Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   

Mâm ngũ quả

05/02/201206:18(Xem: 3033)
Mâm ngũ quả
Mâm ngũ quả
Trà Kim Long

thumbnail.php?file=039___Tet___Mam_Ngu_Qua__R__1_734428390Không phải ngẫu nhiên mà người phương Tây có nhận xét: “Người Việt Nam coi trọng người chết hơn người sống”. Cứ nhìn vào những kỳ lễ lạt, cúng kính tất sẽ thấy được về mặt nào đó nhận xét trên không phải là không có lý do xác đáng. Tưởng nhớ đến người đã nằm xuống là nghĩ về nguồn cội, là nhớ đến công ơn của những người đã từng lao tâm khổ trí để lại cho người sống còn những thành quả của họ, tinh thần cũng như vật chất nên không thể không trân trọng kính bái, dù những người đó đã từ cõi đời thường ra đi hay từ nơi thế giới huyền vi thần thoại của đời sống tâm linh mà có.

Trong vô số những thủ tục của lễ cúng trang trọng ấy, trái cây là phần phẩm vật không thể thiếu. Trên bàn thờ, ngoài những nghi dụng cần thiết như lư hương, chân đèn…thì phía Đông phải có được bình hoa tươi, phía Tây phải có được cỗ bồng trái cây tốt (Đông bình Tây quả). Tùy theo địa phương, mâm trái cây được chọn lọc từ những loại quả chín đỏ, quý hiếm mà trong khả năng của gia chủ có thể thực hiện được, nhưng thường phải có đủ 5 loại trái cây (ngũ quả) để sắp đan xen vào nhau như hình khối tháp rất nghệ thuật. Nhất là vào những dịp lễ tết, mâm ngũ quả lại càng phải được chọn lọc thật kỹ càng để có thể lưu giữ được thời gian lâu dài mà không phải bị đổi sắc, thối rữa. Nhìn lên bàn thờ thấy có hoa xinh quả đẹp là đã mãn nguyện dù phẩm vật để cúng kính (thức ăn) nhiều khi cũng chỉ là đơn giản.

Năm loại trái cây quý hiếm ấy có nơi là những loại trái lê, trái mận, trái đào, trái lý, trái lựu. Nhưng có nơi lại chọn những loại trái cây theo sự tin tưởng suy diễn thường tình (như người miền Nam thường áp dụng) nhằm cầu mong bình an cho sự sống giữa cuộc đời thường. Đối với những lễ cúng ngày thường việc lựa chọn này không tỏ ra quan trọng lắm, có loại trái cây nào để dâng lên cúng cũng được miễn là phải chín đỏ, tinh tươm. Nhưng vào dịp tết thì đó lại là việc cần phải nghĩ tới vì mang tính chất an bài cho thời vận cả năm của những người trong gia đình. Nên mâm ngũ quả nhất thiết phải là những thứ trái cây như: Mãn cầu, trái dừa (vừa), đu đủ, trái xoài (xài), trái sung (cầu vừa đủ xài theo phát âm của người miền Nam). Tuyệt đối họ không dùng chuối để cúng trong những ngày đầu năm _ nhất là đối với những người theo nghề buôn bán vì sợ “chúi mũi chúi lái” suốt năm.

Trái lại, người miền Trung thì chuối lại là phần trái cây chính được sắp lên cổ bồng để cúng kính tổ tiên ông bà cha mẹ. Nhưng phải là chuối mốc (chuối sứ) và là chuối già còn xanh vỏ mới có thể giữ được độ bền lâu theo thời gian của mấy ngày tết.

Để chuẩn bị cho cổ bồng chuối ngày tết, người ta đã chọn lựa trong vườn nhà những buồng chuối nào tốt nhất, vừa đủ độ già vào những ngày cuối năm rồi đem chặt vào nhà, tỉa nhánh, rửa sạch để cho ráo nước rồi mới đơm (sắp) lên. Nhà nào không có vườn, hay không có được chuối già đúng vào dịp tết thì tìm mua ở chợ. Vào những dịp này chuối được mùa gía đắt như tôm tươi nhưng nhiều khi không có đủ để bán. Cỗ bồng chuối được sắp xoay tròn đều đặn dưới lớn trên nhỏ dần trông thật đẹp mắt. Xen kẽ vài những chỗ còn trống ngay trên đỉnh đầu, sắp xen vào những loại trái cây khác (cũng không ngoài những loại trái cây theo quan niệm “cầu vừa đủ xài, sung mãn”). Điều quan trọng là đơm như thế nào để có thế giữ chặt vào nhau trong suốt thời gian còn chưa hạ cỗ. Tuy chuối là loại trái cây chính dùng trong lễ cúng nhưng họ lại cử ăn nhất trong những ngày tết vì sợ bị “trợt vỏ chuối”, xúi quẩy cả năm.

Đối với những lễ cúng khác như cúng đình, chùa, miếu, mạo hoặc cô hồn các đảng hay trai Tăng thì mâm ngũ quả cũng không kém phần quan trọng, nhưng có điều người ta không sắp trái cây lên cỗ bồng hay lên dĩa, mà sắp vào những chiếc mâm. Khi cúng xong, phần trái cây này phân cho mọi người.

Ngày nay, dù ở miền Trung, chuối gần như không còn được thông dụng để làm quả phẩm chính như trước đây. Đủ các loại trái cây từ nội địa cũng như ngoại nhập đã bày bán nhan nhãn khắp nơi, đủ khả năng cứ lựa chọn mua về sắp bày lên là đã thấy có được mâm trái cây thật bắt mắt trên bàn thờ. Thậm chí, trên bàn thờ nguời ta còn trưng bày những loại trái cây làm bằng nhựa giống như thật để mãi không bao giờ hư. Nhưng mâm ngũ quả gồm có các loại như mãn cầu, dừa, đu đủ, xoài, trái sung… cũng không thể thiếu.

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
16/04/2022(Xem: 1383)
Trong một động thái thu hút sự quan tâm của nhiều hãng truyền thống chính thống, Thượng viện của Quốc hội Vương quốc Anh đã thông qua lập pháp một dự luật mới, thừa nhận sự tôn trọng vốn có của các loài động vật. Luật mới công nhận rằng động vật, giống như con người, là chúng sinh và quy định việc thành lập một Ủy ban chuyên trách để bảo vệ quyền lợi động vật. Hạ viện Vương quốc Anh đã thông qua dự luật vào ngày 07 tháng 04 vừa qua.
16/11/2021(Xem: 2148)
Từ Chay của ta bắt nguồn từ chữ “Trai” trong tiếng Hán, có nghĩa là giữ cho lòng dạ thanh tịnh để đạt đến một trạng thái tinh thần nào đó. Thường thì khi người có tâm nguyện gì lớn lao, hay muốn tập trung tinh thần vào một việc gì, người xưa thường luôn bắt đầu bằng cách “giữ gìn trai giới”. Mỗi tôn giáo có thể hiểu về ăn chay theo cách hơi khác nhau. Chẳng hạn ăn chay theo Hồi giáo (như trong tháng Ramadan) khác với ăn chay theo Thiên Chúa giáo và cũng không giống với ăn chay theo Phật giáo. Khái niệm ăn chay đề cập tới trong chương sách này được hiểu là “không ăn thịt, cá hoặc bất cứ thức ăn nào có nguồn gốc động vật”. Như vậy người ăn chay chỉ ăn rau, trái, các loại hạt, củ... được thu hái từ thực vật. Tuy nhiên cũng có người ăn chay chấp nhận dùng thêm trứng, sữa và các thực phẩm chế biến từ sữa.
10/10/2021(Xem: 3119)
Hơn hai năm qua, từ khi phát hiện mình bị cao huyết áp (Hypertension ), tôi thường xuyên đến bệnh viện tái khám và nhận thuốc theo định kỳ của bác sĩ đều trị. Nơi đó là bệnh viện địa phương theo tuyến Quận đã đăng ký trong thẻ Bảo Hiểm Y Tế.
03/10/2021(Xem: 2360)
Cho đến hôm nay, tôi vẫn chưa chích ngừa Covid-19 dù trên toàn nước Úc đã có 45% dân số của 25 triệu người đã chích đủ 2 liều và 63.5% đã chích 1 liều. Hai loại vắc-xin thông dụng ở Úc được chính phủ cho tiêm phòng ấn định theo số tuổi là Pfizer (của Mỹ) từ 12-59 tuổi, và AstraZeneca (AZ của Anh) từ 60 tuổi trở lên. Theo quy định này của Bộ Y-tế, tôi phải chích AZ nhưng nghe thông tin AZ đã gây cho một tỷ lệ rất nhỏ bị biến chứng máu đông trong khi tôi có tiền sử bệnh máu đông ở chân nên đã không dám chích. Đầu tháng 9, dù có giấy giới thiệu của bác sĩ gia đình xin chích Pfizer và phải xếp hàng chờ đợi hơn cả tiếng đồng hồ ở Sunshine hospital gần nhà, nhưng cuối cùng bệnh viện vẫn từ chối không cho chích Pfizer. Tôi đành phải ra về với hy vọng qua tháng 10, Úc nhập về thêm chục triệu liều Pfizer, chính phủ sẽ bỏ giới hạn tuổi tác. Chẳng qua vì AZ được giấy phép của Anh sản xuất tại Úc nên dư thừa trong khi lại thiếu Pfizer. Hôm qua, 1/10, đúng như suy nghĩ của tôi; chính phủ đ
21/09/2021(Xem: 4071)
Hiện nay, con người đang hoang mang đến cùng cực vì đại dịch toàn cầu do virus SARS-CoV-2. Khi chúng tôi muốn chuyển những suy nghĩ này đến với mọi người (26/5/2021) thì dịch bệnh đã hoành hành khắp nơi, thế giới đã gần chạm mốc 170 triệu người nhiễm, có xấp xỉ 3 triệu rưỡi người tử vong. Những quốc gia có nhiều tập tục bị quy kết là tạo điều kiện cho dịch như Ấn Độ đạt con số 27 triệu người nhiễm, nhưng những quốc gia văn minh hàng đầu như Mỹ lại đứng đầu số lượng người nhiễm: gần 34 triệu người (!)… Nhân loại không biết phải hành xử như thế nào! Sự bùng nổ thông tin thời hiện đại càng làm con người vô cùng khó khăn để tinh lọc thông tin, càng chịu một áp lực khủng bố tâm lý nặng nề. Trong tâm trí con người nói chung, SARS-CoV-2 là một con ác quỷ hay ác thú thu nhỏ vừa khôn ngoan, trí trá, xảo quyệt, vừa hung hiểm, tàn độc, có thể xâm nhập và tiêu diệt bản thân bất cứ lúc nào; bên cạnh đó, ai cũng nghĩ rằng họ có thể mạng vong vì ngẫu nhiên hít phải (hay đưa vào niêm mạc qua tiếp xúc
20/09/2021(Xem: 2263)
Thế giới đang hoảng loạn vì đại dịch toàn cầu SARS-CoV-2! Điều rất lạ là với những kỹ thuật văn minh nhất đại diện cho thành tựu khoa học vĩ đại nhất của loài người, càng lúc, càng nghiên cứu, thì con người càng tỏ ra mù mờ về nó. Nhiều nhà khoa học đã phải thú nhận dịch bệnh này không giống với những gì họ đã được biết, đã được học, đã nghiên cứu; nhiều giáo sư các trường đại học danh tiếng được xem là tượng đài y học của thế giới cũng thú nhận như vậy... Những nhận định ban đầu của khoa học hầu như không đúng: có vẻ tất cả con người đều rất bình đẳng trước bệnh tật, không kể dân tộc đảng phái, già trẻ gái trai, có bệnh lý nền hay không…; và kiểu chọn lọc đối tượng để xâm nhiễm của virus cũng không ai lường được, cùng một nhà ăn ở với nhau cũng có người nhiễm người không, vợ nhiễm chồng không, mẹ nhiễm nhưng con đang bú mẹ lại không… Diễn tiến của dịch bệnh không ai dự đoán được, những biến thể xuất hiện ngày mỗi nhiều, chưa thôi kinh hoàng vì Delta thì đã có Lamda, Eta, rồi đến MU th
08/09/2021(Xem: 2372)
Hành trình 10 năm ăn thuần chay của giáo viên trường tiểu học Luo Yuliang (小學羅裕良), nhằm mong muốn việc sinh nở của vợ được suôn sẻ. Thường nhật tại tư gia, đến bữa ăn vợ chồng thầy giáo luôn "Bên mâm cơm chay" (鍋邊素), cho đến khi cơ hội cho ba đứa trẻ cắp sách đến trường, chúng cũng được cung cấp các bữa ăn chay. Sau đó, đã mở ra một phong trào mới cho gia đình 5 nhân khẩu đều ăn hoàn toàn thuần chay.
01/07/2021(Xem: 2611)
Cây gạo (cây mộc miên): ý nghĩa phong thủy, đặc điểm và tác dụng Được xem như là một biểu tượng làng quê Việt Nam, cây gạo từ lâu đã ăn sâu vào tiềm thức của những đứa trẻ vùng Bắc Bộ. Đây là một loại cây cổ thụ với “hoa nở đỏ rực cả vùng trời” và mang ý nghĩa phong thủy sâu sắc. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết về loại cây này, hãy cùng KHBVPTR tìm hiểu ngay dưới đây.
24/02/2021(Xem: 3155)
Bill gatesBill Gates có một ý tưởng lớn chống biến đổi khí hậu. Trong một cuộc phỏng vấn với MIT Technology Review gần đây, nhà tỷ phú Bill Gates, người đồng sáng lập Microsoft và chủ tịch quỹ đầu tư Breakthrough Energy Ventures đã gợi ý rằng “tất cả các quốc gia giàu có trên thế giới nên chuyển hoàn toàn sang sử dụng thịt bò chay” (Ông gọi là thịt bò tổng hợp - “synthetic beef)
09/10/2020(Xem: 4066)
Nhiều người vẫn cho rằng ăn chay thì rất nhàm chán và chẳng có gì hấp dẫn. Nhưng thực tế là ngược lại đó, ăn chay đang càng ngày càng trở thành xu hướng. Bạn vẫn có thể ăn ngon, ăn đủ dinh dưỡng, thậm chí còn có thể chinh phục luôn cả cư dân mạng bằng những hộp cơm chay do mình tự nấu cơ. Nguyễn Thị Hải Anh, 24 tuổi, hiện tại đang học MBA tại Sydney, Úc chính là một cô nàng như vậy. Mới đây, khi khoe bộ sưu tập hộp cơm thuần chay của mình lên MXH, Hải Anh đã nhận về cả ngàn lượt like cùng vô số bình luận khen ngợi. Nhìn những hộp cơm chay được trình bày đẹp mắt của nữ du học sinh, nhiều người còn hào hứng muốn thử chuyển sang chế độ ăn mới này nữa cơ.
facebook youtube google-plus linkedin twitter blog
Nguyện đem công đức này, trang nghiêm Phật Tịnh Độ, trên đền bốn ơn nặng, dưới cứu khổ ba đường,
nếu có người thấy nghe, đều phát lòng Bồ Đề, hết một báo thân này, sinh qua cõi Cực Lạc.

May the Merit and virtue,accrued from this work, adorn the Buddhas pureland,
Repay the four great kindnesses above, andrelieve the suffering of those on the three paths below,
may those who see or hear of these efforts generates Bodhi Mind, spend their lives devoted to the Buddha Dharma,
the Land of Ultimate Bliss.

Quang Duc Buddhist Welfare Association of Victoria
Tu Viện Quảng Đức | Quang Duc Monastery
Senior Venerable Thich Tam Phuong | Senior Venerable Thich Nguyen Tang
Address: Quang Duc Monastery, 105 Lynch Road, Fawkner, Vic.3060 Australia
Tel: 61.03.9357 3544 ; Fax: 61.03.9357 3600
Website: http://www.quangduc.com ; http://www.tuvienquangduc.com.au (old)
Xin gửi Xin gửi bài mới và ý kiến đóng góp đến Ban Biên Tập qua địa chỉ:
quangduc@quangduc.com , tvquangduc@bigpond.com
KHÁCH VIẾNG THĂM
99,430,605