Tu Viện Quảng Đức105 Lynch Rd, Fawkner, Vic 3060. Australia. Tel: 9357 3544. quangduc@quangduc.com* Viện Chủ: TT Tâm Phương, Trụ Trì: TT Nguyên Tạng   
Bài mới nhất

Cư sĩ Mahā Silā Vīravong - nhà Thiết kế Quốc kỳ CHDCND Lào

30/09/202019:58(Xem: 1054)
Cư sĩ Mahā Silā Vīravong - nhà Thiết kế Quốc kỳ CHDCND Lào

Cư sĩ Mahā Silā Vīravong - nhà Thiết kế Quốc kỳ CHDCND Lào

 Cư-sĩ-Mahā-Silā-Vīravong-và-Bản-đồ-Lào

Hình 1: Trái: Bản đồ Lào / Phải: Cư sĩ Mahā Silā Vīravong (1905-1986), người thiết kế Quốc kỳ CHDCND Lào Ảnh: © babelio.com

 

Cư sĩ Mahā Silā Vīravong, sử gia Lào, nhà ngữ văn, giáo viên dạy tiếng Pali, người hiện đại hóa bảng chữ cái Lào, một nhân vật trí thức lớn của nền độc lập Lào. Trong các cuộc đấu tranh chống lại sự cai trị của thực dân đế quốc Pháp, bằng cách tích cực hoạt động trong phong trào của Lào Issara mà ông lưu vong tại Vương quốc Thái Lan vào năm 1946.

 

Ông là Thư ký riêng của Hoàng thân Vương quốc Lào Phetsarath Rattanavongsa (10/1/1889-1/10/1059). Tên của ông thường được đặt trước danh hiệu danh dự Mahā và ông thường được đặt với danh hiệu là “Mahā Silā”.

 

Vốn xuất thân trong một gia đình Phật tử thuần thành, làm nghề trồng trọt tại tỉnh Champassak, Cư sĩ Mahā Silā Vīravong sinh vào ngày 1 tháng 8 năm 1905 tại tỉnh Roi-Et (Tiếng Thái: ร้อยเอ็ด) nằm giữa vùng Isan, Thái Lan. Từ nhỏ, ông đã được nhập học với tư cách là Bonzillon ở một ngôi chùa làng và ông được khai tâm mở trí rất sớm bằng chữ cái Tham và chữ Lào, được khắc trên lá của người thợ làm bản thảo. Từ đây, nhà sư trẻ say mê lịch sử và văn học Lào đã gắn bó trong các ngôi già lam tự viện Phật giáo của tỉnh Roi-Et này. (Trong thời kỳ của Vương quốc Ayutthaya, cuối thế kỷ 18 vua Taksin di chuyển tỉnh Roi-Et về địa điểm hiện tại, sau đó đặt tên Saket Nakhon, một tỉnh Đông Bắc Thái Lan ngày nay).

 

Sau khi hoàn tục, Cư sĩ Mahā Silā Vīravong học tiếng Pala tại Bangkok, Vương quốc Thái Lan.

 

Năm 1929, ông trở thành Thư ký riêng của Hoàng thân Vương quốc Lào Phetsarath Rattanavongsa, nhà lãnh đạo của chủ nghĩa dân tộc Lào trong thời gian Đế quốc Pháp thiết lập chính quyền bảo hộ. Cư sĩ Mahā Silā Vīravong tham gia “Phong trào Canh tân Quốc gia” do các trí thức trẻ người Lào thành lập vào năm 1940. Ông tham gia phong trào độc lập Lao Issra (nghĩa đen là “Lào tự do”) sau khi Đế quốc Nhật cố gắng giành quyền kiểm soát Đông Dương thuộc Pháp (9 tháng 3 năm 1945 đến tháng 8 năm 1945). Khi Đế quốc Pháp tiếp quản Lào vào năm 1946, ông theo chân các thành viên của phong trào độc lập Lao Issra lưu vong tại Bangkok, Thái Lan, nơi ông tiến hành nghiên cứu học thuật tại Thư viện Quốc gia Thái Lan.

 

Cư sĩ Mahā Silā Vīravong trở về quê hương Lào vào năm 1949, nơi ông trở thành Giáo sư giảng dạy tiếng Pali tại Học viện Phật giáo Chanthaboury, thủ đô Viêng Chăn.

 

Duyên sắt cầm nhiều kiếp, định nghiệp đã đến, ông đã kết hôn với nàng Maly tại thủ đô Viên Chăn, Lào. Trong số 14 hiếu tử của ông, Douangdeuane kết hôn với nhà văn Outhine Bounyavong.

 

Mặc dù đã nghỉ hưu từ năm 1963, nhưng sau khi thành lập nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào năm 1957, Cư sĩ Mahā Silā Vīravong được bổ nhiệm làm chuyên viên Bộ Giáo dục Quốc gia. Ông tiếp tục hoạt động trong sự nghiệp giáo dục đào tạo, giảng dạy, nghiên cứu và tư vấn văn học cho đến khi về cõi Phật vào tháng 2 năm 1987.

 

Đầu thế kỷ 20, vào những thập niên 1930, Cư sĩ Mahā Silā Vīravong đã phản đối việc La tinh hóa chữ viết của Lào. Ông miệt mài trong việc hiện đại hóa bảng chữ cái Lào, đặc biệt là làm cho nó có ngữ âm hơn. Ông đã viết một cuốn Ngữ pháp tiếng Lào mới và một cuốn Từ điển. Ông đã đề xuất một hệ thống phiên âm từ tiếng Pali sang chữ Lào hiện đại, để thuận tiện cho việc đọc tụng kinh cầu nguyện trong các cơ sở tự viện Phật giáo. Phiên âm này vẫn được sử dụng cho đến nay.

 

Cư sĩ Mahā Silā Vīravong là một giáo sư giảng dạy tiếng Pali tại Học viện Phật giáo, ông đã viết sách hướng dẫn học tiếng Pali.


Cư sĩ Mahā Silā Vīravong là tác giả của cuốn sách Giáo khoa đầu tiên về Lịch sử Lào do Bộ Giáo dục Quốc gia Lào xuất bản.

 

Quan tâm đến Chiêm tinh học, ông đã thiết kế một hệ thống lịch Lào dùng chung với các loại lịch nước ngoài khác.

 

Là một chiến binh tích cực của phong trào Issara Lào, ông đã tham gia vào hành động giành độc lập ngày 12 tháng 10 năm 1945 và thiết kế Quốc kỳ nước Cộng hòa Nhân dân Lào.

 

Trong số các tác phẩm của ông, chỉ có “Lịch sử Lào” (Histoire du Laos); Phongsavadane lao, 1957), dựa trên Biên niên sử Lane Xang, và ông viết tiểu sử Vương thân Phetsarath Rattanavongsa (1890-1959, được xuất bản sau di cảo), là chủ đề của một bản dịch tiếng Pháp. Nếu ông thực sự là một nhân vật nổi bật trong việc tái tạo bản sắc dân tộc Lào, bởi phương pháp thiếu khoa học và thiên vị dân tộc chủ nghĩa của họ, thì  các tác phẩm của Cư sĩ Mahā Silā Vīravong bây giờ chỉ có lợi ích về mặt lịch sử.

 

Các nhà văn lớn ở thủ đô Viêng Chăn trong thời kỳ này, bao gồm ba người con trai của Cư sĩ Mahā Silā Vīravong, một học giả quan trọng về văn học, lịch sử và văn hóa truyền thống của Lào: Pakian Viravong, Duangdeuan Viravong, và Dara Viravong (các bút danh Pa Nai, Dauk Ket và Duang Champa). Một nhà văn quan trọng không kém là Outhine Bounyavong, con rễ của Cư sĩ Mahā Silā Vīravong, người vẫn là một nhà văn đáng chú ý trong suốt bước sang thế kỷ 21.

 

Quốc kỳ và Cờ hiệu do Cư sĩ Mahā Silā Vīravong thiết kế.

 

Quốc kỳ được khai sinh vào ngày 12 tháng 10 năm 1945 và chính thức vào ngày 2 tháng 12 năm 1975. Thiết kế: Một nhánh ngang màu đỏ, xanh nước biển đậm (gấp đôi chiều cao; một vòng tròn màu trắng ở trung tâm (đường kính của vòng tròng bằng 4/5 chiều cao của dải màu xanh).

 

Lá cờ do Cư sĩ Mahā Silā Vīravong thiết kế được giới thiệu sau khi Cộng sản tiếp quản vào năm 1975, nhưng đã từng là Quốc kỳ trước đó một thời gian ngắn. Nó đã được thiết kế bởi cư sĩ Mahā Silā Vīravong, và lá Quốc kỳ này được giới thiệu lần đầu tiên vào năm 1945, sau Đệ nhị Thế chiến.

 

Lào là thuộc địa của Đế quốc Pháp, và cũng như trường hợp của Đông Ấn Hà Lan do Nhật Bản chiếm đóng (nay là Indonesia), một khoảng trống quyền lực đã phát triển ở Lào sau sự đầu hàng của những người Nhật Bản chiếm đóng.

 

Phải mất một thời gian để người Pháp ‘sắp xếp mọi thứ vào trật tự’ và trong thời gian ngắn đó. Trong thời gian này (ngày 12 tháng 10 năm 1945 đến ngày 24 tháng 4 năm 1946), Lào được lãnh đạo bởi Lao Issara (Lào Tự Do), một nhóm chống Pháp. Với sự phục hồi quyền lực của Đế quốc Pháp, Quốc kỳ lại biến mất khỏi tầm nhìn, Quốc kỳ cũ được giới thiệu lại.

 

Năm 1975, khi nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào được thành lập, đất nước Phật giáo này đã tiếp tục treo Quốc kỳ do cư sĩ Mahā Silā Vīravong thiết kế, và thời gian ngắn thiết kế Quốc kỳ trong những năm 1945-1946.

 Quốc-kỳ-do-cư-sĩ-Mahā-Silā-Vīravong-thiết-kế

Hình 2: Quốc kỳ do cư sĩ Mahā Silā Vīravong thiết kế (1945-1946/1975 đến nay)

 

Về biểu tượng Quốc kỳ do cư sĩ Mahā Silā Vīravong thiết kế, hai sọc đỏ biểu tượng cho sự đổ vỡ bởi quê hương ở hai bên bờ sông Mekong, màu xanh dương biểu tượng cho dòng sông quan trọng và sự thịnh vượng, hình ảnh màu trắng biểu tượng cho hệ thống nhất hai miền Nam Bắc Lào, và tượng trưng cho ánh trăng tròn soi bóng trên sông Mekong.

Trong các tác phẩm của Cư sĩ Mahā Silā Vīravong được xuất tái bản nhiều nhất “Biên niên sử Lào” (ພົງ ສາ ວະ ດານ ລາວ, Histoire du Laos, Phongsāvadān Lāo), 36 lần xuất tái bản từ năm 1957 đến năm 1997, được dịch ra ba thứ tiếng và được tổ chức bởi 414 Thư viện thành viên WorldCat trên toàn thế giới. Lịch sử Lào được thể hiện qua di sản Biên niên sử. Và nhiều tác phẩm lưu lại hậu thế:

- “Biên niên sử Lào” (ພົງ ສາ ວະ ດານ ລາວ, Histoire du Laos, Phongsāvadān Lāo)

- “Temiyasataka: Temiyakumman” (ເຕມິຍະ ຊາຕະກະ: ທ້າວເຕມິຍະກຸມມານ) ‘Phỏng theo Phitsasata Taka và được Cư sĩ Mahā Silā Vīravong sáng tác bằng tiếng Lào

- “Suvannasam Cố sự” (ນິທານຊາດົກຄຳກອນ ເຣື່ອງ ທ້າວສຸວັນນະສາມ, Nithān Sādok khamkō̜n rư̄ang Thāo Suvannasām) ‘Trích dịch từ Kinh và được Cư sĩ Mahā Silā Vīravong sáng tác bằng tiếng Lào

- “Tiểu sử Thần Anuvong” (ຊີວະປະຫວັດ ພະເຈົ້າອະນຸວົງ, Sivapavat Phachao Anuvong)

- “Lịch sử Chùa Chulalongkorn  hay That Luang Ieng Chan”  (Pavat Phra Chēdī Lōkachulāmanī lư̄ Phra Thāt Lūang Vīangchan)

- “Khun Borom Rajathirat Cố sự” (ນິທານຂຸນບໍຣົມຣາຊາທິຣາຊ. ສະບັບທີ ໑, Nithān Khun Bō̜rom Rāsāthirāt. Sabap thī nưng) ‘Lịch sử gốc Lào/ Cư sĩ Mahā Silā Vīravong và Cư sĩ Nuan Uthensakda đồng biên soạn

- “Di sản Vientiane và Mahasanok Cố sự” (ນິທານຊາດົກ ຊຸດມໍລະດົກວຽງຈັນ ເລື່ອງ ທ້າວມະຫາຊະນົກ, Nithān Sādok sut mō̜radok Vīangchan lư̄ang Thāo Mahāsanok pǣ chāk khamphī Thasasātaka læ tǣng pen kō̜n) Dịch từ Kinh thánh và Cư sĩ Mahā Silā Vīravong sáng tác bằng tiếng Lào

- “Lịch sử chùa Chulalongkorn hay That Luang Vientiane” (ປະຫວັດ ພຣະເຈດີ ໂລກະຈຸລາມະນີ ຫຼື ພຣະທາດຫຼວງວຽງຈັນ, Pavat Phra Chēdī Lōkachulāmanī lư̄ Phra Thāt Lūang Vīangchan), Cư sĩ Mahā Silā Vīravong và Cư sĩ Duangdeuan Bounyavong biên tập

- “Konlamaha Silavirawong” (ກອນລຳ ມະຫາ​ ສິລາ ວິຣະວົງສ໌, Kōnlam Maha Silā Vīravong)

- “Thāo Suvannasān” (ທ້າວສຸວັນນະສານ)

- “Kỷ niệm 100 năm Ngày Quá cố của Thái Hậu” (ອະນຸສອນ ລະລຶກ ຄົບຮອບ 100 ວັນ ການມໍຣະນະກັມ ຂອງ ຍາແມ່ ສລົດ ເຈົ້າຂຽວ, ʻAnusō̜n lalưk khophō̜p 100 van kānmō̜ranakam khō̜ng nyāmǣ Salot Chaokhīeo)

- “Chiêm Tinh học Lào” (ໂຫຮາສາດລາວ : ພາກຕົ້ນ, Hōrāsat Lāo : phāk ton)

- “Các vị Thần” (ຕຳນານ ພຣະບາງ, Tamnan Phra Bang)

- “Sangkha Silpasai: Tác phẩm Văn học Kiệt tác của Lào” (ສັງຂ໌ສິລປ໌ຊັຍ: ວັນນະຄະດີຄຳກອນຊັ້ນຍອດຂອງລາວ, Sangsinsai: vannakhadī khamkō̜n san nyō̜t khō̜ng Lāo / dōi thāo Pāngkham, nakpawphan ʻēk hǣng krung Sisattanākhanahut Vīangčhan (samai ...)

- “Cư sĩ Mahā Silā Vīravong, Cuộc sống và Thành tựu” (ມະຫາສີລາ ວີຣະວົງສ໌ ຊີວິດແລະຜົນງານ, Mahāe Silā Vīravong sīvit læ phonngān)

 

Thích Vân Phong biên dịch

(Từ nhiều nguồn trên Internet)

 

 


Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
22/06/202117:02(Xem: 1512)
Lời thưa của người kết tậpNhững khi nhắc chuyện Chùa xưa, Mẹ thường kể “… Sau ngày Ông Ngoại bị liệt, Ôn Đỗng Minh hay thăm hỏi, và dặn các học trò thường xuyên lui tới săn sóc…” Tôi biết vỏn vẹn chỉ chừng ấy về Ôn, vậy đã là quá nhiều! Tập san Hoa Đàm số 12 này được kết tập và phát hành nhân ngày Kỵ, phần lớn nội dung bài vở, hình ảnh đã có trong tập Kỷ yếu Tưởng Niệm Ôn (viên tịch ngày 17.06.2005 | 11.05 năm Ất Dậu) do hàng Đệ tử của Ôn thực hiện trước đây, và một ít từ trang nhà Quảng Đức (https://quangduc.com/) của Thầy Nguyên Tạng biên tập, cũng như Pháp Tạng (http://phaptangpgvn.net/vie/) do Thầy Tâm Nhãn phụ trách.
01/01/202109:18(Xem: 92076)
Thư Viện Kinh Sách tổng hợp dung chứa trên 1,200 tập sách trên Trang Nhà Quảng Đức
16/10/202112:51(Xem: 103)
Được sự thương tưởng và hỗ trợ của quí vị chúng con, chúng tôi vừa thực hiện xong 14 giếng cần giục (Well hand-pump) cho những ngôi làng nghèo lân cận vùng núi Khổ Hạnh Lâm - Bồ Đề Đạo Tràng & vùng Kê Túc Sơn tiểu bang Bihar India. Đây là Public Well Hand-pump nên cả làng có thể xài chung, người dân nghèo bớt đi rất nhiều nỗi nhọc nhằn trong mùa Hạ vì phải đi lấy nước ngoài sông xa. Kính mời quí vị xem qua một số hình ảnh tường trình. (09 Oct 2021)
10/10/202109:03(Xem: 342)
Hơn hai năm qua, từ khi phát hiện mình bị cao huyết áp (Hypertension ), tôi thường xuyên đến bệnh viện tái khám và nhận thuốc theo định kỳ của bác sĩ đều trị. Nơi đó là bệnh viện địa phương theo tuyến Quận đã đăng ký trong thẻ Bảo Hiểm Y Tế.
09/10/202120:11(Xem: 496)
Trong cuộc sống con người chúng ta thường có nhiều hơn nỗi sợ tồn tại cùng một lúc: sợ thay đổi, sợ thất bại, sợ sai lầm,sợ ma, sợ tình người vô cảm, sợ bị từ chối,… Có thể nói ...sợ hãi là một trong những trạng thái tinh thần tiêu cực gắn với nét tâm lý hoang mang, lo sợ của con người. Trạng thái này xuất hiện như một phản xạ tự nhiên khi chúng ta nhận ra mối nguy hại ảnh hưởng tiêu cực và đe dọa, gây ra sự nguy hiểm. Khác với sự lo lắng thông thường, nỗi sợ hãi thường khiến con người không giữ được bình tĩnh, run sợ không dám đối diện và vượt qua. Có những nỗi sợ hãi do tác động từ yếu tố khách quan bên ngoài, tuy nhiên cũng có những nỗi sợ vô hình in sâu trong tâm lý, tiềm thức của con người, chỉ cần một tác động nhỏ của ngoại lực, sự sợ hãi sẽ bộc phát và gây ảnh hưởng xấu đến cảm xúc, hành vi của con người. Nỗi sợ thường xuất phát từ những áp lực ràng buộc con người
07/10/202120:18(Xem: 228)
Mặc dù tình hình Dịch Covid tại Ấn Độ đã lắng dịu khá nhiều so với thời điểm nguy hiểm cách đây 3 tháng trước nhưng sự vân hành của nền kinh tế quốc gia vẫn còn đang tắc nghẽn, trì trệ do ảnh hưởng chung của nạn dịch toàn cầu. Trong tâm tình Hộ trì Tăng Bảo, san sẻ với chư Tăng tu hành nơi xứ Phật trong lúc còn nhiều khó khăn, vào sáng Chủ Nhật 03 Oct 2021 vừa qua chúng con, chúng tôi đã thực hiện một buổi cúng dường chư Tăng thuộc các truyền thống Phật giáo tại Bangladesh Monastery thuộc khu vực Bồ Đề Đạo Tràng Bodhgaya India với sự bảo trợ của chư tôn đức Ni và chư Phật tử 4 phương...
07/10/202120:14(Xem: 575)
Dù tại gia hay xuất gia, chúng ta đến với đạo Phật nhưng chỉ biết những hình thức cúng kiến, lễ lạy, cầu nguyện mà thôi, không chịu tìm hiểu xem Đức Phật dạy những gì để áp dụng trong cuộc sống hằng ngày, tìm hiểu xem đâu là chánh pháp, điều gì là Chánh kiến thì khổ đau vẫn hoàn đau khổ, theo đạo Phật như thế thì không lợi lạc gì bao nhiêu và.. có khác chi bao người không biết đến Phật Pháp?
06/10/202118:40(Xem: 111)
Phần này bàn về cách dùng nghỉ (dấu hỏi)/nghỉ làm vào thời LM de Rhodes sang Á Đông truyền đạo. Đây là lần đầu tiên các từ như vậy được dùng trong tiếng Việt qua dạng con chữ La Tinh (chữ quốc ngữ). Sau đó khoảng 2 TK, chữ nghỉ lại xuất hiện trong Truyện Kiều qua các dạng chữ Nôm và cũng là một chủ đề gây nhiều tranh luận cho đến ngày nay. Chủ đề này còn cho thấy một khuyết điểm của chữ Nôm là cách đọc không chính xác vì thiếu quy ước (chuẩn hóa): dấu hỏi (nghỉ) hay dấu ngã (nghĩ) khi đọc chữ 擬, 平 đọc là bình hay bằng (td. Cao Bằng, Quảng Bình), 化 đọc là hoa, hóa hay huế chẳng hạn...
26/09/202116:48(Xem: 276)
Tết Trung Thu thường rơi vào rằm tháng 8 âm lịch trăng tròn. Ngày đặc biệt trong năm chưa bao giờ trăng sáng, đẹp và tròn như thế.
25/09/202109:54(Xem: 783)
Buổi phát chẩn đã thực hiện cho 343 hộ tại 2 ngôi làng nghèo tên là Goswami Vikram and Shambhu Village cách Bồ Đề Đạo Tràng chừng 26 cây số. Thành phần quà tặng cho mỗi hộ gồm có: 10 ký Gạo và bột Chapati, 1 bộ áo Sari, 2 ký đường, dầu ăn, muối, bánh ngọt cho trẻ em và 100Rupees tiền mặt (Mỗi phần quà trị giá: 14usd.55cents x 343 hộ = ... Bên cạnh đó là những phần phụ phí như mướn xe chở hàng, tiền công đóng gói và công thợ khuân vác, tiền quà cho những người sắp xếp trật tự tại nơi phát chẩn). Xin mời quí vị hảo tâm xem qua một vài hình ảnh tường trình..