Nét Xuân Trong Mắt Tổ Sư Thiền

19/01/202307:04(Xem: 14770)
Nét Xuân Trong Mắt Tổ Sư Thiền

thien su



Nét Xuân
Trong Mắt
Tổ Sư Thiền
 
 
1- Điều ngự Giác hoàng 
Trần Nhân Tông  (1258-1308)
Sơ tổ Thiền phái Trúc lâm Yên tử
 
A) Xuân Hiểu
Thủy khởi khải song phi
Bất tri Xuân dĩ quy
Nhất song bạch hồ điệp
Phách phách sấn hoa phi.
 
TGN phỏng dịch:

Xuân Mai
Sáng dậy nhìn song cửa,
Chẳng hay Xuân đến rồi.
Một đôi bướm trắng lượn
Phơ phất cánh hoa rơi.

Tụng 
Xuân này hiển hiện dáng xuân xưa.
Mãi đến Xuân sau chẳng đợi chờ.
Ai biết bao mùa xuân đã tới?
Giữ lòng thanh thản kết duyên thơ.                
                                                                                      
B) XUÂN VÃN
Niên thiếu hà tằng liễu sắc không,  
Nhất xuân tâm sự bách hoa trung.  
Như kim khám phá đông hoàng diện,  
Thiền bản, bồ đoàn khán trụy hồng.  
 
TGN phỏng dịch

Xuân Chiều
Thuở bé chưa từng hiểu sắc không,  
Xuân về hoa nở rộn trong lòng.  
Chúa Xuân nay được ta soi tỏ,  
Nệm cỏ ngồi yên quán cánh hồng.
 
Tụng

Núi xanh vốn chẳng động
Mây trắng tự đến đi. 
Cõi đời là quán trọ. 
Ai lui tới làm gì?
 
  
 
2 - Thiền sư Hoàng Bá  TQ (788 - 850).    
                                                                                                                           
Trần lao quýnh thoát sự phi thường.
Hệ bã thằng đầu tố nhất trường.
Bất thị nhất phiên hàn thiệt cốt.
Tranh đắc mai hoa phất tỷ hươn
(Mai hoa tranh đắc phất thiên hương.)
 
TGN phỏng dịch:

Trần lao vượt thoát, chuyện phi thường.
Nắm chặt đầu dây tiến thẳng đường.
Nếu chẳng một phen lạnh thấu tủy.
Hoa mai đâu dễ thoảng mùi hương.
 
Tụng 

Đời không sóng gió tâm không sáng.
Đạo chẳng gian nan nguyện chẳng thành
Vượt qua bao nỗi gập gềnh.
Gia hương chốn cũ đậm tình chân quê.

3 - Thiền sư Chân Không VN (1045.46 -1100)       
                                                                                       
Một hôm có vị Tăng đến hỏi Thiền sư Chân Không: 
“Khi xác thân bại hoại thì sẽ thế nào?”

Sư đáp: 
“Xuân lai xuân khứ nghi xuân tận
 Hoa lạc hoa khai chỉ thị Xuân.”
 

 TGN phỏng dịch: 
Xuân đến, xuân đi, xuân ngỡ hết.
Hoa tàn, hoa nở vẫn là Xuân.
Tụng 

Chủ - khách đổi trao mộng đêm qua. 
 Ai hay thực tại vẫn
đang là.
Không đi, không đến, không sanh diệt.
Gió thổi hoa rơi như thế
mà.

4 - Thiền sư Mãn Giác VN (1052-1096)

Cáo Tậc Thị Chúng 

Xuân khứ bách hoa lạc,
Xuân đáo bách hoa khai.
Sự trục nhãn tiền quá,
Lão tùng đầu thượng lai.
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận,
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai.(1)

TGN phỏng dịch: 
 Cáo bệnh dạy chúng
Xuân đi trăm hoa rụng.  Xuân đến nở trăm hoa.
Trước mắt đời luân chuyển.
Trên đầu tuổi luống già. 
Chớ bảo Xuân tàn hoa rụng hết.
Ngoài sân mai vẫn nở đêm qua.
 
Tụng: 
Ai lia viên sỏi xuống hồ. 
Cho muôn sóng lượn bên bờ tử sinh?
Niệm câu Bát nhã Tâm kinh.
Sắc không - không sắc, hỏi mình là Ai?   
                                                                                           
5 -Thiền sư Giác Hải VN  (1023-24 – 1138)

 HOA – ĐIỆP                                                                                                                              
“Xuân lai hoa - điệp thiện tri thì,
Hoa - điệp ứng tu cộng ứng kỳ.
Hoa - điệp bản lai giai thị huyễn,
Mạc tu hoa - điệp hướng tâm trì.”

TGN phỏng dịch: 

 
Hoa và Bướm 
Xuân về hoa bướm khéo quen thì,
Bướm lượn hoa cười đúng hẹn kỳ 
Nên biết bướm hoa đều huyễn mộng.
Mặc tình hoa bướm, bận lòng chi
!

Tụng  

Nét Xuân trong mắt Tổ sư thiền. 
Chẳng vọng Xuân tình, mộng đảo điên. 
Hố thẳm buông tay, không dính mắc.
 Bản lai tự tánh vẫn như nhiên.
 
 
 
6 -Thiền ni Vô Tận Tạng TQ (....? – 676)
Ngộ Đạo Thi
Chung nhật tầm Xuân bất kiến Xuân.
Mang hài đạp phá lãnh đầu vân.
Quy lai ngẫu bả mai hoa khứu.
Xuân tại chi đầu dĩ thập phân.
 
TGN phỏng dịch:
Bài Thơ Ngộ Đạo
Ngày trọn tìm Xuân chẳng thấy Xuân.
Giày gai đạp nát đỉnh mây ngần.
Trở về bỗng thấy hương mai rộ.
Rõ thật đầu cành vẹn Ý Xuân.
 
Tụng 
Ai hay cá vựơt lưng đèo,   
“Ngựa đua dưới biển, thuyền chèo trên non.” * 
Tấm lòng bà lão sắc son. 
Khuông trăng rực sáng đầy tròn nguyên xưa.
*Câu nói của Tổ Liễu Quán

Thích Giác Nguyên

----ooOoo----
 
 
 
hoa mai
(1)  Chú thích: Cây mai hoặc cây ở miền bắc nước ta, thể hiện trong thi văn của các vị thiền sư mô tả. Khác vi loại mai vàng và mai trắng ỏ miền trung và nam VN. Cây mai miền bắc có nguồn gốc từ lưu vực sông Dương Tử, nam Trung Quốc, sau này lan sang Nhật Bản, Triều Tiên và Việt Nam. Nó được trồng để lấy quả và hoa. Mơ ta là loài cận chủng với mơ tây (Apricot – Prunus armeniaca), có hình dáng bề ngoài của cây, lá, hoa, quả tương tự nhau, có thể sấy khô trộn với bột cam thảo gọi là Ô mai. Vì vậy cần phân biệt 2 loài cây này. Ngoài ra cũng không nhầm lẫn với các loài khác cũng có tên gọi chung là mai.  Nguồn internet
 
        
 
 
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
06/09/2014(Xem: 20381)
Cuộc đời sóng vỗ Đại đao Lời cha dạy bảo, con nào có quên Người cha đức rộng lại hiền Ân cần dạy bảo, khuyên người hồi tâm Tiền tài danh vọng chẳng cần Quyết noi gương Phật độ lần chúng sanh Hào quang tỏa sáng xung quanh Hiện thân Di-Lặc cứu đời độ nhân Tọa thiền phóng điển An lành Như như bất động, bóng Người từ bi
06/09/2014(Xem: 15157)
Ra vào cửa Phật cầu tỉnh ngộ Hiểu rõ chân tình thân tứ hải Đất, nước, gió, lửa đúc kết lại Vạn vật vô thường không quản ngại Phật pháp Như Lai nói chẳng sai Nước mưa một vị một không hai Hiểu được vô thường tâm chẳng ngại An nhiên tự tại chẳng bận ai
06/09/2014(Xem: 18230)
Tên thật : Nguyễn Kim Long Tên trong thơ : Nguyễn Thanh Tâm (Mặc Phương Tử) Nguyên quán: Đồng Sơn, Gò Công, Tiền Giang Sinh năm 1952, về sau còn 1956. Xuất thân từ gia đình làm nông Lưu lạc đến Sàigòn, quận 4 từ năm 1964. Đi học trường tiểu học Nguyễn Thái Học, Q.1, Saigon. phụ gia đình bán nước mía, bánh cam, chuối chiên, để tạm sống trong thời nhiễu loạn.
06/09/2014(Xem: 20492)
Thân con từ cội Bồ Đề Nổi trôi, trôi nổi bốn bề biển khơi Trùng dương sóng nỗi dập vùi Bao phen thoát nạn, quên ơn Mẹ hiền Bụi trần ám nhiễm si mê Quên lời Mẹ day tu nhiều càng si Cầu tinh tấn, sanh si mê Cầu Hỷ xả, thêm sân si Thuận cảnh quên ơn, Nghịch cảnh oán phận Sân si tham đắm bụi trần
06/09/2014(Xem: 16649)
Trung thu trăng sáng tuyệt vời Nhưng mà cũng chỉ trăng đời mà thôi Trăng đời khi đổi khi dời Khi trong khi đục như đời trần gian Còn trăng trí tuệ PHẬT ban Hào quang chiếu tỏa muôn ngàn đại dương
06/09/2014(Xem: 18460)
Hoa lửa gợn hương trầm Gió Pháp dệt tơ hương Đèn bạc nạm Long Lân Qui Phụng Gấm vàng che rợp sắc Hoàng Vương Cung Vua A-Xà-Thế Rộn nghi lễ cúng dường Hoa lửa Hoa đăng vạn ánh Kính dâng lên Đấng Pháp Vương
05/09/2014(Xem: 16270)
Người ngồi im lặng nghỉ suy Có nghe tiếng sóng rào rì vọng vang Trùng khơi biển nước mênh mang Sóng lòng Ta dậy hân hoan nỗi niềm !
05/09/2014(Xem: 24638)
Còn đây của báu trong nhà Không là ngọc bảo, không là hoàng kim Bình thường chiếc áo tràng lam Mà sao quý vượt muôn ngàn ngọc châu! Những năm cầu thực dãi dầu Sớm mai tụng niệm, đêm thâu mật trì Dòng đời mãi cuốn con đi Về nương chốn tịnh có Thầy, có Ôn… Kinh truyền ban phát khuyên lơn
04/09/2014(Xem: 20521)
Nghe chuông chùa Thiên Mụ Áp tai nghe tiếng ngân rền Âm ba vi diệu mật truyền thiên thu Đẩy xua tạp nhiễm uế ô Cho tâm thanh thản, cho ngu si tàn Hỉ nộ ái ố tiêu tan Và bi dục lạc tan hàng chạy đi Lắng nghe chuông vọng ầm ì Muốn hòa vào gió mà bay tức thời Mà thôi, ở là mà chơi Hồng trần duyên nợ có người đang trông Bước ra nhẹ bổng bềnh bồng Gom về âm sắc chuông đồng Huế xưa!
04/09/2014(Xem: 15238)
Bồi hồi hoài niệm quê xưa Thùy dương cát trắng bốn mùa gió hoa Hương trinh bạch mê hồ ca Dấu chân bộ lạc đường xa lạy về...