Bagan và hương huyền sử (thơ)

01/12/201010:56(Xem: 15959)
Bagan và hương huyền sử (thơ)

Bagan - chùa tháp cổ sương

Có con trăng dệt con đường sử kinh

Ngọn đèn pháp bảo lung linh

Dấu son một thuở phục sinh đạo vàng

Ôi! Một thời dân tộc Môn qua đây

Đã liệt liệt oanh oanh

chép sử vàng lên bốn mươi ngàn tòa bảo tháp

Một cõi Đông dương

xây dựng kinh đô chánh pháp

Để ngàn sau...

để ngàn sau còn thơm mãi một mùi hương!

Ôi! Mùi hương nhập thế dị thường

Đã trải dài theo dấu chân

theo vết xe thổ mộ

Có con ngựa già còng lưng kham khổ

Và người phu xe

mà mái đầu đã bạc trắng đức tin

Ôi! Mùi hương của nhiệt huyết, của trái tim

Trộn lẫn mùi hương của tâm linh tôn giáo

Là công trình muôn đời của thăng hoa cảm xúc

Mà ấn ngọc, triện son

năm tháng chẳng mờ phai

Ôi! Có phải đây là thời

mà con sư tử vươn vai

Cất tiếng hống uy linh tràn trề sinh lực

Từ vạn dặm xa

kế thừa vinh quang A-Dục

Để huyền sử về một địa danh

bất diệt đến ngàn sau

Tôi cúi đầu xuống

Lắng nghe giữa hư vô

một mùi hương huyền diệu, sâu mầu

Thấm đẫm trên những cọng rêu xanh

Trên những cành cây khô

Trên những phù điêu, hoa văn chạm trổ

Tôi còn nghe

linh hồn cựa mình trong những viên gạch vỡ

Len vào sinh hoạt đời thường

thiên hạ thế gian tâm

Ôi! Tháp cổ Bagan!

Huyền sử Bagan!

Như một tiếng hú tận thâm lâm

Như một ngôn ngữ xa xăm

Nói về lẽ thăng trầm, hưng phế

Nói về chiến tranh, bạo quyền

và niềm đau khổ đế

Vì sự tham lam, sân hận của con người

Nó còn nói về sự thật trần khơi

Thần hủy diệt, thần bảo tồn

đã sát cánh chung vai

trong trò chơi quá nhiều thách đố

Để bi khốn thay

thân phận con người

cứ miệt mài xây tổ

Lẽ hoại thành nghe lòng mắt cay cay!

Lẽ hoại thành - khói tụ, tan mây...

Ôi! Một thời dân tộc Môn qua đây

Họ là một loài người tiến hóa bậc cao

Họ đến như làn mây lành

khoác tâm hồn nắng ấm

Rồi họ ra đi

mà dấu chân còn lấp lánh bụi sương

Để bây giờ

ngàn năm sau

bất diệt một mùi hương!

Ôi! Tôi đã đi thăm xứ xứ Bagan

Nơi đây con người

vận xà-rông xám chàm đất mục

Thân xác khô gầy gập lưng lạy Phật

Những tràng hoa lài,

hoa sứ tươi thơm

Chư sư khất thực qua ngày

bình bát toàn cơm

Cơ cực bữa ăn chan mùi khổ hạnh

Những cô gái bôi má bột cây

để gìn da giữ sắc

Còn giữ nụ cười đôn hậu ngây thơ

Những gã trung niên chuông gõ điện thờ

Mắt hấp háy nhìn hòm công đức

Những đứa trẻ cõi còm,

đói lòng kiếm xin vài "chạt"

Đôi mắt xanh trong!

Bi cảm tình người!

Ôi! Nhưng mà sao cách biệt một trời!

Mà phú quý

chỉ để dành cho người quý tộc?

Mà giàu sang

chỉ để dành cho giai cấp chiến sĩ?

Và mọi tiện nghi, xa hoa

ưu đãi giới thương buôn?

Còn thủ-đà-la, chiên-đà-la

thì sống trong cảnh bần cùng

thiếu áo, thiếu cơm

Thiếu cả những nhu cầu tối thiểu?

Ôi! Tôi đã ngồi rất lâu

để trầm tư mặc tưởng

Để nghĩ về những ngôi chùa tháp nguy nga

Để nghĩ về những công trình tôn giáo

như cung điện hoàng gia

Mà không hiểu lưỡng nguyên giá trị

Mà không hiểu sự cân phân tâm vật

Nơi dân tộc lạ kỳ này

tín ngưỡng duy linh!

Ôi! Tôi đã đi thăm cả một cõi tâm kinh

Mà cảm nghe cây lá bên đường

cũng sáng lên hoa chữ

Những nét chạm khắc rêu đen

Những con rồng giấu mình trong những bia đá vỡ

Nơi những tòa gạch nâu già

tuổi tác tuế sương!

Ôi! Huyền sử Bagan!

Bốn mươi ngàn tháp cổ Bagan!

Vi diệu mùi hương

Hương công đức

Hương tín tâm

Hương thâm u mật độ

Cùng hương tình, hương cảnh

của đất nước dễ thương nầy!

Ôi!

Cảm xúc bài thơ

chỉ như một thoáng khói mây

Xin tri tạ một lần tao ngộ

Ta hẹn ngươi, Bagan,

trên dặm về cổ độ

Nơi cõi Phật, lòng mình

lặng lẽ, vô ngôn!

Vẫy tay chào

chùa tháp dập dờn hương!

Myanmarlife hotel

Đêm 3/12/2008.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
10/03/2026(Xem: 783)
Tình hình chiến tranh bây giờ khó làm chúng ta hình dung về một Iran cổ đại nơi được nghe kể về những cổ tích thơ mộng, nơi các nhân vật mang tâm hồn Bồ Tát bước ra từ sương khói của truyện Ngàn Lẻ Một Đêm. Chúng ta cũng sẽ kinh ngạc khi nhớ rằng lịch sử đã từng có các nhà thơ sáng tác trong ngôn ngữ Ba Tư cổ đại (Persian: Farsi), tiền thân của tiếng Iran hiện nay, hay và thâm sâu tới mức không dễ có bao nhiêu thi sĩ hiện nay bước tới mép bờ giấy mực của họ. Và bạn sẽ thấy truyện võ hiệp Kim Dung cũng đã từng lấy một mảng Minh Giáo của Iran cổ đại rất mực từ bi và khắt khe – nơi tu sĩ phải sống độc thân, khổ hạnh, bất bạo động, ăn chay, không rượu thịt -- để chế biến thành cảm hứng văn học, nơi các truyền nhân đều lãng mạn và võ học phi thường như Trương Vô Kỵ, Dương Tiêu...
10/03/2026(Xem: 790)
Chia tay bước tiếp đường dài Tự mình lựa chọn tương lai vững vàng Đi tìm tâm niệm lạc quan Cậy nhờ nương tựa là ngàn mối nguy. Chia tay xa nghiệp sân si Đến gần hạnh nguyện từ bi đêm ngày Chẳng còn phiền lụy hôm mai Rõ ràng an lạc dưới ngay chân mình.
10/03/2026(Xem: 1293)
Chi tiết về Tứ Bất Hoại Tịnh: Bất hoại tịnh đối với Phật (Phật bất hoại tịnh): Niềm tin vững chắc vào sự giác ngộ, các công hạnh và trí tuệ của Đức Phật. Bất hoại tịnh đối với Pháp (Pháp bất hoại tịnh): Niềm tin vào giáo pháp chân lý mà Đức Phật truyền dạy, giúp mang lại an lạc và giải thoát. Bất hoại tịnh đối với Tăng (Tăng bất hoại tịnh): Niềm tin vào cộng đồng tăng chúng tu hành chân chính, sống đúng chánh pháp. Thành tựu Thánh giới (Giới bất hoại tịnh): Giữ gìn các quy tắc đạo đức (như ngũ giới) một cách kiên định, thanh tịnh, không vi phạm
10/03/2026(Xem: 1621)
Kính bạch Thầy Thật là một trùng hợp cho con, khi nghe các pháp thoại gần đây theo các bài giảng của Đức Đạt Lai Lạt Ma được nhiều kênh thu lại và post trên YouTube, con đã gặp các tiêu đề như sau : “Cái Tôi không phải là bạn “ “Thấy rõ cái Tôi- tiến đến Vô Ngã “ Ta là ai? “Cái Tôi càng lớn, khổ đau càng nhiều “
07/03/2026(Xem: 1167)
Kính dâng đến những người phụ nữ trên khắp thế giới mà những phẩm chất tốt đẹp tự nhiên của quý vị như Lòng hy sinh, Sự nuôi dưỡng (Nurturing), Lòng đồng cảm (Empathy), Sức bền bỉ (Resilience), Trực giác tinh tế (Intuition), Khả năng kết nối con người, Sức mạnh dẻo dai và kiên nhẫn mà Đức Đạt Lai Lạt Ma cho rằng đó là khả năng làm cho thế giới trở nên nhân hậu hơn, và đó cũng là vai trò của phụ nữ trong tương lai của nhân loại, khi xã hội thời đại này đang thiếu
27/02/2026(Xem: 1296)
Thế kỷ hai mươi mốt mở ra không bằng tiếng chuông chùa, không bằng tiếng chim sơn ca trên đồng vắng, không bằng tiếng mùa Thu Mẹ ru con ngủ... mà bằng tiếng máy gào không gian, tiếng rú khoan sâu lòng đất, tiếng điện thoại truyền âm, và tiếng rì rầm máy chủ,
27/02/2026(Xem: 1981)
Nhớ đừng cho “Ý phát cuồng tung vó “ nhé Có lẽ năm Bính Ngọ này nên tìm đọc Tăng Chi kinh Nhiều bài cần suy ngẫm cho tu tập của mình (1) Để làm sao thuần phục “ Tâm viên, Ý mã”,!
26/02/2026(Xem: 1071)
Hương Xuân của đất trời đang chuyển minh trong từng hơi thở, nhịp sống từng ngày bước qua, để rồi ta ngồi lại lắng nghe từng vị ngọt tình cảm trong hương trầm mùa Xuân. Năm Ất Tỵ 2025 dần khép lại trong những chuyển động của đất trời, một năm đầy sóng gió, vui buồn đều có nhau. Từ góc nhìn kinh tế, xã hội biến động trong dịch nghiệp chuyển giao, từ góc nhìn thiên tai lấy đi bao nước mắt từ niềm Bắc, kéo dài tới vùng duyên hải niềm trung Phú Yên, hay tới tận vùng niềm Tây vựa lúa, tất cả đều chung một nhịp thở héo hon.
25/02/2026(Xem: 2395)
Trưa nay ngày mùng 7 Tết Bính Ngọ, trong tiết Xuân dịu nhẹ và chan hòa nắng ấm, đại gia đình đã hân hoan tổ chức lễ mừng Đại thọ 94 tuổi của Mẹ Tâm Thái tại tư gia ở Khu Đô Thị Hà Thanh, Nha Trang. Ngày mừng thọ không chỉ là một buổi tiệc gia đình, mà là một ngày của ân tình, của đạo hiếu và của sự trở về. Giữa những ngày đầu năm mới, khi đất trời còn phảng phất hương Xuân, con cháu quây quần đông đủ bên Mẹ, lòng ai cũng dâng lên niềm xúc động thiêng liêng.
12/02/2026(Xem: 3121)
Bính Ngọ đang về trải khắp nơi Già lam Quảng Đức pháp trao đời Duyên trần mãi ước mong đều lợi Trí đức hoài vun nguyện thảy ngời. Nguyện Tạng trụ trì an kệ khởi Tâm Phương viện chủ sáng tình khơi Xuân sang vạn nẻo nhà nhà mới Bính Ngọ đang về trải khắp nơi…