Tam Tạng thế kỷ 21

Tam Tạng thế kỷ 21

Thuở bé tôi rất thích đọc sách Tây Du Ký gồm 3 cuốn của tác giả Ngô Thừa Ân, diễn tả nhân vật Tam Tạng Đường Tăng cùng 3 đệ tử Ngộ Không, Ngộ Năng và Ngộ Tịnh, thầy trò cùng nhau sang Tây Thiên thỉnh Kinh. Nhân vật Tam Tạng Trần Huyền Trang là có thật, sống vào đời Đường là bạn thân của vua Đường Thái Tông Lý Thế Dân (626 - 649), đi thỉnh Kinh là có thật. Còn 3 người đệ tử Tôn Ngộ Không, Trư Bát Giới và Sa Tăng là hư cấu, do ngòi bút tài tình của Ngô Thừa Ân nhào nặn ra. Nhờ tác giả thi rớt, không đậu Tiến sĩ nên buồn tình về viết truyện, nếu lúc ấy đậu Trạng Nguyên ra làm quan rồi mải lo công danh sự nghiệp, làm sao chúng ta có được một tuyệt tác để đời như thế!

Mười bốn thế kỷ trước vào triều đại nhà Đường, hình ảnh một Pháp sư Tam Tạng đứng trên pháp tòa, điều động cả ngàn Cao Tăng trong Hội đồng Phiên dịch Kinh tạng từ tiếng Phạn ra tiếng Hán, tuy không được chứng kiến nhưng cũng làm nhiều người xúc động và cảm phục. Tưởng rằng chuyện ấy chỉ xảy ra trong sách vở, nhưng vào thế kỷ thứ 21 vẫn có những Tam Tạng người Việt Nam dấn thân dịch Kinh Phật từ tiếng Hán, Phạn ra tiếng Việt. Đó là Hòa Thượng Thích Tuệ Sỹ "Chủ tịch Hội đồng Phiên dịch Tam Tạng Lâm Thời", đã cùng các Cộng sự viên ở  khắp năm Châu, hoàn thành được phần 1 của Bộ Thanh Văn Tạng gồm 29 cuốn. Công việc đang tiến hành một cách hoàn thiện, hy vọng phần 2 của bộ Kinh sẽ sớm nằm trong tủ sách của các thư viện Phật giáo. Nhưng ngày 24 tháng 11 năm 2023, vị Tam Tạng của Việt Nam đã xả bỏ xác thân sau bao năm chống chọi với căn bệnh hiểm nghèo. Dĩ nhiên Người đã chuẩn bị tất cả mọi việc, người thừa kế sản nghiệp tinh thần to lớn này chắc chắn phải có bờ vai vững chắc và vĩ đại mới gánh nổi.

Chúng ta hãy chờ đợi xem ngày Bản di chúc có đóng mộc của Người được tuyên đọc trước đại chúng.

Hôm nay ngày 3 tháng 12 năm 2023, một ngày đông tháng giá với tuyết rơi phủ kín cả mặt đường. Tại Chánh điện ngôi Tổ đình Viên Giác Hannover Đức quốc, đã tổ chức một buổi Lễ tưởng niệm Hòa Thượng Thích Tuệ Sỹ, đồng thời cúng tuần 100 ngày cho Đạo hữu Chủ Nhiệm báo Viên Giác Nguyên Trí Nguyễn Hòa, bút hiệu Phù Vân, cùng những hương linh quá vãng thờ tại Chùa và họp Ban biên tập báo Viên Giác. 

Hình ảnh HT Thích Như Điển tay dâng bình bát cúng cơm ngay trán, trước di ảnh người quá vãng, cùng cuốn sách "Thân Loan - Thánh nhân toàn thư - Tập 1", tác phẩm thứ 72 của mình để dâng lên Người và rót trà chung tuần cho người Thầy kính yêu, làm tôi xúc động! Phải có phước duyên lắm mới được tận mắt thấy cảnh tượng này! 

Sau các nghi thức cúng trai tuần cho Giác linh vị Hòa Thượng vừa quá vãng, HT Thích Như Điển khai mạc buổi Lễ tưởng niệm, trao tờ di chúc có đóng mộc của vị Cố Hòa Thượng cho vị Trụ trì chùa Viên Giác, Thầy T. Hạnh Định, đọc to trước đại chúng. Cốt lõi chỉ là câu: "Kính đề cử Hòa Thượng Thích Như Điển đăng lâm Pháp tịch Chủ tịch Hội đồng Phiên dịch Tam Tạng Lâm Thời". Một trọng trách khá nặng nề và đầy vinh quang. Một Tam Tạng Pháp Sư Thích Tuệ Sỹ của thế kỷ 21 đã trao trọng trách lại cho Người với dàn máy vi tính hiện đại của thời 4.0 và tương lai với AI, Trí tuệ nhân tạo để dịch kinh điển. 

Hòa Thượng tường trình ngắn về chuyến hành hương Nhật Bản vừa rồi của phái đoàn gồm 10 vị Chư Tôn Đức và 13 Phật tử từ các quốc gia trên thế giới. Mười năm trước Người cùng phái đoàn sang Nhật dự lễ Khánh thành ngôi chùa Việt Nam đầu tiên trên xứ Nhật do HT Minh Tuyền xây dựng, thế mà bây giờ đã lên đến 10 ngôi Chùa và hơn nửa triệu người Việt Nam sống trên xứ Nhật. Hòa Thượng Tuệ Sỹ cũng đã tìm được khá nhiều Tăng tài trẻ tuổi với khả năng phiên dịch rất cao, đặc biệt có nhiều người nữ như Sư Cô Thanh Trì, tốt nghiệp Tiến sĩ tại Nhật Bản tuổi còn rất trẻ. 

Người không quên nhắc đến tài năng dịch thuật của Ni Trưởng Trí Hải, ngoài việc dịch Kinh điển Ni Trưởng còn dịch ra tiếng Việt các tác phẩm văn học như "Câu chuyện dòng sông" của nhà văn Đức đoạt giải Nobel văn học năm 1946, Hermann Hess, một cách tài tình. 

Những bậc tiền bối tài giỏi trong công việc dịch thuật đã từ từ ra đi, còn sót lại chỉ Thầy Trí Siêu Lê Mạnh Thát. Nhưng tre già măng sẽ mọc thôi! Đó là định luật tự nhiên của trời đất. 

Với nụ cười hài lòng, Hòa Thượng kể chuyện miền Bắc bây giờ rất thích tìm đọc tài liệu sách vở của Thầy Tuệ Sỹ hay các tác phẩm viết về Ngài, tất cả các đầu sách đều bán sạch, tương lai sẽ cho xuất bản hàng loạt. Chẳng bù với lúc trước, ít ai biết Ngài là ai? Và HT Như Điển cũng được nổi tiếng theo, tác phẩm "Đại Đường Tây Vực Ký" xuất bản đầu năm 2023, in khoảng 1.200 cuốn, đã được các độc giả miền Bắc tìm hiểu mua hết. Các nhà in đã xin xuất bản 10 cuốn sách trong số 72 tác phẩm của Người, tuy tò mò nhưng tôi không dám hỏi, thôi cứ chờ ngày sách phát hành tự nhiên sẽ biết! 

Anh Nguyên Đạo Văn Công Tuấn, tân Chủ bút báo Viên Giác lên nói đôi lời về các thành tích của ông cựu Chủ bút Phù Vân, một sự hy sinh tận tụy hết lòng với tờ báo trong suốt hơn ba chục năm. Câu cuối anh nói: "Tôi mới làm được 3 số báo, đã thấy đôi vai nặng trĩu như thế nào? Trong khi đó anh Nguyên Trí Phù Vân đã gánh vác đến 180 số, một con số tôi chưa hề dám nghĩ !!!".

Chị Phương Quỳnh - Diệu Thiện, người bạn đời và tri kỷ của anh Phù Vân như câu thơ anh viết tặng chị: "Anh nhận ra em chính là mẫu người tri kỷ", cũng được Hòa Thượng đột xuất mời lên chia sẻ đôi lời, với giọng nói run run xúc động, chị cảm ơn tất cả các Chư Tôn Đức và các Bằng Hữu từ các nơi trên thế giới, đã đến thăm và tặng quà cho người bệnh trong suốt vài tháng nay. Và đặc biệt hôm nay có mặt nơi đây để cúng tuần 100 ngày cho người quá vãng.

Vì quá bất ngờ không kịp sửa soạn, nên chị Phương Quỳnh đã quên ngỏ lời cảm ơn 2 vị bác sĩ Dương Anh Dũng và Nguyễn Hoàng Cương ở Hamburg đã luôn gần gũi chăm sóc bệnh tình cho anh Phù Vân trong mấy tháng qua.

Tuyển tập thơ cuối cùng "Cũng đành dâu bể với thời gian" của anh dưới bút hiệu Tùy Anh, cũng hoàn thành trước khi anh ra đi, nhưng cuốn sách đã đến chậm vài ngày khiến anh chưa được cầm trên tay ngắm nghía đứa con tinh thần của mình, chỉ được xem bản thảo trước ngày in. Công lao layout và in ấn gấp rút phải cám ơn hai vị Thiện hữu tri thức Nguyên Đạo Văn Công Tuấn ở Đức và Nguyên Minh Nguyễn Minh Tiến ở Hoa Kỳ.

Sau đó mọi người cùng nhau sang phòng linh thờ Ngài Địa Tạng để cúng tuần 100 ngày cho anh Phù Vân, được thắp cho anh một nén hương, nhưng tôi chỉ dám đốt cho anh một nén hương lòng để bớt tổn hại bầu không khí trong phòng với khói hương nghi ngút. 

Mặc dù HT Thích Như Điển là Trưởng ban Tổ chức trong buổi Lễ tưởng niệm Ngài Tuệ Sỹ, do Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống Nhất, Hội đồng Hoằng Pháp tổ chức ngày 2 tháng 12 năm 2023 tại Tu Viện Đại Bi ở Hoa Kỳ. Nhưng Người đã hứa với anh Phù Vân trước từ đã lâu, nên ủy nhiệm cho Phó ban HT Thích Nguyên Siêu, đứng ra gánh vác buổi lễ đông đến cả ngàn người. 

Mọi người dùng trưa với món lẫu nấm tuyệt vời, nhưng ai trong Ban Biên tập báo Viên Giác thì phải ăn nhanh để còn sang Thư viện họp hành. Vì trời đông bão tuyết nên một số người đành lỗi hẹn, mặc dù đã mua vé xe và đã đặt phòng khách sạn, như anh Vũ Ngọc Ruẫn bên Thụy Sỹ. Thật là đáng tiếc! 

Số người có mặt tuy không nhiều, nhưng cũng đủ con số mười để bàn thảo, để anh Chủ bút mới hân hoan trình bày bộ mặt mới của tờ báo từ nội dung đến hình thức. 

Những khuôn mặt gạo cội của tờ báo Viên Giác như vợ chồng anh Trần Phong Lưu và chị Quỳnh Hoa. Rồi đến vợ chồng nhà thơ Đan Hà, anh bác sĩ Trương Ngọc Thanh, đã theo phò Sư phụ từ lúc còn là sinh viên trường Y. Nhóm Bút nữ chỉ có 2 cây là Phương Quỳnh và Hoa Lan, lần này có thêm một cây bút mới là Hoàng Quân. Anh Trung văn phòng, một khuôn mặt thân thương và dễ mến. Một nhân vật đáng được ngưỡng mộ nữa là anh Sanh của văn phòng, người đã ngoài 90 nhưng vẫn còn minh mẫn và phong độ như thuở nào, vẫn còn tinh tế nhận ra những lỗi chính tả và ý văn của những ai viết mập mờ. 

Anh Văn Công Tuấn muốn tờ báo Viên Giác từ từ chuyển hướng đến giới trẻ, thế hệ nối tiếp, chứ không phải “bảo bối“ riêng của các cụ xưa nay. Các độc giả trung thành của tờ báo từ 45 năm nay, chắc hẳn tuổi hạc đã khá cao??!!

Chúng ta hãy theo dõi và chờ đợi xem những số báo tới diễn biến như thế nào? Đã thay hình đổi dạng được bao nhiêu? Các điều này rất quan trọng cho sự sống còn của tờ báo, chẳng những sống mà còn phải sống hùng sống mạnh nữa. Vì tờ báo Viên Giác là linh hồn của Hòa Thượng Chủ nhiệm sáng lập Thích Như Điển, là mái nhà của anh Chủ bút Phù Vân. 

Hoa Lan -  Thiện Giới. 

Ngày 3 tháng 12 năm 2023.