Thân, Giới Tâm Tuệ

10/02/202606:07(Xem: 321)
Thân, Giới Tâm Tuệ
Phat thuyet phap

THÂN, GIỚI TÂM TUỆ.


Thật ra 4 chữ này chỉ gồm trong một thân phận con người.

Thân thuộc về vật lý, gồm các cơ phần từ đầu đến chân. Đạo phật gọi nó là sắc, là hình tướng cân nặng và được nuôi dưỡng bằng thực phẩm đất trời. Giới, Tâm, Tuệ thuộc về tinh thần, không hình tướng, màu sắc và rất khó định dạng.

Từ nơi tinh thần, con người có thể tiến sâu vào cảnh giới này và tự tác chứng. Chính đức Phật đã thành tựu phẩm cách này một cách trọn vẹn.
Ngài là một điển hình duy nhất trên thế gian. Từ một người bình thường, thoạt đầu Ngài vẫn có buồn vui ái ố khi còn là Thái tử. Sau đó, do nhàm chán cuộc sống mong manh và ô trược mà Ngài thể nhập sâu hơn vào ba cảnh giới thuộc về tâm ấy (Giới Định Tuệ).

2,500 năm trước, đức Phật đã dõng dạt tuyên bố rằng trong tấm thân gang tấc, mong manh, vẫn nội hàm các phẩm chất siêu việt có khả năng vượt thắng ngàn khổ đau. Phẩm chất siêu việt ấy chính là cảnh giới tâm vi diệu được Ngài tự thân trải nghiệm và chứng đắc cách đây 2,500 năm.

Về Giới là khi con người vượt lên các thói quen tầm thường, thắp sáng nhận thức trong mọi hành vi lối sống. Nhờ giới mà những nghĩ suy được chỉnh đốn và soi sáng đúng pháp. Có giới rồi thì lời nói, hành động luôn được ý nghĩ thu nhiếp thật hài hòa.

Ngày xưa có những ngoại đạo đầy lòng đố kỵ, đến gặp Thế tôn với bao lời lẽ tiêu cực. Thế nhưng, với Từ tâm và cảm thông vô hạn, Thế tôn đã khéo dụng những ngôn từ mát dịu mà thâu nhiếp được ngoại đạo một cách thuyết phục. Đó là lời của Giới, tâm cảm của Định và sự soi sáng của Tuệ.
Định và Tuệ, dù là hai nhưng chỉ một. Giới cũng vậy, trên danh ngôn có 3, kỳ thật là hòa chung Định Tuệ. Giới nằm trong Định Tuệ, trong Định có Tuệ Giới và trong Tuệ có Định Giới.

Như mắt thấy cảnh sắc, nhờ Giới mà cách nhìn được soi sáng cẩn thận, dè chừng không để sinh yêu ghét. Định sẽ giữ mãi trạng thái này, trạng thái có mặt Giới thường xuyên. Nhờ Tuệ mà nhận thức được tinh tường, rõ hơn về hai chức năng của Định và Giới. Tuệ luôn thấy rằng, yêu ghét là đau khổ, cảnh sắc dù đẹp xấu thảy đều vô thường sinh diệt. Nên Tuệ nhiếp thu Định và Giới vào thành một.

Giới Định Tuệ, phẩm cách này vốn có trong tự thân. Không chỉ riêng ở thân Phật, mà thân chúng sinh đều có. Chỉ vì thân chúng sinh còn bị lớp mê mờ che lắp, nên suốt đời cứ chạy theo mọi giả tướng hư ảo mà không hề nhận ra đó là cạm bẫy đang giam hãm đến triền miên.

Thiện lợi 
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
20/01/2011(Xem: 6010)
Nụ cười cũng có nội dung riêng của nó, nhất là nụ cười Việt Nam không phải rằng, "cái gì cũng ‘hì’ là xong chuyện" như cách nhìn của Nguyễn Văn Vĩnh ngày xưa..." Xuân sanh, Hạ chín, Thu héo, Đông tàn. Nếp nghĩ xuôi dòng đang đi theo một dòng chảy miên viễn như thế. Bỗng có một vị sơn tăng - như Thiền sư Mãn Giác chẳng hạn - huơ tay, mỉm cười, tầm nhìn hướng ra ngõ vắng đầy sương, ánh mắt bắt gặp một cành mai hôm trước: "Đình tiền tạc dạ nhất chi mai!"... Nụ cười, tuệ giác và mùa xuân là ba khái niệm và ba hình ảnh riêng biệt. Nhưng khi kết hợp và hòa quyện vào nhau sẽ thành nguồn vui Di Lặc.
19/01/2011(Xem: 5691)
Dù ở nơi đâu, dù trong tổ chức nào, người Việt ly hương vẫn tìm đến nhau dưới mái chùa để cùng nhau chia sẻ niềm vui trong những ngày Tết, hòa cùng niềm vui đang lên của dân tộc. Tựa đề của bài này chỉ có nghĩa là: ngày Xuân trong cửa chùa nơi xứ lạ. Xứ lạ ở đây là châu Âu. Nói đến ngày Xuân, chúng ta liên tưởng đến những ngày ở quê hương, nơi người người quây quần bên nhau, vui hưởng những giây phút đầm ấm trong không khí êm đềm ấm cúng.
19/01/2011(Xem: 6544)
Trong thế giới sinh diệt, tất cả mọi người đều phải trải qua bốn tướng vô thường của con người là sinh, già, bệnh, chết và thời tiết trong trời đất cũng lần lượt đổi thay với bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông. Mùa Xuân đến, cây cối đâm chồi nảy lộc, trổ hoa xinh tươi, khí trời ấm áp, bừng lên sức sống vui tươi cho vạn vật và con người, nên mùa này được người đời gọi là chúa Xuân.
18/01/2011(Xem: 5599)
Sương phủ dầy đặc, 10 giờ 30 đêm mà cứ như khuya lắm; chim chóc im bặt, cảnh vật chìm vào u tịch. Trong màn đêm, xa xa còn le lói ánh sáng mờ đục của những ngọn đèn từ các chùa quanh khu vực Tháp. Cứ cách nhau vài răm mét có một ngôi chùa, càng gần Đạo tràng, chùa càng nhiều, có chỗ chùa sát vách nhau. Ngoài chùa Tây Tạng còn có nhiều chùa Miến Điện .
17/01/2011(Xem: 8784)
Xuân sanh, Hạ chín, Thu héo, Đông tàn. Nếp nghĩ xuôi dòng đang đi theo một con đường mòn miên viễn như thế. Bỗng có một vị sơn tăng – như thiền sư Mãn Giác (1090) chẳng hạn – huơ tay, mỉm cười, tầm nhìn hướng ra ngõ vắng đầy sương, ánh mắt bắt gặp một cành mai hôm trước và kêu lên hồn nhiên
15/01/2011(Xem: 5329)
Nói về phương diện tục đế, ở pháp sinh diệt vô thường nơi thế gian thì chúng ta không thể chối bỏ cuộc sống hiện tại. Học thiền không có nghĩa là học trên lý luận siêu hình, không ý thức gì đến sinh hoạt đời thường. Sự giải thoát của đạo Phật không phải vượt thoát khỏi thế gian để mưu cầu hạnh phúc, mà là “cư trần bất nhiễm trần”, tùy duyên mà thọ dụng.
15/01/2011(Xem: 13890)
Một buổi sáng ra vườn, chợt thấy mấy chồi non vừa nhú, rụt rè, mảnh mai, run rẩy trước làn gió nhẹ. Những giọt sương trong vắt còn đọng trên lá cây, phản chiếu tia nắng mai lóng lánh ngũ sắc.
10/01/2011(Xem: 6045)
Không gì tuyệt đẹp hơn hình ảnh của mùa xuân, khi hoa đào hoa mai hé nở, khi những mầm xanh đang e ấp chờ đợi trăng nước tháng ngày và sự chuyển giao của đất trời để vẫy vùng sự sống. Vẻ đẹp của mùa xuân đã thêu dệt nên những vần thơ rạng ngời hương sắc qua cảm hứng của kim cổ thi nhân; song song với cảnh sắc huy hoàng đó, các thi nhân cũng đã gợi lên vô vàn hình ảnh xuân thì của các cô gái nõn nà hay những mảnh tình xuân phơi phới được thì thầm trong cõi thi ca lung linh sắc màu xuân biếc.
06/01/2011(Xem: 7424)
Mấy ngày Tết đã qua. Những lăng xăng rộn ràng của báo chí, hội chợ và sạp hoa đã lắng dịu, nhường chỗ cho những sinh hoạt bình thường, thật bình thường. Nhưng ngàn hoa nội cỏ hãy còn tươi thắm rực rỡ dưới nắng xuân ấm áp. Và đâu đó, trong khi hoa hãy còn trên cành thì vẫn liên tục diễn ra những xung đột, xâu xé nhau, giữa những lý tưởng, chính nghĩa, quan điểm, lập trường chính trị hay tôn giáo. Những dị-đồng sinh ra bè phái và thành kiến. Những thắng-bại sinh ra kiêu hãnh và đố kỵ.
26/12/2010(Xem: 5361)
Đề tài này có vẻ lạ lẫm đối với người đời, nhưng quen thuộc với những người con Phật, và đặc biệt thân thiết với các Thiền Sinh, vì liên quan đến công phu tu tập hàng ngày.