Tinh Thần Văn Hoá Dân Tộc

(Trong thời gian và không gian Chư Tôn Đức và Phật tử xa gần tưởng niệm cố Hòa Thượng thượng Quảng hạ Thanh, viện chủ Bảo Quang tự viện vừa viên tịch ngày 9 tháng 6 năm 2019, chúng tôi xin giới thiệu một nét chấm phá trên hành trình thiên lý mà Hòa Thượng từng độc hành trên đường phụng sự Giáo Pháp và Dân Tộc)  

TINH THẦN VĂN HÓA DÂN TỘC

            Trong thời gian An Cư Kiết Hạ, tháng 7, năm 2012, tại chùa Bảo Quang, chúng tôi được Hòa Thượng Thích Quảng Thanh cho biết là có thể trong khoảng tháng 10, cùng năm, sẽ chính thức khánh thành Trung Tâm Văn Hóa Phật Giáo chùa Bảo Quang, mà mặt tiền, tầng lầu hai, là nơi lưu giữ những cổ vật vô giá.  

            Cá nhân tôi, vì có lần tình nguyện lên quét dọn, lau bụi trên đó nên có cơ duyên được ngắm nhìn biết bao cổ vật độc đáo, không chỉ là giá trị tuổi tác thăng trầm theo lịch sử mà còn là những tuyệt tác nghệ thuật vô cùng đa dạng.

            Tôi thực sự thán phục tấm lòng bền bỉ của thầy, luôn mang nặng ưu tư tìm tòi, gìn giữ những nét đặc thù mang sắc thái Dân Tộc và Phật Giáo Việt Nam. Thầy thường nói “Văn hóa còn, là dân tộc còn”. Niềm tin đó, nếu không đủ thiết tha, không đủ mạnh mẽ thì chắc thầy cũng khó kiên trì, để nhiều thập niên qua đã âm thầm góp nhặt, nâng niu bao cổ phật quý hiếm cho hôm nay đại chúng có cơ duyên chiêm ngưỡng.

            Ước nguyện của thầy đã thành tựu, qua những tấm thiệp mời dự Đại Lễ Khánh Thành Trung Tâm Văn Hóa Phật Giáo Chùa Bảo Quang, được gửi đi muôn phương. Lễ chính thức là Chủ Nhật 14 tháng 10 năm 2012 nhưng trong chương trình, chùa Bảo Quang đã dành hai ngày, Thứ Sáu 12  và Thứ bảy 13 tháng 10 để thiết lễ Trai Đàn Chẩn Tế.

            Thầy chia sẻ rằng năm xưa, thầy từng là một thuyền nhân, đã bước xuống con thuyền mong manh với quyết tâm lao ra biển cả, nên thầy đã cảm nhận sâu sa bao bi thương của dân tộc cũng như bao phước báu của những hoài bão được thành tựu. Thế nên, sáng Thứ Sáu 12 tháng 10 năm 2012 thầy thỉnh mời Chư Tôn Đức và Phật tử, cùng đưa thuyền ra khơi, vớt vong về chùa để liên tiếp hai ngày dự Trai Đàn Chẩn Tế.

Đây cũng là dịp Phật tử tham dự, được Chư Tôn Đức hướng dẫn tạ ơn Chư Phật, Chư Bồ Tát, nhủ lòng cứu vớt bao oan hồn đồng bào còn lênh đênh ngoài biển cả, bao hương linh chiến sỹ trận vong còn vất vưởng nơi núi thẳm rừng sâu … Vạn lòng thành sẽ cảm ứng mười phương Chư Phật.

            Và sáng chủ nhật 14 tháng 10 năm 2012 đã đến, với nắng vàng rực rỡ. Bãi đậu xe mênh mông đã đầy kín, trước giờ khai mạc cả giờ đồng hồ! Hiếm có buổi lễ nào lại nhiều người đến trước giờ như thế.

            Nắng vàng và y vàng sáng rực khuôn viên chùa, xen lẫn mầu áo lam của Phật tử, đủ mọi thành phần nam phụ lão ấu, linh động, nao nức như một ngày chẩy hội. Phóng viên các đài truyền thanh, truyền hình địa phương hầu như có mặt đầy đủ. Thành phần tiếp tân không phải chỉ một nhóm, mà gồm nhiều nhóm, vì đại lễ khánh thành hôm nay gồm nhiều chủ đề mà Hòa Thượng viện chủ chùa Bảo Quang đã âm thầm cưu mang qua các bộ môn văn hóa, thi ca, nghệ thuật …..

Mỗi ban tiếp tân mang mỗi mầu áo, và có nhiệm vụ ở mỗi địa điểm khác nhau. Sự chu toàn nhiệm vụ cũng là sự đóng góp sắc thái đặc thù dân tộc qua hình ảnh các tà áo dài thướt tha đã gây sự thích thú và cảm phục của quan khách ngoại quốc. Có lẽ không ai hiện diện tại khuôn viên chùa Bảo Quang, sáng chủ nhật 14 tháng 10 năm 2012 mà không bị thu hút vào mầu sắc, âm thanh, cảnh trí cực kỳ rực rỡ nét văn hóa nghệ thuật. Mỗi bước đều mỗi thấy Tôn Tượng Chư Phật, Chư Bồ Tát, giữa hoa lá, cỏ cây, tưởng như thiên nhiên mà thực là được chăm sóc tỷ mỉ. Đó mới chính là cái đẹp của nghệ thuật!

            Buổi lễ bắt đầu với chuông trống Bát Nhã dồn dập ngân vang, cung nghinh Chư Tôn giáo phẩm chậm bước theo đội hình của các ban tiếp tân và Phật tử hai bên nghinh đón để tiến lên lầu hai, nơi lần đầu tiên bao cổ vật vô giá được chính thức trưng bày. Mỗi bước đi đều mang theo tiếng trầm trồ khen ngợi. Dù là Phật tử hay khách tham quan du ngoạn các cơ sở Phật Giáo, chắc chúng ta từng thấy hình ảnh Chư Phật, Chư Bồ Tát, Chư Tổ, nhưng bạn sẽ ngạc nhiên vì trên tầng lầu hai này, những hình ảnh đó đều khoác lên chiều sâu tâm linh, một chiều rộng mênh mông của nghệ thuật tiềm ẩn. Nghệ thuật này lại lồng lộng cưu mang chiều dài gần 26 thế kỷ của những tấm lòng kính ngưỡng và tri ơn một giáo pháp xuất thế gian mà không hề rời thế gian pháp.

            Lễ cắt băng khai mạc khánh thành được đoàn lân trẻ gọi mời bằng những hồi chiêng trống rộn rã. Đoàn lân uốn lượn với nắng, hòa nhập nhau tới mức không biết nắng lung linh hay lân lung linh …. Và lượn sóng y vàng lưu chuyển vào Đại Hùng Bửu Điện, giữa hai hàng Phật tử trang nghiêm cất vang tiếng niệm Phật là những hình ảnh và âm thanh cực kỳ cảm động, không chỉ đối với các quan khách ngoại quốc mà Phật tử Việt nam cũng không ít người rơi lệ!

            Nghi lễ trong Chánh Điện là cơ hội cho Phật tử được nghe lại tiếng nói còn đầy hào sảng của Đại Lão Hòa Thượng Thích Tâm Châu, vị trưởng lão Thượng Thủ Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam trên Thế Giới đã 92 tuổi mà vẫn chống gậy đi khắp năm châu, bất cứ nơi nào cần sự hiện diện của ngài.

            Trước Chư Tôn thiền đức và quan khách mọi giới, Ngài hân hoan tán thán công đức của Hòa Thượng viện chủ chùa Bảo Quang đã tận tâm tận lực hoàn thành sứ mệnh của một trưởng tử Như Lai trong thời gian kỷ lục, thể hiện nét đẹp của nghệ thuật và văn hóa đặc thù để giới thiệu Đạo Pháp. Trong niềm hân hoan này, Đại Lão Hòa Thượng cũng ngậm ngùi nhắc nhở con dân Việt hãy cảnh tỉnh trước hiểm họa Cộng Sản Việt Nam đang dâng đất, dâng biển cho Trung Quốc đã gần như công khai. Người Việt Nam đi biểu tình chống Trung Quốc lấn đất, chiếm biển, mà bị nhà nước Việt Nam bắt giữ, thì ai sẽ là những thành phần bảo vệ khi Tổ Quốc lâm nguy?!

            Câu hỏi và câu trả lời đã ở sát bên nhau!

            Đây cũng là niềm ưu tư khôn nguôi của Hòa Thượng viện chủ chùa Bảo Quang mà một lần thuyết giảng trong mùa An Cư, thầy đã thốt lên: “ Trước thảm họa Trung Quốc đang cướp biển, cướp đất Việt Nam, tự ái dân tộc có cho phép tăng lữ Việt Nam ngoảnh mặt làm ngơ không?”

            Thông tin trên các mạng lưới toàn cầu đang phổ biến tin tức về các cuộc biểu tình bất bạo động của người Việt ở khắp nơi, phản đối Trung Quốc đã và đang ỷ thế mạnh, cướp biển cướp đất của dân tộc Việt Nam. Thời gian gần, và địa thế xa, là vào ngày 20 tháng 10 tới đây, tại thành phố Munchen Đức Quốc, đồng bào Việt Nam dự trù sẽ biểu tình thầm lặng khắp thành phố, cùng dương cao bản đồ Việt Nam với diện tích toàn vẹn lãnh thổ mà Cha Ông đã để lại.

            Ngạn ngữ Hoa Kỳ có câu “The apple never falls far from the tree.” Quả thật, trái táo không thể rơi xa gốc cây táo. Dẫu phải tha phương nơi nào, trong trái tim mỗi người đều còn mãi nguồn cội của mình.

            Tiếp lời Đại Lão Hòa Thượng là các vị dân cử đại diện thành phố Santa Ana,  và các vùng phụ cận, đã lên ngỏ lời chào mừng và nhiệt liệt cám ơn sự có mặt của  ngôi chùa nguy nga, góp phần không nhỏ làm tăng nét đẹp và giá trị thành phố.

            Nghi thức dâng hương và cầu nguyện, lại một lần nữa cảm động lòng người. Âm thanh Chú Đại Bi, Bát Nhã, được toàn thể đại chúng, trong Chánh Điện cũng như ngoài khuôn viên, đồng cất lên, tạo năng lượng vô hình mà cực kỳ thiết tha dõng mãnh khiến quan khách ngoại quốc cũng chắp tay búp sen lúc nào, mà có lẽ chính họ không nhận biết!

            Buổi thiết lễ Cúng Dường Trai Tăng và mời quan khách, đồng hương Phật tử cùng thọ trai cũng là lúc chương trình văn nghệ được bắt đầu với những tiết mục chuyên chở ý-từ vi diệu của giáo pháp mầu nhiệm. Dòng hương nhạc thiền vị này cũng là những nét chấm phá, xen kẽ trong chương trình ra mắt tác phẩm “Dấu ấn nghệ thuật II” của nghệ sỹ Thanh Trí Cao, là Hòa Thượng Thích Quảng Thanh, viện chủ Trung Tâm Văn Hóa Phật Giáo chùa Bảo Quang.

Không biết hai chữ “Nghệ Sỹ” có đủ để nói về vị tu sỹ đa năng đa dạng, thể hiện ở hầu hết các bộ môn văn, thơ, nhạc, nhiếp ảnh, hội họa, cây kiểng …v….v….  Điều kỳ diệu là ở mỗi bộ môn, thầy đều đạt tới chiều sâu tâm thức nghệ thuật. Văn thơ Thanh Trí Cao dễ dàng tìm thấy trên các trang mạng Phật Giáo. Nhạc cũng đã trầm bổng qua mấy CD. Hội họa thì từng triển lãm và cũng là bìa nhiều quyển sách. Riêng lãnh vực nhiếp ảnh, vị tu-sỹ-nghệ-sỹ tâm sự là chỉ cầm ống kính vì yêu thiên nhiên, vì nghe được ngôn ngữ thầm lặng của bông hoa, của vạt nắng. Chỉ đơn giản thế thôi, nhưng chính những giao cảm kỳ diệu này đã tạo nên linh hồn cho tác phẩm, một điều rất cần thiết mà nếu người nghệ sỹ thiếu rung động sẽ chẳng thể đạt được.

            Bất ngờ và lý thú, bộ ảnh mang tên “Huyền Thoại Ngôn Ngữ Hoa Sen” mà hầu hết đối tượng là những đóa sen trong khuôn viên chùa, đã đoạt giải “World Top Photographer – Nhiếp ảnh gia hàng đầu thế giới” do Hội Nhiếp Ảnh Quốc Tế PESGPC Photo Club bầu chọn.

            Chỉ trong mấy tiếng đồng hồ của ngày, từ 10 giờ sáng đến 6 giờ chiều mà người tham dự Lễ Khánh Thành Trung Tâm Văn Hóa Phật Giáo chùa Bảo Quang đã được mời cất bước suốt chặng đường dài, từ những mái nhà dột, vách gỗ mục, tường xiêu, thành ngôi tự viện trang nghiêm, lộng lẫy. Ngôi tự viện hôm nay, dù mang đầy tính chất nghệ thuật nhưng không chỉ là nơi để thế nhân chiêm ngưỡng, mà vượt lên tất cả, là hoài bão thể hiện phần nào, nét văn hóa dân tộc trên xứ người, là điểm tựa để những người con của Như Lai, quy về mái ấm Như Lai, cùng học giáo pháp Như Lai, trải rộng con đường Như Lai cho tự thân và tha nhân, để cùng được Giác Ngộ và giải thoát khỏi sinh tử luân hồi.

            Luôn luôn và luôn luôn, bất cứ khi nào có dịp chia sẻ, Hòa Thượng Quảng Thanh đều xác định rằng, nếu không được Chư Phật gia hộ, không được đàn na tín thí khắp nơi tin tưởng và yểm trợ tài lực, nhân lực thì hoài bão này chẳng thể thành tựu. Thế nên, trước những công trình được viên mãn hôm nay, Hòa Thượng kính cẩn lạy tạ Chư Phật mười phương đã hộ trì qua bao gian nan vất vả, cám ơn bao Phật Tử hộ pháp đã thể hiện Bố Thí Ba La Mật những khi Hòa Thượng ngỏ lời cầu cứu sự tiếp sức, cám ơn bao Ưu Bà Tắc, Ưu Bà Di âm thầm làm việc ở mọi ban, mọi lúc, không quản ngại, không nề hà, cũng không chỉ ngày hôm nay, mà miệt mài từ nhiều chục năm qua, để chùa Bảo Quang có thể chia sẻ miếng cơm manh áo tới những người thiếu thốn, mang niềm vui, nụ cười tới những nơi u buồn ảm đạm …..

            Ngôn ngữ thế gian chẳng thể nói hết tấm lòng những người con Phật, trong muôn một. Chỉ sự đồng tâm, đồng cảm mới giúp chúng ta đồng hành trên con đường Trung Đạo.

Nam Mô Công Đức Lâm Bồ Tát. Nam Mô Hoan Hỷ Tạng Bồ Tát.

TN Huệ Trân

(Tào-Khê tịnh thất)