ Vị Quân Thần. Bài thơ khó hiểu phần vì dùng nhiều chữ xưa cổ, nhiều hình ảnh thi vị, và vì chỉ cho một số chặng đường tu học trong Thiền Tông. Bài này sẽ tham khảo nhiều giải thích để làm sáng tỏ bài thơ này.