Kho báu nhà Thiền

Chương 5: Chọn Thầy lựa bạn

Ðịnh Huệ

Nguồn: Thiền sư Văn Thủ, Dịch giả: Ðịnh Huệ

Tiên Thánh nói:
Thà có thể phá giới như núi Tu Di, chứ không nên để tà sư huân một tà niệm nhỏ như hạt cải vào trong tàng thức, như đổ dầu vào bùn hẳn không thể lấy ra được.

Ðại Huệ Thư

Phật dạy:
Nếu các chúng sanh tuy tìm bạn lành mà gặp người tà kiến chưa được chánh ngộ, đây gọi là chúng tánh ngoại đạo, lỗi của tà sư chẳng phải lỗi của chúng sanh.

Kinh Viên Giác

Thiền sư Viên Ngộ nói:
Học đạo trước tiên phải chọn thầy, đã được bậc thiện tri thức chân chánh có đủ mắt hụê rồi thì phải y chỉ theo để quyết trạch việc lớn sanh tử.

Tâm Tiếu

Ngài Chí Công nói:
Chẳng gặp bậc minh sư xuất thế, uổng uống thuốc đại thừa.

Truyền Tâm Pháp Yếu

Kinh Thi Ca Việt nói:
Ðệ tử hầu Thầy có năm việc:
1. Phải cung kính thầy.
2. Phải biết ơn thầy.
3. Phải vâng lời thầy dạy.
4. Phải nghĩ nhớ mãi đến thầy.
5. Phải tán thán thầy khi thầy vắng mặt.

Thích Thị Yếu Lãm

Thiền sư Quy Sơn Hựu nói:
Sanh ta ra là cha mẹ, thành đạt ta là bạn hữu. Gần gũi bạn lành như đi trong sương móc, tuy không ướt áo mà luôn luôn nhuận thấm. Học theo kẻ ác, thêm sự thấy biết ác, ngày đêm tạo ác, hiện tại chịu quả báo, sau khi chết bị trầm luân.
Hòa thượng Trạm Ðường bảo ngài Diệu Hỷ:
Cuối đời tượng pháp, Tỳ kheo phần nhiều bên ngoài chạy theo vật, bên trong chẳng minh tâm, dẫu có làm việc rộng lớn cũng không phải là cứu cánh. Bởi vì chỗ nương tựa hèn kém nên mới như thế, như con nhặn bám vào đuôi trâu chỉ đi được vài bước, nếu nó bám vào đuôi ngựa giỏi thì có thể lướt gió đi xa một ngày ngàn dặm, đó là do chỗ nương tựa thù thắng. Thế nên, người học ở phải chọn nơi, đi phải lựa bạn, mới có thể xa bọn tà ngụy, gần người trung chánh để nghe được lời chân chánh vậy.

Thiền Môn Bảo Huấn

Kinh Nhân Quả nói:
Bạn hữu có ba sắc thái cần phải có:
1. Thấy lỗi liền can gián.
2. Thấy có việc tốt, sanh lòng tùy hỷ.
3. Gặp tai nạn, khổ sở không bỏ nhau.
Luật Tứ Phần nói:
Ðủ bảy sắc thái sau đây mới thành bạn thân:
1. Việc khó làm hay làm.
2. Việc khó cho hay cho.
3. Việc khó nhẫn hay nhẫn.
4. Việc kín đáo nói cho nhau biết.
5. Che chở cho nhau.
6. Gặp khổ chẳng bỏ nhau.
7. Nghèo nàn chẳng khinh nhau.
Kinh Thi Ca Việt nói:
1. Thấy bạn làm ác, kéo đến chỗ vắng can ngăn.
2. Có việc khẩn cấp phải mau đến cứu hộ.
3. Có việc riêng tư không nói cho người khác nghe.
4. Thường kính trọng lẫn nhau.
5. Có việc tốt, phải nhiều ít chia cho nhau.

Thích Thị Yếu Lãm.

Bậc thiện tri thức khó được gặp gỡ, ví như từ trên cõi trời Phạm Thiên ném một hạt cải xuống ghim trên đầu một mũi kim ở hạ giới còn dễ hơn gặp minh sư bạn đạo. Ðược nghe chánh pháp rất khó, như chín mươi sáu phái ngoại đạo ở Tây Thiên (Ấn Ðộ) đều cầu xuất ly, song vì gặp phải tà sư nên trái lại bị chìm trong sanh tử.

Tông cảnh Lục