Tôn Giả Mục Kiền Liên (truyện thơ)

Tôn Giả

MỤC KIỀN LIÊN

TRUYỆN THƠ:

Tâm Minh NGÔ TẰNG GIAO

Tôn Giả

MỤC KIỀN LIÊN

1- NGUYỆN CHỨNG THẦN THÔNG

Mục Kiền Liên vốn xuất thân

Con ông trưởng giả vô ngần giàu sang

Ông cha tu rất đàng hoàng

Nổi danh đạo đức xóm làng biết tên,

Nhưng bà mẹ thời luân phiên

Làm điều ác đức cho nên trong đời

Gây nhiều nghiệp nặng tày trời

Kiếp sau quả báo vào nơi đọa đày.

Riêng Mục Liên nổi tiếng thay

Thông minh, hiếu thảo lại đầy lòng nhân

Can trường, cương nghị, lạc quan

Thấy điều bất chính là can thiệp liền.

*

Trong tiền kiếp Mục Kiền Liên

Làm nghề chài lưới ở miền biển khơi

Bắt tôm bắt cá sinh nhai

Một hôm tâm niệm tức thời phát sinh

Rằng nghề này không tốt lành

Cho nên chàng đã quyết tình đổi thay

Và rồi sau đó ít ngày

Chợt chàng thấy một người hay đi về

Đó là đức Phật Bích Chi

An nhiên, tự tại, uy nghi tuyệt vời.

Chàng sinh tâm cung kính ngài

Một hôm cung thỉnh về nơi xóm nhà

Cúng dường cơm nước, hương hoa

Xong ngài hóa độ cho gia đình chàng,

Ngài không giảng pháp bình thường

Mà chuyên sử dụng con đường thần thông

Ngài bèn nhảy lên hư không

Xoay quanh phải trái, lộn vòng trước sau

Chàng nhìn khâm phục biết bao

Âm thầm thành kính nguyện cầu ước mong

Kiếp sau tu chứng thần thông,

Quả nhiên được thỏa nguyện trong đời này

Thần thông chứng đắc được ngay

Khi quy y Phật lòng đầy thiết tha.

2- BẮC CẦU ĐƯA PHẬT QUA SÔNG

Trong tăng đoàn Phật Thích Ca

Chứng thần thông giỏi tính ra lắm người

Mục Kiền Liên được đương thời

Suy tôn hạng nhất trong nơi tu hành,

Tai thầy nghe rõ âm thanh

Dù âm thanh đó mặc tình gần xa,

Mắt thầy nhìn thấu suốt qua

Dù cho cảnh vật rất là khuất che,

Đường xa vạn dặm xá chi

Thầy đi khoảnh khắc tức thì tới nơi.

Trong việc hành hóa ở đời

Thầy luôn giúp Phật với tài thần thông.

*

Có lần dân chúng rất đông

Họp nhau bày tiệc cúng dường lớn lao

Mời bao giáo phái khác nhau

Thỉnh cả vua với biết bao đại thần

Tiệc thời dọn bên kia sông

Mục Kiền Liên đến dự phần đầu tiên

Lát sau nước bỗng dâng lên

Bao người ngoại đạo thấy liền chịu thua

Qua sông không được đành chờ,

Chợt đâu thầy thấy Phật và chư tăng

Từ phía xa, thầy vội vàng

Dùng thần lực để bắc ngang một cầu

Thế là ngoại đạo tranh nhau

Leo lên cầu trước có đâu ngại ngùng

Nhưng vừa đi đến nửa chừng

Thời cầu bị gãy vô cùng hiểm nguy

Mọi người rớt xuống sông kia

Kêu la cầu cứu thảm thê hãi hùng

Nhưng khi Phật tới bên sông

Thời cầu lại hiện ra vòng bên trên

Phật cùng tăng chúng bước lên

Còn người dưới nước nổi chìm dòng sâu

Thầy thương cảm vớt lên cầu

Cho theo gót Phật được mau qua bờ

Qua xong cầu lại bất ngờ

Hoàn toàn biến mất thật là lạ thay,

Tu sĩ ngoại đạo lúc này

Thảy đều tỉnh ngộ thấy ngay phần mình

Chỉ như bóng tối lung linh

Phật thời rạng ánh bình minh khắp miền.

3- CÙNG PHẬT TƯƠNG KIẾN

TRONG THIỀN ĐỊNH

Một lần thầy Mục Kiền Liên

Cùng Xá Lợi Phất ngồi thiền phương Nam

Hai thầy ở tại Trúc Lâm,

Phật thời phương Bắc xa xăm khác miền

Ngài ở tu viện Kỳ Viên.

Đêm nay thầy Mục Kiền Liên lại thiền

Thầy luôn luôn tu học thêm

Rất là tinh tấn và chuyên cần hoài

 Trong khi thiền định bữa này

Có điều thắc mắc nên thầy tìm qua

Tới miền phương Bắc nẻo xa

Trước là thăm Phật sau là học thêm

Nhờ Ngài chỉ dạy suốt đêm

Cho dù xa cách đôi miền Bắc Nam

Vì thần thông thầy giỏi giang

Thiên nhãn, thiên nhĩ dễ dàng phát huy

Nên dù thầy chẳng cần đi

Vẫn hầu chuyện Phật bất kỳ ở đâu.

Thầy Xá Lợi Phất hôm sau

Nghe xong ca ngợi với bao chân thành

Cả hai bạn đạo tu hành

Cũng là bạn học thắm tình! Hiếm thay!

4- AI THẤN THÔNG BẬC NHẤT

Đức Phật thuyết pháp một ngày

Chư tăng tụ họp hôm nay đông người

Thầy Xá Lợi Phất vắng thôi

Phật truyền một vị tới nơi mời về

Nơi thành Xá Vệ xa kia,

Thầy Mục Liên được cử đi thỉnh mời

Tuy rằng xa cách đôi nơi

Nhờ thần thông giỏi thầy thời quản chi,

Hai thầy gặp gỡ cận kề

Thầy Xá Lợi Phất có gì vội đâu

Bày trò trắc nghiệm cùng nhau

Lấy ra dải áo ném mau xuống thềm

Nhờ thầy Mục Liên lượm lên

Kết dây dài chắc và bền kể chi,

Thầy Xá Lợi Phất tức thì

Cột dây quanh núi Tu Di mấy vòng,

Thầy Mục Liên dùng thần thông

Dễ dàng dở núi lên không khó gì.

Thầy Xá Lợi Phất thâu về

Quanh pháp toà Phật dây kia cột vào,

Lần này dù cố biết bao

Thầy Mục Liên khó thể nào chuyển lay

Pháp toà Phật vững chắc thay,

Thầy Xá Lợi Phất nhân đây nói rằng:

“Chúng ta thần lực giỏi giang

Trổ tài lay chuyển dễ dàng Tu Di

Nhưng pháp toà Phật uy nghi

Không làm sao nhích được đi chút nào

Hôm nay thử nghiệm xem sao

Nhận chân thần lực từ bao lâu rồi

Chúng ta về hầu Phật thôi

Sư huynh bay trước, tôi thời theo đi!”

Thầy Mục Liên vội trở về

Thần thông sử dụng nên chi lẹ làng

Tới nơi thầy thật ngỡ ngàng

Thấy thầy Xá Lợi Phất sang đây rồi

Đi sau, tới trước lạ đời

Ở bên cạnh Phật đang ngồi thảnh thơi.

Phật giải thích cho hai người:

“Thần thông bậc nhất trong nơi tăng đoàn

Thầy Mục Liên vượt trội hơn

Chỉ vì thầy chẳng vội vàng quay lui,

Còn thầy Xá Lợi Phất thời

Là người trí tuệ lớn ai sánh cùng!”

5- DỜI NÚI HÓA ĐỘ NGOẠI ĐẠO

Thầy Mục Liên giỏi thần thông

Một lần được phái đến vùng xa xăm

Nơi đây dân chúng, vua, quan

Đều theo ngoại đạo bao năm nay rồi

Nhiều người ngoại đạo cũng tài

Cũng thần thông giỏi nên người theo tin.

Tới vương quốc rộng lớn trên

Thầy nhìn xuống chợt thấy liền đám đông

Ngồi vòng quanh núi giữa đồng

Đang dùng thần lực để cùng hè nhau

Mong di chuyển quả núi cao

Thần thông ngoại đạo có đâu tầm thường.

Thầy bèn đáp xuống nhẹ nhàng

Hạ gần tới núi nhưng chân của thầy

Không hề chạm đỉnh núi này

Thế mà đủ chặn núi ngay lại rồi

Hết di động, núi ngưng thôi

Nhóm người ngoại đạo tức thời hoảng kinh

Nhận ra thầy giữa mây xanh

Họ bèn lên tiếng bất bình kêu la

Rồi gom thần lực tăng gia

Cùng di chuyển núi nhưng mà lạ thay

Xô hoài núi chẳng lung lay

Dù thần thông giỏi lâu nay phô bày.

Đang lo chẳng lẽ bó tay

Chợt đâu họ thấy bóng thầy trên cao

Vung tay! Núi bỗng biến mau!

Còn trơ đất phẳng! Nhiệm màu lắm thay!

Thế là họ cảm phục thầy

Nghĩ rằng đạo hạnh sâu dày bao la

Lại thêm trí tuệ cao xa

Mới làm được việc xảy ra vừa rồi

Cùng nhau tất cả mọi người

Xin làm đồ đệ, thốt lời thành tâm.

Thầy Mục Liên từ trên không

 Từ từ hạ xuống ôn tồn nói ngay:

“Nếu mà quý vị hôm nay

Muốn theo Phật pháp thì ngày mai đây

Tôi xin giới thiệu bậc thầy

Đó là đức Phật! Ngài đầy từ bi

Hãy mau đến xin quy y

Chắc Ngài thâu nhận! Có chi ngại ngùng!”

Đám người ngoại đạo vui mừng

Theo về cửa Phật hết lòng từ đây.

6- HÓA ĐỘ CHO LIÊN HOA SẮC

Trên đường khất thực một ngày

Trời chiều thầy Mục Liên quay trở về

Khi ngang qua cánh rừng kia

Bị người thiếu phụ rất chi bất ngờ

Chặn bên đường như đợi chờ

Miệng cười duyên dáng, lẳng lơ đưa tình

Phô ra quyến rũ thân hình

Như chào mời vị tu hành đi ngang.

Thấu nhìn tâm ý của nàng

Thầy ngừng chân lại nghiêm trang dạy rằng:

“Phần bà quả thật đáng thương

Xác thân đã chẳng theo đường sạch trong

Lại thêm mờ tối tâm hồn

Chính vì nhan sắc tội nguồn phát ra

Nặng nề nghiệp chướng sâu xa

Hãy mau thức tỉnh đi mà hoàn lương!”

Lời khuyên rộn rã âm vang

Như là xuyên thấu tâm can con người

Bà ta chợt tỉnh ngay thôi

Tuôn đôi dòng lệ, thốt lời than van:

“Thưa con tội lỗi vô vàn

Vết thương quá khứ ngập tràn thương đau

Muốn hồi tâm lại đã lâu

Mong ai cứu vớt có đâu dễ dàng!”

Thầy bèn an ủi nhẹ nhàng:

“Ăn năn, sám hối là đường phải theo

Dù cho tội lỗi quá nhiều

Nương vào Phật pháp sẽ tiêu trừ liền!”

An lòng, thiếu phụ xưng tên

Là Liên Hoa Sắc khắp miền nổi trôi:

“Lúc con mười sáu tuổi đời

Lập gia đình với một người chồng kia,

Cha con sau đó chết đi

Mẹ con còn trẻ chẳng nề tà tâm

Cùng chồng con bà thông dâm,

Con vừa sinh cháu gái, thầm khóc thương

Trẻ thơ bỏ lại nhà chồng

Con ra đi với cõi lòng đớn đau,

Rồi con lấy người chồng sau

Chàng thường buôn bán, đi lâu, vắng nhà

Mới đầu tưởng làm ăn xa

Sau này mới khám phá ra chuyện buồn

Chàng đưa vợ bé âm thầm

Giấu ngay nơi chỗ bán buôn của chàng,

Con tìm tới xem mặt nàng

Để rồi tê tái ngỡ ngàng héo hon

Đó là con gái của con

Với người chồng trước! Chẳng còn hồ nghi!

Bỏ nhà con lại ra đi

Biến thành dâm nữ, tiếc gì tấm thân

Nhắm đàn ông trả thù luôn

Lấy tiền của kẻ xa gần đi ngang

Đời con tội lỗi hoang đàng

Làm sao sám hối dễ dàng được đây?”

Liên Hoa Sắc nói đến đây

Nấc lên súc động vẻ đầy thương tâm.

Thầy Mục Liên giọng ân cần:

“Nếu bà quyết chí dấn thân cửa Thiền

Học theo Phật pháp ngay liền

Thời bà sẽ hưởng bình yên cuộc đời

Hoàn toàn được giải thoát thôi

Ung dung, tự tại, an vui tâm hồn

Xin bà hãy theo tôi luôn

Về ra mắt Phật rồi còn quy y!”

*

Thầy Mục Liên giỏi nhiều bề

Giỏi khi hóa độ, giỏi về thần thông,

Liên Hoa Sắc xuất gia xong

Bốn năm sau đó vô cùng vẻ vang

Thần thông đệ nhất giỏi giang

Ở bên phái nữ, trong hàng ni sư.

7- NGUYÊN DO NGÀY LỄ VU LAN

Thầy Mục Lìên nhớ thuở xưa

Mẹ thầy viên tịch kể như lâu rồi

Giờ này không biết nổi trôi

Chốn nào chẳng rõ! Thầy thời lo thay!

Trong khi thiền định hôm nay

Thầy quán chiếu thấy mẹ đầy khổ đau

Dưới vùng ngạ quỷ thẳm sâu

Héo khô, tiều tụy, thảm sầu lắm thay

Cổ thì nhỏ như kim may

Vẻ đang đói khát lâu ngày thiếu ăn,

Thầy thương xót mẹ vô vàn

Bèn đưa bình bát lại gần dâng cơm

Mẹ mừng bốc bỏ miệng luôn

Cơm chưa tới miệng, lửa tuôn khói trào

Mẹ đâu ăn được chút nào

Thầy nhìn thấy vậy nghẹn ngào đớn đau

Biết bà nặng nghiệp từ lâu

Sức thầy không đủ, dễ đâu cứu bà

Thầy bèn bái kiến Phật Đà

Xin Ngài chỉ cách để mà cứu nguy

Phật bèn dạy, giọng từ bi:

“Phải nhờ thần lực tăng, ni giúp mình

Toàn thể đại chúng nhiệt tình

Cùng nhau chú nguyện sẽ thành công thôi

Tiêu trừ nghiệp chướng lâu đời

Mẹ thầy sẽ thoát khỏi nơi đọa đày.

Ngày Rằm tháng Bảy tới đây

Là ngày “tự tứ” mùa này từ xưa

Tăng, ni mãn khóa an cư

Cùng nhau chú nguyện rất ư nhiệm màu

Giúp người quá vãng đã lâu

Tiêu tan nghiệp chướng, khổ đau bao ngày,

Giúp người còn sống đời này

Được nhiều phước báu hưởng ngay hiện tiền

Lòng hiếu thảo quý vô biên

Hãy theo phương pháp kể trên thực hành!”

Thầy nghe Phật, vui thật tình

Đến ngày “tự tứ” tâm thành theo ngay

Y lời Phật dạy mới đây

Thỉnh mời đại chúng chung tay góp phần

Cùng chú nguyện cho mẫu thân

Quả nhiên bà mẹ hưởng luôn phước lành

Rời nơi ngạ quỷ hôi tanh

Khổ đau thảm cảnh thoát nhanh được liền.

*

Kể từ đó thầy Mục Liên

Đem lời Phật dạy lưu truyền nhân gian

Lập ra lễ hội “Vu Lan”

Vào ngày “tự tứ” hằng năm cổ truyền

Tỏ lòng hiếu thảo đáp đền

Công Cha, nghĩa Mẹ như triền non cao

Như nguồn nước chảy dạt dào

Sinh thành, dưỡng dục xiết bao nhọc nhằn,

Vu Lan lễ hội hằng năm

Thầy Mục Liên được người dân tôn sùng

Ngoài tài “đệ nhất thần thông”

Còn là “đại hiếu” vô cùng nổi danh.

8- THẦN THÔNG

KHÔNG CHỐNG LẠI ĐƯỢC

NGHIỆP LỰC

Quê hương đức Phật đản sinh

Ca Tì La Vệ cấm thành thương yêu

Một ngày gặp chuyện hiểm nghèo

Lưu Li vua của nước Kiều Tát La

Đem quân xâm lược đánh qua

Phật nghe tin thấy nước nhà lâm nguy

Ngài bèn ngồi chắn đường đi

Hào quang tỏa rộng, uy nghi vô vàn,

Vua Lưu Li tiến đến gần

Tỏ ra tôn kính, ngại ngần tiến quân,

Tới lui tất cả ba lần

Ý đồ xâm lược trong tâm chẳng dừng

Hình như muốn trả thù chung

Từ bao kiếp trước đã từng đấu tranh.

Đức Phật quán chiếu sự tình

Nhận ra nghiệp quả cấu thành trước đây

Thích Ca bộ tộc giờ này

Tới thời quả báo chịu ngay mọi bề

Về nguồn tội lỗi xưa kia

Giữa hai bộ tộc nguyện thề thù nhau

Nhân quả nghiệp báo đã lâu

Phải cần kết thúc trước sau một lần

Và Ngài quyết định lui chân

Để cho vua nọ tiến quân vào thành

Xua quân vây kín xung quanh

Ca Tì La Vệ thôi đành thảm thương!

 Thầy Mục Liên nào chịu ngưng

Nghĩ nên sử dụng thần thông lúc này

Cứu nhân dân ở trong đây

Thầy liền tìm cách vội bay vào thành

Chọn năm trăm vị tinh anh

Thành phần ưu tú nổi danh đương thời

Bỏ vào bình bát xong xuôi

Bay ra thoát nạn tới nơi an toàn

Nhưng nhìn lại thời kinh hoàng

Thấy trong bình bát ngập tràn máu tươi

Năm trăm người biến mất rồi

Bấy giờ thầy mới tức thời ngộ ra

Những lời Phật dạy sâu xa

Vấn đề trả nghiệp quả là không sai

Thần thông chẳng giúp được ai

Một khi quả báo mình thời bó tay

Dù cho tài giỏi lâu nay

Cũng thua nghiệp lực tới ngày phát sinh.

9- TUẪN GIÁO

Mục Liên tôn giả nhiệt tình

Hoằng dương chánh pháp tâm thành lâu nay

Tạo công đức lớn lao thay

Tiếp tay đức Phật bao ngày tháng qua

Cho nên ngoại đạo gần xa

Nổi lòng hiềm khích, tỏ ra thù hằn,

Họ từng hại Phật nhiều lần

Nhưng đều thất bại muôn phần chua cay

Mục tiêu chuyển hướng giờ đây

Vào người đệ tử là thầy Mục Liên,

Rình rập ngày, theo dõi đêm

Chờ cơ thuận tiện sẽ liền ra tay.

Mục Liên tôn giả một ngày

 Đi ngang ngọn núi nơi đây cao vời

Tu sĩ ngoại đạo đông người

Thuộc phái Lõa Thể rình nơi núi này

Rắp tâm phục kích lâu nay

Từ trên đỉnh núi ra tay hại thầy

Hè nhau xô đá xuống ngay

Đá rơi ào ạt khiến thầy tử vong

Nhục thân nhừ nát thảm thương

Nhưng phường ngoại đạo sợ không xuống liền

Ba ngày chẳng dám đến bên

Sợ thần lực của thầy nên ngại ngùng.

Tin tôn giả bị mệnh chung

Được loan truyền đến hoàng cung trong ngày

Vua A Xà Thế nơi đây

Đùng đùng nổi giận lệnh ngay triều đình

Tìm hung thủ phái Lõa Hình

Bắt về trị tội! Tình hình thảm thay!

Mấy ngàn tu sĩ phái này

Bị ném vào hầm lửa gây kinh hoàng.

Về phần đại chúng tăng đoàn

Vì cùng thương tiếc, ngỡ ngàng than van:

“Thầy Mục Liên giỏi vô vàn

Thần thông đệ nhất, ai ngang tài thầy

Sao không tránh thoát nạn này

Để phường ngoại đạo ra tay hại thầy?”

*

Phật bèn lên tiếng dạy ngay:

“Thầy Mục Liên đã từng hay biết rằng

Một khi nghiệp báo vương mang

Thần thông cũng chẳng dễ dàng vượt qua

Thầy dùng huệ nhãn nhận ra

Trong tiền kiếp thuở xưa xa của mình

Đã từng mang tội sát sinh

Làm nghề đánh cá, tôm quanh biển ngoài

Chọn nghề này để sinh nhai

Khiến nhiều mạng sống từng bày chết oan,

Còn trong kiếp khác hiện thân

Là chồng nhu nhược bất nhân vô cùng

Nghe lời cô vợ dữ hung

Đem cha mẹ bỏ vào rừng hoang vu

Mặc cho ác thú, gió mưa

Dù cho bệnh hoạn, già nua, tật nguyền

Và nhiều nhân xấu tạo thêm

Trong bao tiền kiếp luân phiên tái hồi

Nay thầy muốn chấm dứt thôi

Nghiệp xưa muốn trả xong xuôi một lần,

Khi xuất gia cũng quyết tâm

Nguyện đem sinh mạng dấn thân giúp đời

Hoằng dương chánh pháp cao vời

Nên nay mãn nguyện nhập nơi Niết Bàn!”

Mọi người cảm động nguyện thầm

Noi gương tôn giả muôn phần kính yêu.

Tâm Minh Ngô Tằng Giao

(10- 2012)

__________________________

Tham khảo:

“MƯỜI VỊ ĐỆ TỬ LỚN CỦA PHẬT”

Nguyên tác Hán văn: Tinh Vân Pháp Sư

Dịch: Hạnh Cơ - Hiệu đính: Tịnh Kiên

Tranh vẽ:

“THẬP ĐẠI ĐỆ TỬ PHẬT THÍCH CA”

Lời: Thái Thuận - Tranh: Trường Quán



Tôn Giả Mục Kiền Liên_ Truyện Thơ của Tâm Minh Ngô Tằng Giao