Nếu (thơ)

04/11/201406:37(Xem: 14352)
Nếu (thơ)

 Rudyard KiplingvRudyard Kipling

 

 

 

 

 

IF


 IF là bài thơ nổi tiếng nhất của u sáng tác năm 1895 và in năm 1910 trong cuốn Phần thưởng và Tiên (Rewards and Fairies), gồm truyện và thơ.

     Bài thơ được coi là một sự thể hiện đặc biệt thành công về chủ nghĩa khắc kỷ, chủ nghĩa chấp nhận nghịch cảnh của thời đại Victoria

     Theo kết quả thăm dò dư luận của đài BBC năm 1995, bài thơ này được coi là bài thơ tiếng Anh hay nhất mọi thời đại.

     Kipling kể rằng bài thơ này được nhiều nơi in thành tờ như những bức tranh để treo trong phòng làm việc, trong phòng ngủ hoặc những nơi trang trọng và họ coi bài thơ này như những lời răn dạy. Nhà thơ T. S. Eliot (giải Nobel Văn học năm 1948) gọi bài thơ này của Kipling là một "bài thơ vĩ đại" trong một số tiểu luận phê bình của ông.

 

     IF được dịch ra rất nhiều thứ tiếng trên thế giới. Một bản dịch sang tiếng Pháp là “SI” của André Maurois. Rất tiếc là bản tiếng Pháp đã không theo sát với nguyên bản tiếng Anh, hầu như chỉ lấy ý mà thôi.

 

     Bản dịch tiếng Việt của Tchya Đái Đức Tuấn lại chỉ dựa vào bản tiếng Pháp nói trên nên nếu ghi là dịch bài thơ IF của Kipling thì người đọc sẽ thấy không chính xác.

 

     Cảm nhận thấy bài thơ có vẻ đã tóm lược một số triết lý sống của Phật gíáo nên chúng tôi chuyển dịch nguyên bản IF của Rudyard Kipling sang tiếng Việt với những vần thơ “lục bát” sau đây.


Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(Virginia, USA, tháng Mười năm 2014)


If…

 

 

If you can keep your head when all about you   

    Are losing theirs and blaming it on you,   

If you can trust yourself when all men doubt you,

    But make allowance for their doubting too;   

If you can wait and not be tired by waiting,

    Or being lied about, don’t deal in lies,

Or being hated, don’t give way to hating,

    And yet don’t look too good, nor talk too wise:

 

If you can dream—and not make dreams your master;   

    If you can think—and not make thoughts your aim;   

If you can meet with Triumph and Disaster

    And treat those two impostors just the same;   

If you can bear to hear the truth you’ve spoken

    Twisted by knaves to make a trap for fools,

Or watch the things you gave your life to, broken,

    And stoop and build ’em up with worn-out tools:

 

If you can make one heap of all your winnings

    And risk it on one turn of pitch-and-toss,

And lose, and start again at your beginnings

    And never breathe a word about your loss;

If you can force your heart and nerve and sinew

    To serve your turn long after they are gone,   

And so hold on when there is nothing in you

    Except the Will which says to them: ‘Hold on!’

 

If you can talk with crowds and keep your virtue,   

    Or walk with Kings—nor lose the common touch,

If neither foes nor loving friends can hurt you,

    If all men count with you, but none too much;

If you can fill the unforgiving minute

    With sixty seconds’ worth of distance run,   

Yours is the Earth and everything that’s in it,   

    And—which is more—you’ll be a Man, my son!

RUDYARD KIPLING

(1865 -1936)‏




Nếu…

Nếu con tự tại an nhiên
Khi người chao đảo và phiền trách con;
Nếu con tin tưởng mình luôn
Mặc người nghi kỵ không buồn tin con;
Nếu con quyết chí chờ trông,
Hay người gian dối, mình không theo người,
Ai sân hận, mình thảnh thơi,
Không khoe bản ngã, không lời tự kiêu;

Nếu con mơ ước đủ điều

Không sùng bái mộng, sớm chiều buông lơi;

Nếu con suy nghĩ chuyện đời

Không dùng, lại bỏ ra ngoài mục tiêu;

Nếu con đối xử hai điều

Thành Công, Hoạn Nạn đồng đều như nhau;

Nếu con nhẫn nhục trước sau

Nghe chân lý vốn từ lâu đẹp lời

Nay phường gian xảo dong chơi

Cố tình xuyên tạc bẫy người vô minh;

Hay con nhìn sự nghiệp mình

Cả đời xây dựng, tan tành phút giây,

Và con quyết tạo lại ngay

Dù không phương tiện, trắng tay, tiêu điều;

 

Nếu thâu góp của rất nhiều

Đỏ đen nướng hết khi liều ăn thua

Rồi con khởi nghiệp như xưa

Không than tài sản mình vừa tiêu tan;

Nếu con tâm trí lỡ làng

Sức tàn, lực kiệt chẳng màng làm chi,

Rồi vươn lên tiếp bước đi

Giữ nguyên Ý Chí kiên trì: “Quyết tâm!”

 

Nếu con đạo hạnh vẹn phần,

Không phân Vua hoặc thường dân cận kề;

Nếu thù hay bạn đôi bề

Khó làm con bị não nề tổn thương,

Nếu người tính toán đủ đường

Nhưng con vẫn thấy tầm thường đáng chi;

Nếu từng phút lãng trôi đi

Con đều tận dụng không hề bỏ qua;

Thì con ơi, cõi Ta Bà

Cùng muôn sự vật: con là chủ nhân

Và hơn nữa quý bội phần

Con sẽ là kẻ Thành Nhân con à!



Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

(chuyển dịch thơ)

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
06/05/2019(Xem: 10824)
Quê hương mưa nắng hai mùa Có buồng cau chín có chùa quanh năm Có người quét lá âm thầm Dưới màn đêm xuống trăng rằm chiếu soi
01/05/2019(Xem: 12046)
Kính thân tặng Thầy Thích Chúc Hiền. Biển đời như hạt mai sương Tình thương là Đạo ngát hương cõi lòng Ngẫm suy cuộc sống dương trần Trăm năm trước mặt tiến dần nghĩa trang Dẫu cho gặp cảnh trái ngang Bình tâm niệm Phật thân càng nhẹ vơi Phút giây còn lại ở đời Tu hành hướng thiện trở về Chánh Tâm Tôn sư trọng đạo nghĩa ân Phước lành nối kết tình thân với người. Dallas Texas, 30-4-2019 Tánh Thiện
30/04/2019(Xem: 8815)
Ba mươi tháng tư bỏ ngõ Đàn Việt vỗ cánh tung bay Sàigòn trời như lửa cháy Đầm đìa gánh nặng đôi vai.
27/04/2019(Xem: 9044)
Kính bạch Đức Thế Tôn ....hôm nay lạ quá, Hào quang Ngài ...rực sáng hơn bao lần ! Hỷ lạc dâng cao ...rúng động cả tâm thân Quỳ phục lạy... lệ ngập tràn lên đôi mắt .
27/04/2019(Xem: 17570)
Xa cha xa mẹ lòng dặt dìu bao nỗi nhớ thương, Cách bạn cách thầy dạ da diết bấy niềm hoài cảm! Quê người xứ lạ một mình một bóng chấn tích khai sơn Đất khách tâm thành cô thân độc ảnh cất am phá thạch Nắng táp mưa sa chẳng nề khó nhọc nhẫn nại bền tâm Sương rơi giá buốt không ngại gian lao tinh cần dốc chí Sáng tối chuyên lòng quyết xây đạo nghiệp cốt để báo đền ân sâu
25/04/2019(Xem: 11111)
Vesak tháng tư....niềm vui rộn rã Không biết tả sao....bao nỗi hân hoan ! Bên tách trà thơm, dẹp hết ...lo toan. Thanh thản ...ngâm nga khúc ca CÁM ƠN PHẬT ***
21/04/2019(Xem: 12682)
Thọ Bồ Tát Giới Đạo tràng Quảng Đức hôm nay Nhân duyên hội đủ lập ngay Giới Đàn Chư Tôn Thiền Đức sẵn sàng Chứng minh, truyền giới cho hàng tại gia Tuy là chưa thể xuất gia Nhưng Bồ Tát Hạnh vốn đà phát tâm Noi gương Bồ Tát Quan Âm Lòng từ bi mẫn quan tâm giúp người
19/04/2019(Xem: 13944)
Phật lại về khắp năm châu bốn biển Trong lòng người với nếp sống an nhiên Hoà hợp nhau thể hiện pháp tịnh thiền (2) Cao đẹp quá sáng soi cho nhân loại
19/04/2019(Xem: 13414)
Kính bạch Thầy, con nhớ đã được nghe băng pháp thoại của Thầy về Chuẩn Đề Bồ Tát năm nào không rõ nhưng trang nhà Quảng Đức có bài viết về Ngài rất hay với 18 đoạn thơ ngắn mô tả 18 cánh tay uy lực thật hay, con có ghi lại ....Kính bạch Thầy chỉ còn hai ngày nữa là đến 16/3 con có bài thơ về lễ vía Chuẩn Đề , kính trình Thầy , HH Trước hình tượng Đức Chuẩn Dề Bồ Tát, Dù ...Ngài trang bị với 18 cánh tay ... Nhưng sự hài hoà nào thấy đổi thay. Vẫn ....tỏa ra sự bình an tâm thức!
16/04/2019(Xem: 11320)
Hai Hình Ảnh Một Nụ Cười (thơ của Tánh Thiện), Liên Hữu Phật Giáo Tăng Già Việt Nam Giáo Hội hợp hoà thắng duyên Nhớ về Sơ Tổ đầu tiên Khai ngôi chùa Việt nơi miền tạm dung Đời Ngài thoáng mát ung dung Cùng Ôn Mãn Giác hoà chung với người Hai hình ảnh một nụ cười Con xin tâm nguyện một đời chẳng quên Dù cho cuộc sống đổi dời Lòng con vẫn nhớ mãi về hai Ôn.