Hận Sông Gianh (thơ)

08/10/202506:43(Xem: 3660)
Hận Sông Gianh (thơ)

song gianh

Hận Sông Gianh




Đây sông Gianh đây biên cương thống khổ
Đây sa trường đây nấm mộ dân nam
Đây giòng sông, giòng máu Việt còn loang
Đây cổ độ xương tàn xưa chất đống

Và còn đấy hận phân chia nòi giống
Và còn đây cơn ác mộng tương tàn
Và còn đây hồn dân việt thác oan
Bao thế kỷ chưa tan niềm uất hận

Ôi Việt Nam cùng Việt Nam gây hấn
Muôn đời sau để hận cho giòng sông
Mộng bá vương Trịnh Nguyễn có còn không
Nhục nội chiến non sông còn in vết

Đây sông Gianh nơi nồi da xáo thịt
Nơi sông Hồng tàn phá giống Lạc Hồng
Nơi máu hồng nhuộm đỏ sóng giòng sông
Máu nhơ bẩn muôn đời không rửa sạch.


Đằng Phương Nguyễn Ngọc Huy



song gianh

Lịch sử


Sông Gianh và Đèo Ngang là biểu trưng địa lý của tỉnh Quảng Bình. Phần thượng lưu sông Gianh có tên là Rào Nậy với những đặc điểm địa vật lý và địa chất dị thường của Rào Nậy - Hoành Sơn, một nhánh khác là Rào Son có động Phong Nha (Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, di sản thiên nhiên thế giới). Cửa sông có cảng biển gọi là Cảng Gianh.

Trong lịch sử, sông Gianh được gọi theo tên chữ là Linh Giang (chữ Hán: 𤅷江). Nếu đèo Ngang là ranh giới thời Đại Cồ Việt và Chiêm Thành sau khi người Việt giành được độc lập từ 939 đến năm 1069, thì sông Gianh là ranh giới thời Trịnh–Nguyễn phân tranh giữa Đàng Trong và Đàng Ngoài (1600-1774) với xung đột vũ trang gần nửa thế kỷ (1627-1672). Chiến trường chính là miền Bố Chính (Quảng Bình). Đèo Ngang gắn với huyền thoại "Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân" của Trạng Trình. Năm 1558, Nguyễn Hoàng, một danh tướng thời nhà Lê trung hưng, con thứ của Nguyễn Kim, sợ bị Trịnh Kiểm mưu hại, đã xin vào trấn thủ Thuận Hóa, mở đầu nhà Nguyễn sau này.

Trong cuộc chiến tranh Trịnh Nguyễn, quân Trịnh án ngữ ở đèo Ngang, nhưng thực sự ranh giới chia cắt Bắc - Nam của Việt Nam là sông Gianh từ 1627 đến 1774. Bờ bắc sông có chợ Ba Đồn là nơi quân Trịnh mua đồ ăn uống và trao đổi hàng hóa.

Vào tháng 7 năm 1885, vua Hàm Nghi, người bị Pháp phế truất vì thiếu cộng tác và đã phát động kêu gọi nhân dân khởi nghĩa, quân Cần vương lánh nạn ở thượng nguồn sông, một vùng hoang dã ò núi và rừng rậm. Chính ở đó, tại ngôi làng nhỏ Ò Vé, ông đã bị bắt vào ngày 2 tháng 11 năm 1888 và bị đày đến Algiers, nơi ông mất năm 1943.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
22/07/2017(Xem: 14322)
Tại vương quốc Kô Sa La, Thuở xưa là một quốc gia hùng cường, Ba Tư Nặc là quốc vương Khắp trong nước Ấn bốn phương vui vầy, Phật còn tại thế thời này Đạo vàng gieo rắc đó đây giúp đời. Trong cung vua có một người Cô nàng Mạt Lợi xinh tươi diễm kiều Vua Ba Tư Nặc quý yêu Vuốt ve âu yếm cưng chiều nhất thôi.
22/07/2017(Xem: 14740)
Dưới chân ngọn núi Phổ Đà Có chàng đồ tể thật là tệ sao Hung hăng, nóng nảy, hỗn hào Sống cùng mẹ góa từ bao lâu rồi, Anh chàng bất hiếu nhất đời Lúc say đánh mẹ, mặc người cười chê, Mẹ hiền lành đủ mọi bề Nghĩ mình nghiệp chướng nặng nề bản thân Nên bà sám hối thành tâm Phụng thờ tượng Quán Thế Âm trong nhà Quỳ xin Bồ Tát giúp bà, Mong con ngỗ nghịch rồi ra có ngày Thoát cơn mê, về đường ngay Sống cho phải đạo, mai này hồi tâm.
22/07/2017(Xem: 15488)
Khóm trúc nghiêng minh nhớ dáng ai Chia tay ròng rã mấy năm dài Người đi như thể trời im nắng Rầm rập mưa buồn buổi sớm mai Chiều nay ai có về quê mẹ Cho gởi lòng theo những bước chân Cố hương xa tít bao giờ lại Nhìn biển, nhìn sông, núi Ngũ Hành Đàn voọc chân nâu sầu thế cuộc Mắt buồn hiu hắt hỏi trời cao Ôi núi Sơn Chà ai thảm sát Để biển xanh đau hóa biển đào?
20/07/2017(Xem: 39035)
Do duyên lành thù thắng, được Chư Tôn Đức cùng Thiện-hữu Tri-thức gần xa hết lòng hỗ trợ và khuyến khích nên từ ngày 9. 9. 2009, chúng con đã khởi soạn “Thi hóa TRƯỜNG BỘ KINH” gồm 3 Tập, chuyển thể thơ tất cả 34 Kinh, đã được hoàn tất vào ngày 15. 7. 2011. Ba Tập đã lần lượt được ấn hành do Nhà Xuất Bản Phương Đông (Saigon, Việt Nam).
18/07/2017(Xem: 15027)
Chủng Tánh Phật luôn tiềm tàng hiện hữu Trong lòng mình cùng tất cả chúng sanh Dẫu cho ta chưa nhận biết chung quanh Tánh Phật mãi vẫn thường luôn trong sáng .
15/07/2017(Xem: 14835)
Tôi nhìn sang trái cuộc chơi, Hoa tươi đã héo gục nơi huy hoàng, Hiên ngang bỗng chốc ngỡ ngàng, Xôn xao hoen gỉ mộng vàng lên mây
12/07/2017(Xem: 13831)
Hiểu ra Ta chẳng phải Ta Biết rồi mới thấy người ta là mình
08/07/2017(Xem: 12871)
Một ông quan lớn thời xưa. Giữ vai cố vấn cho vua một vùng , Trên đường đi đến hoàng cung, Cùng vua, quan hội họp chung bữa này
27/06/2017(Xem: 21908)
Đi nhẹ đi cho lòng mình đừng nóng giận Bước chân này trải rộng hướng từ bi Hương lòng bay cảm hoá cuộc sống này Mang an lạc hoà bình cho thế giới .
27/06/2017(Xem: 16963)
2737 Dudley St, Lincoln, NE 68503 - Đây là căn nhà đầu tiên gia đình chúng tôi, 6 người, ở khi qua Mỹ. Bên trong có một phòng thờ Phật của Cộng đồng Người Việt tại thành phố Lincoln, NE. Phòng thờ này là tiền thân của Chùa Linh Quang. Sau đó Cộng đồng PG Lincoln, trong đó có những người đồng thành lập, cụ Đặng Tuyết Mai, cụ Trần Phú Lộc, v.v... nay đã mãn phần, mua một căn nhà ở 216 West F street để 'Cải gia vi tự' thành Chùa Linh Quang bấy giờ lấy tên tiếng Anh là Linh Quang Buddhist Center. Sau một thời gian nữa, Linh Quang Buddhist Center dời qua một vị trí mới ở gần Công Viên Pioneer của thành phố. Còn ngôi chùa ở đường F trở thành chùa An Lạc.