Hận Sông Gianh (thơ)

08/10/202506:43(Xem: 3768)
Hận Sông Gianh (thơ)

song gianh

Hận Sông Gianh




Đây sông Gianh đây biên cương thống khổ
Đây sa trường đây nấm mộ dân nam
Đây giòng sông, giòng máu Việt còn loang
Đây cổ độ xương tàn xưa chất đống

Và còn đấy hận phân chia nòi giống
Và còn đây cơn ác mộng tương tàn
Và còn đây hồn dân việt thác oan
Bao thế kỷ chưa tan niềm uất hận

Ôi Việt Nam cùng Việt Nam gây hấn
Muôn đời sau để hận cho giòng sông
Mộng bá vương Trịnh Nguyễn có còn không
Nhục nội chiến non sông còn in vết

Đây sông Gianh nơi nồi da xáo thịt
Nơi sông Hồng tàn phá giống Lạc Hồng
Nơi máu hồng nhuộm đỏ sóng giòng sông
Máu nhơ bẩn muôn đời không rửa sạch.


Đằng Phương Nguyễn Ngọc Huy



song gianh

Lịch sử


Sông Gianh và Đèo Ngang là biểu trưng địa lý của tỉnh Quảng Bình. Phần thượng lưu sông Gianh có tên là Rào Nậy với những đặc điểm địa vật lý và địa chất dị thường của Rào Nậy - Hoành Sơn, một nhánh khác là Rào Son có động Phong Nha (Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, di sản thiên nhiên thế giới). Cửa sông có cảng biển gọi là Cảng Gianh.

Trong lịch sử, sông Gianh được gọi theo tên chữ là Linh Giang (chữ Hán: 𤅷江). Nếu đèo Ngang là ranh giới thời Đại Cồ Việt và Chiêm Thành sau khi người Việt giành được độc lập từ 939 đến năm 1069, thì sông Gianh là ranh giới thời Trịnh–Nguyễn phân tranh giữa Đàng Trong và Đàng Ngoài (1600-1774) với xung đột vũ trang gần nửa thế kỷ (1627-1672). Chiến trường chính là miền Bố Chính (Quảng Bình). Đèo Ngang gắn với huyền thoại "Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân" của Trạng Trình. Năm 1558, Nguyễn Hoàng, một danh tướng thời nhà Lê trung hưng, con thứ của Nguyễn Kim, sợ bị Trịnh Kiểm mưu hại, đã xin vào trấn thủ Thuận Hóa, mở đầu nhà Nguyễn sau này.

Trong cuộc chiến tranh Trịnh Nguyễn, quân Trịnh án ngữ ở đèo Ngang, nhưng thực sự ranh giới chia cắt Bắc - Nam của Việt Nam là sông Gianh từ 1627 đến 1774. Bờ bắc sông có chợ Ba Đồn là nơi quân Trịnh mua đồ ăn uống và trao đổi hàng hóa.

Vào tháng 7 năm 1885, vua Hàm Nghi, người bị Pháp phế truất vì thiếu cộng tác và đã phát động kêu gọi nhân dân khởi nghĩa, quân Cần vương lánh nạn ở thượng nguồn sông, một vùng hoang dã ò núi và rừng rậm. Chính ở đó, tại ngôi làng nhỏ Ò Vé, ông đã bị bắt vào ngày 2 tháng 11 năm 1888 và bị đày đến Algiers, nơi ông mất năm 1943.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
11/03/2019(Xem: 10778)
Kính dâng Thầy bài thơ sau ngày Thọ Bát Quan Trai tại Tu Viện Quảng Đức Chủ Nhật 10/3/2019 khi được Thầy ban tặng 3 chữ vàng “Ly Sanh Hỷ”. Thầy ban tặng ...ba chữ vàng làm phương thuốc Tiếp nhận mừng vui ....nay hết đoạn trường Mọi việc buông rơi , chẳng mắc chẳng vương Lòng rỗng không vì biết LY SANH HỶ
09/03/2019(Xem: 18626)
Tại trời sinh như vậy! Ông phú hộ kia có 2 người con rể. Con rể cả tên Nho Thông là người thạo chữ nho. Con rể thứ hai tên Chất Phác là một anh nông dân cần cù. Một hôm muốn thử tài 2 con rể, phú hộ bèn bảo 2 người con rể đi thăm ruộng với ông. Đi một đỗi gặp bầy vịt đương lội dưới ao, ông chỉ bầy vịt rồi hỏi 2 người con rể :
07/03/2019(Xem: 17281)
Ngày xưa có một ông vua Thích chơi bài với tế sư trong triều Mỗi khi súc sắc được gieo Vua thường lên giọng nói theo câu này Coi như bùa phép cầu may: “Nếu thời cơ tới trong tay của mình Đàn bà sẽ chẳng trung trinh Lao vào tội lỗi, ngoại tình, xấu xa!”
07/03/2019(Xem: 16535)
Kính Mừng Sinh nhật Sư Phụ Viên Minh Kính dâng Sư Phụ Ngày cuối cùng trên đất vàng Miến Điện Nhớ làm sao ...Sư Phụ ngụ phương xa Hai giờ bay là gặp.... phải chi mà ! Tiên liệu được ...có thể mừng sinh nhật
07/03/2019(Xem: 17015)
ngày xưa chào mẹ, ta đi mẹ ta thì khóc , ta đi thì cười mười năm rồi lại thêm mười ta về thì khóc, mẹ cười lạ không ông ai thế ? Tôi chào ông mẹ ta trí nhớ về mênh mông rồi ông có gặp thằng con tôi hao hao... tôi nhớ... nó ...người ...như ông. mẹ ta trả nhớ về không trả trăm năm lại bụi hồng... rồi.. đi... ĐỖ TRUNG QUÂN
05/03/2019(Xem: 10839)
Có những lúc Bạn phân vân suy nghĩ Ai là người tốt nhất của đời Ta? Rồi tìm hoài, đối chiếu khắp gần xa Và đáp án, đó là : Người Tri Kỷ.
03/03/2019(Xem: 11122)
Nếu em biết cách nào dùng ái ngữ ! Người người thương ....tai nạn đến ...nhẹ bay Cẩn thận phát ngôn , nhìn trước đoán ngay Đừng chạm đến ...ẩn thân vị Bồ Tát
03/03/2019(Xem: 10989)
NGÕ THOÁT Ngõ thoát đường xưa ngập nắng vàng Gió cuốn người về ánh đạo quang Trang kinh khép lại lòng rộng mở Trải nghiệm từng giây cõi Niết Bàn Chánh Pháp muôn đời soi rạng ý Khai thông tâm thức vượt thời gian Bỏ thói kiêu căng cùng ảo tưởng Thấu triệt cội nguồn tánh hiển quang. Dallas Texas, 2-3-2019 Tánh Thiện
03/03/2019(Xem: 13327)
Lặng nghe chuông vọng đêm khuya, Tịnh yên tịch chiếu xa lìa vọng tâm. Xuân vui năm mới an lành, Chúc cho Thượng Tọa xuân tràng niềm vui.
03/03/2019(Xem: 16944)
Cuộc đời là một cái chợ khổng lồ đầy xô bồ, hỗn độn mà toàn thể nhân loại đang sinh sống, hoạt động từ ngàn xưa cho đến bây giờ và mãi tận mai sau. Trong đó, con người phải chịu đựng đủ thứ cay đắng, mặn nồng, ngọt bùi, chua chát, đủ thứ khổ nạn, tang thương, đớn đau, hạnh phúc cứ mãi chập chùng, trùng trùng vô lượng, không thể nào diễn tả hết được. Nikos Kazantzakis, đại văn hào Hy Lạp phát biểu :“Con người sinh ra từ một hố thẳm đen tối, đó là tử cung. Con người đang đi đến một hố thẳm đen tối khác, đó là nấm mồ. Khoảng ánh sáng giữa hai hố thẳm đen tối đó, người ta gọi là cuộc sống.”