Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   
Bài mới nhất

Bài 05

15/08/201721:11(Xem: 1219)
Bài 05
ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA 
NÓI VỀ PHẬT GIÁO ỨNG DỤNG (5) 
Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma
Chuyển ngữTuệ Uyển

VẤN ĐÁP

dalailama-09876smHỎIVì triết lý của Đạo Phật là không làm tổn hại, chỉ làm lợi ích cho người khác, trong trường hợp của những quyết định thực tiển trong đời sống hàng ngày, nếu ai ấy muốn giết ta và ta không có cách nào để thoát khỏi, ta phải làm gì?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Từ một nhận thức rộng hơn, mục tiêu của đời sống hiện tại của chúng ta là gì? Chúng ta cũng nên phán xét khả năng của ta khi quan tâmđến việc ta có thể làm lợi ích và hổ trợ người khác được bao nhiêu? Dĩ nhiên nếu ai đấy tấn công ta, ta nên trốn thoát hay tránh sự tấn công. Nếu không có khả năng khác, thì tôi nghĩ đấy là quyền cá nhân để tự bảo vệ. Vì thế không có sự giết chóc, chúng ta có lẻ có thể làm tổn thương chân hay tay của người tấn công. Như thế, nếu quý vị phải chọn lựa.

HỎICó phải sáu cõi luân hồi là những thế giới thật sự, hay chúng chỉ là những tình trạng luân hồi [cảm xúcđơn thuần của chúng sinh?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Chúng là một thực thể. Tôi tin rằng chúng thật sự tồn tại. Nhưng cùng lúc tôi phải nói rằng tôi hoài nghi về những sự giải thích, chúng phải được hiểu theo nghĩa đen hay không?

HỎI: Làm thế nào chúng ta tiếp tục tin tưởng trong bản chất tốt đẹp cố hữu của con người khi chúng tathấy những con người đau khổ giáng tai họa xuống những đồng loại của họ?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Nếu chúng ta tiếp nhận một quan điểm rộng rãi hơn, tất cả chúng sinh như một chủng loại đã được tồn tại qua sự chăm sóc của bà mẹ hay một nhân vật như mẹ đã chăm sóc và có những cảm giác thương yêu. Không có sự chăm sóc hổ tương, thương yêu và cảm nhận, chúng ta không thể tồn tại. Sự tồn tại của năm bảy triệu người là bằng chứng của sự kiện này. Một lý do khác là thân người của chúng ta: những cảm giác tiêu cực là rất tệ hại cho sức khỏe. Những cảm xúc tích cực hay sự hòa bình của tâm hồn là một ảnh hưởng tích cực trên thân thể này. Đây là căn bản lòng tin của chúng ta. Điều này không có nghĩa là chúng ta không có những khía cạnh tiêu cực trong bản chất của chúng ta. Những cảm xúc tiêu cực cũng là một bộ phận của tâm thức. Tôi nghĩ một sự giải thích khác là cách tác động nhất để thay đổi tâm thức của người khác là với tình cảm, và không sân giận. Thật khó tồn tại mà không có cảm nhận từ bi. Không có sân giận, không chỉ tồn tại dễ dàng hơn, tự chính đời sống cũng hạnh phúc hơn. Tuy nhiên, không có tình cảm, chúng ta không thể tồn tại. Do thế, tôi cảm thấy rằng tình cảm là năng lực ưu thắng trong đời sống của chúng ta.

HỎIKhoa học hiện đại diễn tả cá tính được quyết định bởi di truyền và những nhân tố môi trường. Ngài xem chúng tương hợp với sự tái sinh như thế nào?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MAChúng tôi gọi trình độ tâm thô, tâm con ngườiTrình độ này của tâm, trình độ thô của tâm, lệ thuộc trên não bộ con người hay thân thể vật lý của con người, rất liên hệ với những dữ liệu di truyền. Ở đây chúng ta phải thấu hiểu rằng khoa học hiện đại có thể cung ứng nhiều sự giải thích, và những điều rất đáng thuyết phục, qua hệ thống di truyền học. Nhưng có nhiều vùng xám (không rõ) - những thứ mà họ không thể giải thích - và những thứ này vẫn đang được khảo sát.

HỎILàm sao chúng ta chắc rằng những gì chúng ta đang làm là hiệu quả tích cực (đấy là điều mà có thể là tiêu cực trong con mắt của người khác ngoại trừ tôi)?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MABản chất của trình độ rất vi tế của tâm hay những nhân tố tích cực ở tại một trình độ rất vi tế là những thể trạng tự nhiên của tâm. Những điều này không thể giải thích một cách dễ dàng và đòi hỏi những giải thích chi tiết hay một trình độ vi tế hơn của sự giải thích. Nhưng nói một cách tổng quát, tất cả những hành vi ấy, tất cả những thái độ đó đã được tại nên bởi những cảm xúc tiêu cực, là không xứng đáng; chúng là tiêu cực. Khi chúng ta nói về những cảm xúc phiền não tiêu cực , chúng ta đang nói về những trình độ ấy của tâm và những thái độ đó, là những thứ khi chúng phát khởiquấy rầy sự an hòa, để cho con người chúng ta hoàn toàn bị xáo trộn và làm cho chúng ta bức rức băn khoăn. Khi thù hận, ganh tỵ và những loại tham đắm cực độ phát triển, tại thời điểm ấy chúng ta không bao giờ có sự hòa bình của tâm hồnTrái lại, với lòng từ bi mạnh mẽ, chúng ta có thể có một cảm giác không an lòng khi thấy người khác khổ đau, nhưng chúng ta đã từng phát triển điều ấy một cách tự nguyện, và với lý trí. Do thế, chúng ta chấp nhận nó và sự tĩnh lặng duy trì tiềm tàng.

Tất cả những hành vi và thái độ được trau dồi qua những thái độ phiền não tiêu cực là những việc làm tiêu cực. Rồi thì có những thái độ là những thái độ hay hành động đạo đức bởi vì chúng ta đưa đến nghiệp quảtốt và việc đạt đến một sự tái sinh tích cực cao thượng hơn.

HỎITuần này tôi vừa biết rằng mẹ tôi bị ung thư vú. Chúng ta dùng bệnh hoạn tận cùng như một viên đá lót đường cho sự trưởng thành cá nhân như thế nào và gia đình và bạn hữu có thể làm cho khổ đau của họ sản sinh ra tích cực như thế nào?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Nếu mẹ của bạn có theo một tín ngưỡng nào đó, thế thì hãy suy nghĩ phù hợp vớitín ngưỡng của bà. Nếu bà là một người không tín ngưỡng, thế thì tôi nghĩ thân hữu cần biểu lộ một thái độthương mến từ ái tối đa như có thể, và chia sẻ những vấn nạn của bà.

HỎIChúng tôi thấy rằng những người tốt khổ sở, và những người xấu đang hưởng thụ lợi ích và sự công nhận. Thế thì chúng tôi tin tưởng trong cuộc sống tích cực hàng ngày như thế nào?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Trong dạng thức triết lý Phật Giáo, loại quán chiếu như thế là thiển cận. Những loại kết luận như thế này là vội vàng. Nếu chúng ta phân tích chi tiết hơn, chúng ta sẽ thấy rằng những kẻ tạo nên rắc rối như thế chắc chắn không hạnh phúc. Nhưng rồi thì, tương lai mỗi người một cách căn bảnlà trách nhiệm của chính người ấy. Tốt hơn là hãy hành xử tốt. Có thể có một số người nào đó mà cung cách sống của họ là rất tiêu cực, nhưng đây không phải là điều gì đó nên làm theo. Thí dụ, không đúng để nói rằng tôi sẽ giết cha mẹ tôi vì ai đấy đã giết cha mẹ họ. Chúng ta phải chịu trách nhiệm đời sống của chính chúng ta, và hướng đến một đời sống tích cực.

Điều này được giải thích từ quan điểm của Đạo PhậtChúng ta có thể thấy con người cư xử sai sót và làm đủ thứ chuyện tiêu cực. Họ dường như đang sung sướng hơn những người hiền lươngLý do cho điều này là những người ấy đã từng tích tập một ít hành vi tích cực, và khối lượng những việc làm tốt đẹp ấy không đủ để hoạt hóa cho họ vào một sự hiện hữu cao hơn, hạnh phúc hơn. Họ đang hưởng thụ những hoa trái với một vài hành vi tích cực mà họ đã từng hoàn thành, và họ đang nhanh chóng tàn phai những kết quả từ những việc làm tích cực của họ.

HỎITại sao loài người tiến hóa từ những hình thức thấp kém của động vật? Điều gì nổi bật trong vấn đềnày?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Điều này diễn biến lần lượt với quá trình tiến hóa tổng quát. Những người Phật tửtin rằng trước khi những thiên hà hình thành, những năng lực đến với nhau, và cuối cùng hình thức cụ thểvà những phân tử được phát triển. Vì thế, sự giải thích của Đạo Phật và thuyết Darwin, liên hệ như sự tiến hóa, có nhiều sự tương đồng.

HỎIChúng tôi có thể giúp gì với vấn đề Tây Tạng? Có bất cứ tổ chức nào ở Ấn Độ hổ trợ cho cuộc vận động của Tây Tạng? 

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Chính phủ Ấn Độ và dĩ nhiên, chính quyền những tiểu bang, cũng như người dân Ấn Độ, giúp đở rất nhiều. Nhưng, vấn đề Tây Tạng là rất phức tạp. Sự hổ trợ khi thời gian trôi qua dĩ nhiênđang tăng trưởng.

HỎICó phải chúng ta phải sinh đi sinh lại nhiều lần như những con người cho đến khi chúng ta đạt đếnniết bàn?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Nếu bạn có thể đạt đến niết bàn trong kiếp sống này, ấy là điều tốt nhất. Nếu không thể, thế thì niết bàn có thể được đạt đến qua nhiều kiếp sống liên tiếp. Việc đạt đến kiếp sống như con người vì thế cần thiết.

HỎINgài không nghĩ rằng một khối lượng khổ đau nào đó giúp cho sự phát triển tâm linh của nhân tính?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Với điều kiện là bạn có thể chuyển hóa thảm họa hay sự bất hạnh ấy vào con đường [tu tập], chạm trán với khổ đau chắc chắn cống hiến đến tiến triển của sự thực hành tâm linh.

HỎIBằng việc chuyển hóa chính mình từ một thể trạng tâm tiêu cực đến một thể trạng tích cựcchúng tacó thể đối xử trí với giai đoạn khởi đầu của nghi ngờ và bồn chồn (trạo cử) như thế nào?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Trong giai đoạn khởi đầu, điều cực kỳ quan trọng để có một cái nhìn tổng quát về toàn bộ tiến trình của con đường tâm linh. Có thể có hai loại hành giả, với một loại có một sự thấu hiểu tốt về những trình độ khác nhau của con đường tâm linh. Điều này sẽ làm nên một sự khác biệt lớn trong việc trau dồi sự thực tập trong tâm thức họ và hiệu quả của nó, mặc dù họ đang thực tập cùng một chủ đề. Đó là tại sao, như trong truyền thống Tây Tạnghọc hỏi và thiền quán được phối hợp. Đây là một truyền thốngrất tốt.

HỎIChúng ta cân bằng những quyền lợi hợp pháp với các giá trị đạo đức như thế nào?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Dường như rằng luật pháp là một lãnh vực riêng biệt, và theo một số luật gia chuyên môn, không có ý kiến về những giá trị đạo đức. Tôi không biết. Nhưng như một hành giả Đạo Phật, tôi tin rằng trong luật tự do, quyền cá nhân và tự do cá nhân là rất rất quan trọng. Nhưng điều này không có nghĩa rằng chúng ta bất chấp quyền lợi của người khác hay sự tự do của họ.

HỎINgài có ý kiến gì về hiện tượng cúng dường sửa cho tượng Ganesh[1] mới gần đây, như được thông tin bởi những hành giả khắp thế giới?

ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA: Tôi ước ao được gặp người thật sự chứng kiến điều này - một người đã thật sự cúng sửa cho tượng Ganesh. Như một Phật tử, tôi tin rằng trong những năng lực vô hình hay năng lượngvô hình. Điều này là thông thường. Tôi nghĩ trong trường hợp này, tốt hơn là nên giữ sự hoài nghidĩ nhiên,

ngoại trừ, nó thật sự xảy ra. Cũng có thể nó thật sự đã xảy ra.

Siri Fort Auditorium, 1995

 

Nguyên tác: How to live and die in a better way trích từ quyển Live in a Better Way

Ẩn Tâm Lộ ngày 22-5-2012



[1] Sự mầu nhiệm của sửa Ấn Giáo là một hiện tượng được xem như một trong nhiều sự mầu nhiệm của Ấn Giáo xảy ra vào ngày 21 tháng Chín, 1995. Trước bình minh một người Ấn Giáo tại một ngôi đền ở New Delhi cúng sửa cho tượng Ganesh. Khi muỗng sửa được để ngay vòi tượng voi, sửa được thấy biến mất, rõ ràng tượng đã tiếp nhận sửa cúng.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
06/05/202003:48(Xem: 6435)
Công đức hoằng khai nhiếp hóa của Ngài cao hơn núi cao Tấm lòng từ bi độ lượng của Ngài sâu hơn biển sâu Chữ nghĩa của trần gian làm sao phô diễn
10/08/202016:10(Xem: 24)
Đa số chúng ta, những người có duyên với Phật Giáo, hầu hết đã nghe nói đến, không nhiều thì ít, rằng Phật thuyết pháp, Tổ sư thuyết pháp, Pháp sư thuyết pháp, Hòa thượng hay Thượng tọa thuyết pháp, v.v…, nhưng ít ai nghe nói chim muôn thuyết pháp, phải không? Vì chúng ta thiết nghĩ rằng các loài động vật hay thực vật thì khác với loài người, không có Phật Pháp, không thể nghe hay thuyết Phật pháp, do đó, nên chúng ta có thể nghĩ rằng làm gì có chuyện chim muôn, cây cỏ, v.v… có thể thuyết Phật pháp bằng ngôn ngữ của chúng.
09/08/202009:54(Xem: 198)
Đức Đạt Lai Lạt Ma Đời Thứ 14, vị lãnh đạo tinh thần của Phật Giáo Tây Tạng, đã sống lưu vong tại Ấn Độ kể từ năm 1959 khi chế độ Cộng Sản tại Trung Quốc xua quân xâm chiếm Tây Tạng, nhiều lần lên tiếng trước công luận thế giới về chính sách tiêu diệt văn hóa truyền thống Tây Tạng của Bắc Kinh. Thật vậy, TQ đã và đang thực hiện việc tiêu diệt có hệ thống di sản văn hóa của Tây Tạng với sự phá hủy các truyền thống Phật Giáo và tôn giáo, hệ thống giáo dục, làm đổ vỡ xã hội, gây cảnh vô luật pháp, bất bao dung xã hội, lòng tham không kiểm soát và sự gia tăng cao độ việc buôn bán tình dục và nạn nghiện rượu tại Tây Tạng, theo một phúc trình được đăng trên trang mạng toàn cầu www.thehindubusinessline.com cho biết.
08/08/202015:10(Xem: 127)
Ở đời có những cuộc từ giã hùng tráng gây ấn tượng như tạo nguồn cảm hứng sâu đậm trong lòng người qua lịch sử đương thời và mai sau. Điều đó đủ chứng minh tiền nhân có lý do xác đáng để khước từ quá khứ tù hãm, nhắm hướng tương lai không chỉ cho riêng mình mà còn nghĩ tới đồng loại và chúng sanh. Những cuộc từ giã hay nói chính xác hơn là những cuộc vượt thoát can trường mới diễn tả đúng ngữ nghĩa và ngữ cảnh của mỗi sự kiện mà tôi cho rằng ở trong ba thời kỳ: cổ đại, trung hưng và hiện đại.
08/08/202014:50(Xem: 108)
Nghĩ cho cùng cuộc đời dài của con người chính là những bước đi - không hơn không kém. Đó là những bước khập khiễng từ khi lọt lòng mẹ cho đến các bước run rẩy trước khi bước vào quan tài. Điều quan trọng nhất là kẻ lữ hành phải luôn sáng suốt và lạc quan để nhận biết “mùa xuân phía trước”. Dầu sao đi nữa, dù muốn hay không mình vẫn phải bước đi.
08/08/202014:01(Xem: 107)
Hôm nay là ngày 4 tháng 6 năm 2002 nhằm ngày 24 tháng 4 năm Nhâm Ngọ, tôi bắt đầu viết tác phẩm thứ 34 của mình với nhan đề là: “Cảm Tạ Xứ Đức”. Trong mùa an cư kiết hạ này tôi cố gắng hoàn thành tác phẩm để sau đó còn cho dịch ra tiếng Đức, nhằm cho người Đức cũng có thể xem và hiểu nhiều hơn về một dân tộc ở rất xa hơn nửa vòng trái đất, nhưng tại quê hương này đã cưu mang họ hơn 25 năm nay trong bàn tay từ ái đón nhận những người tỵ nạn Cộng Sản Việt Nam đến tạm dung, sinh sống tại xứ Đức này.
08/08/202009:41(Xem: 91)
Trong Kinh Pháp Cú có một số bài khá phong phú đề cao chánh pháp vì chánh pháp đóng một vai trò rất quan trọng trong trách nhiệm phát huy chánh kiến, tu tập trí tuệ, đưa người hành giả dần đến mục đích giác ngộ và giải thoát. Chánh pháp cũng giữ một vai trò rất quan trọng trong trách nhiệm hướng dẫn quần sinh. Chúng ta nhớ lại lời căn dặn của Đức Phật trong kinh Đại Bát Niết Bàn: “Này A Nan, hãy tự mình là ngọn đèn cho chính mình, hãy tự mình y tựa chính mình, chớ y tựa người khác. Dùng chánh pháp làm ngọn đèn, dùng chánh pháp làm chỗ tựa.”
06/08/202017:02(Xem: 584)
Năm 2020 những chương trình tu học Phật pháp như Phật Đản,Vu Lan, Khoá Tu Học Bắc Mỹ, Khoá an cư của Giáo Hội.v.v...khắp toàn cầu đều phải tạm ngưng vì nạn dịch COVID-19. Tại Mỹ và một số các nước, tất cả học đường phải đóng cửa và chuyển qua online. Giáo sư và sinh viên phải chật vật vì một hệ thống mới hoàn toàn. Sự thay đổi đó làm tất cả mọi người xôn xao và lo lắng, bất an...Bản thân chúng con, lịch giảng của các bang được sắp xếp vào năm trước-2019 phải huỷ bỏ. Phật tử khắp nơi gọi đến thăm hỏi và mong ước có được một lớp học Phật pháp bằng một phương tiện nào đó để tâm được an, thân được nhẹ từ lời giảng dạy trực tiếp của Chư Tăng-Ni. Đây cũng là điều mà chúng con trăn trở và tham vấn ý kiến của Chư tôn đức để chúng con có thể mở ra một chương trình tu học online miễn phí cho tất cả quý Phật tử khắp nơi trên thế giới.
05/08/202019:57(Xem: 351)
Một hôm Ngài A Nan hỏi Đức Phật ? Bạch Đức Thế Tôn, sau khi một chúng sanh qua đời họ sẽ tái sanh về đâu? Đức Phật ôn tồn trả lời; Này A Nan, cũng như một cái cây, nếu nghiêng về phía nào, thì khi người ta đốn ngã nó sẽ đỗ về phía đó (trọng lực), một chúng sanh sau khi chết cũng sẽ theo nghiệp mà đi như thế ấy.