06 - Văn răn vọng ngữ

Khóa Hư Lục
Tác giả:Hoàng Đế Trần Thái Tông
Dịch giả:HT. Thích Thanh Kiểm

---o0o---

QUYỂN THƯỢNG

---o0o---

Văn Răn Vọng Ngữ

Ôi! Thiện ác ở tâm làm gốc, hoạ phúc do miệnh gây ra. Nghĩ một câu vang ứng không sai, nói một lời bóng theo chẳng chệch, quân tử trọng lời như biện (1), cổ nhân giữ tiếng tựa bình. Nói ra lấy thẳng làm công, phát ngôn không thiên không lệch. Không nói đây kia tốt xấu, chẳng bàn phải trái người mình. Đâu đám khua lưỡi máy môi, chỉ hay gìn lời giữ miệng. Mang cái nghiệp trong thân đã nặng, song lỗi lầm vạ miệng đứng đầu. Chẳng những người nói vọng ngôn, còn khiến kẻ nghe làm bậy. Lúc sống người đời khinh miệt, chết rồi bị nghiệp kéo lôi. Hoặc kềm sắt kéo lưỡi, cam chịu chua cay; hoặc nước đồng rót miệng, mang dài khổ não.

* Kệ rằng:

So vai siểm nịnh (2) Lưỡi đầu môi.

Vọng ngữ người đời mãi thế thôi.

Nhặt ý cầu vui màng chút lợi,

Sau cùng khó tránh nghiệp luân hồi.

(Hiếp kiên siểm tiếu thiệt dao thần,

Vĩnh tác trần hoàn vọng ngữ nhân,

Tứ ý cầu Hoan xu thế lợi,

Đáo đầu tranh miễn nghiệp triền thân).

* Chú thích:

(1) Như biện: Như thành cái giường, ý nói lời nói ra phải chắc như đinh đóng cột.

(2) So vai siểm nịnh: Dịch ở câu "Hiếp kiên siểm tiếu". Trong thiên Đằng-Văn-Công sách Mạnh-Tử có câu: "Hiệp kiên siểm tiếu". Hiếp kiên là so vai, trạng thái kinh sợ. Siểm tiểu: Cười nịnh, nét mặt hớn hở nịnh bợ.

---o0o---

Vi tính: Việt Dũng

Trình bày: Nhị Tường