Vài cảm nghĩ khi đọc “Đoạn Trừ Vô Minh Phiền Não “

16/09/202019:48(Xem: 7205)
Vài cảm nghĩ khi đọc “Đoạn Trừ Vô Minh Phiền Não “

Duc The Ton

Vài cảm nghĩ khi đọc
“Đoạn Trừ Vô Minh Phiền Não “

Bài viết của Hoà Thượng Hội Chủ Thích Bảo Lạc
1- Lời nói đầu: Một Phật tử tại gia như tôi không biết gặp duyên phước nào để có thể được ghi lại vài cảm nghĩ về một bài viết mà cốt lõi chính yếu nằm trong Duy Thức Học , một bộ môn khó nhất cho những ai đã theo Đại Thừa Phật Giáo chỉ đứng hàng thứ hai sau Bộ kinh Đại Bát Nhã và hơn thế nữa những lời dẫn chứng lại trích từ quý Cao Tăng Thạc Đức rất uyên bác trác tuyệt về giáo lý Phật Đà như Đệ lục Tăng Thống HT Thích Tuệ Sỹ và Cố Thiền Sư Nhật Bản Daisetz Teitaro Suzuki.
Nhờ nhiều năm nghiên cứu về Duy Thức trước khi quay về Phật Giáo Nguyên Thuỷ và nhiều năm sau này ngưỡng mộ đức độ khiêm cung của TT Thích Nguyên Tạng bản thân con , ( Phật tử Huệ Hương ) kính xin được góp vào bài thiển nghĩ sau khi dung hoà tư tưởng của các bậc danh tăng từ các truyền thống khác như Krishnamurti và Sư Phụ Viên Mình trong phần đối trị phiền não và chút ít vào phần kết luận cuối bài .

2- Đi vào chi tiết : Không ai là không thích thú với lời thơ định nghĩa về 6 Căn bản phiền não đầy duyên dáng và dí dỏm như bài thơ của Nhà thơ Sông Thu ( HT Thích Bảo Lạc )
phiền não
Căn bản phiền não bẩm sinh
Theo ta như bóng với hình sánh đôi
Đầu thai chuyển kiếp luân hồi
Thoát vòng tăm tối chào đời hài nhi
Mang theo đủ tham sân si
tập nhiễm quen những đoạn nghi ác kiến
sáu hung thần khó điều khiển
khi ẩn tàng, lúc hiển hiện bốn bề
Tham lam tật xấu đáng chê
của người vẫn muốn gom về cho ta
Đối lại bố thí ban ra
trừ dứt tham muốn món quà khiết thanh
sân giận thiêu hủy pháp hành
thù ghét, căm tức khiến sanh bực mình
gây nhiều tội lỗi phát sanh
luôn luôn thúc giục đấu tranh ngang tàng
lo lắng nhiều nổi bất an
nhẫn nhục trị dứt hảo toàn hòa vui
si mê dầy dật chết người
muội ngu, ngốc nghếch rối bời lòng bong
đúng sai chẳng biết biệt phân
chánh tà, phải quấy khó mòng trắng đen
kết nên tâm trạng đảo điên
tin theo tả đạo bàng môn phát cuồng
pháp học giải thoát ba môn
Giới Định Huệ trí chánh chơn cần hành
Mạn là khinh mạn huyênh hoang
Thái độ hống hách xem thường chung quanh
Xem người “mục hạ vô nhân”
Ỷ mình tài đức dưới trần không ai
cậy quyền thế với tiền tài
sức mình yếu kém ngang vai sánh người
mong ai lấy chín bỏ mười
ngã mạn căn bệnh kịp thời lánh xa
nghi thật nguy hại cho ta
không tin nhân quả luân hồi trọng tâm
rằng pháp Phật thật thậm thâm
vòng ngoài theo dõi dò tầm mù tăm
nhân lành chẳng chịu bón chăm
đời đời kiếp kiếp ngấm ngầm hoài nghi
tu hành cẩn trọng xét suy
tin là cội gốc trừ nguy lạc lầm
Ác kiến năm món biệt phân
Thân kiến, biên kiến thêm phần tà kiến
Bao che bảo thủ nẩy mầm
kiến thủ bám giữ sai lầm riêng tư
không nghe chẳng chịu hành từ
dù ai khuyên giải ậm ừ chẳng tin
giới cấm thủ rào cản ngăn
tin điều mù quáng ấn hằn lý chân
tự phong hiển thánh làm thần
kêu mưa gọi gió phi thân thiên đàng
vô minh phiền não ràng ràng
gây nhân ác độc luân hoàn khổ đau.
           (Thơ của Sông Thu)

Chỉ cần học thuộc đoạn thơ này là ta có thể hiểu rõ bản chất của nó mà nguyên nhân chính từ vô minh ái dục. Kính xin ghi lại vài lời của Hoà Thượng Viên Mình hầu giúp người còn yếu về Duy Thức hiểu thêm phần nào có thể giúp ích thêm cho phần đối trị được dễ dàng hơn.
 
Bản ngã lấy vô minh làm nhiên liệu, lấy ái dục làm động cơ và lấy trở thành (hữu) để khởi động bánh xe luân hồi quay lăn trên đường sinh tử. Vậy chính bản ngã tự tạo ra luân hồi sinh tử với biết bao phiền não, khổ đau, thăng trầm biến đổi cho mình và người...(HT Viên Minh)
Tất cả vấn đề của cuộc sống đều tùy thuộc vào độ khai mở tầm nhìn của nội tâm hay trình độ nhận thức về bản chất của những tình huống trong cuộc sống đó. Chính vì dự phóng cho cuộc sống của mình theo một tiêu chuẩn nào đó về hạnh phúc, và rồi cứ miệt mài phấn đấu cho mục tiêu đó với ước mong mọi sự sẽ diễn ra theo hướng dự phóng của mình, nên khi nó không diễn ra như mình mong muốn thì liền cảm thấy hụt hẫng và thất vọng. (HT Viên Minh)

Hoặc Ngài Krishnamurti có dạy: Hiểu được cái tôi của chính mình, hiểu được tiến trình của những sợ hãi, những khát vọng, và những tức giận – tâm hồn bạn sẽ tự giải thoát những nỗi thống khổ này… 
 
Một lòng dạ đầy tham vọng thì không bao giờ biết đến cái gì là cảm thông, thương xót, yêu đương. Một tâm hồn đầy tham vọng là một tâm hồn tàn nhẫn -- hoặc thuộc về tinh thần, hay là đối với ngoại cảnh, hoặc trong nội tâm.
 
3- Phần kết luận: Kính xin được tán thán bài viết của Ôn Hội Chủ thật xúc tích và rất phù hợp với những lời dạy ngày nào con đã học được từ HT Viên Minh
Cuộc đời không phải là nguyên nhân của đau khổ, chính cái ta ảo tưởng biến cuộc đời thành bất hạnh. Cái ta ảo tưởng của mỗi người tuy khác nhau nhưng nội dung hoạt động vẫn là vô minh ---> ái dục ---> trở thành ---> sinh tử ---> khổ đau. Khi bị cái ta ảo tưởng đánh lừa thì bạn mãi đắm chìm trong sầu-bi-khổ-ưu-não, nên gọi là bến mê.
Khi không còn bị cái ta ảo tưởng mê hoặc thì phiền não khổ đau cũng chấm dứt, nên gọi là bờ giác.
 
Nên con kính xin dâng bài thơ này đến Ôn Hội chủ HT Thích Bảo Lạc vài dòng thơ cảm niệm


Từ lâu vẫn mơ giải trừ phiền não
Phan duyên quan hệ tạo lắm buồn đau ,
Bản ngã vọng động tham muốn tìm cầu
Ngày nay có Cao Mình dạy rõ biết !

Quyết làm chủ được hành vi từng chi tiết ,
Tháo bỏ ràng buộc dừng sân hận si mê .
Không thêm, không bớt dự phóng nhiêu khê,
Chấp nhận, tỉnh thức với mọi tình huống !!

Lời chỉ dạy từng câu ngậm uống ...
Đạo mầu sẽ hiển hiện phút giây này
Thực hành ứng dụng chuyển hoá từ đây
Kính đa tạ đã chỉ ta bản thể
Vô minh ơi rời đi đừng che khuất nhé !

Huệ Hương



In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
1234567Trang sauTrang cuối

31/10/2025(Xem: 4114)
LỜI GIÃI BÀY Nếu là một liên hữu Việt Nam, có lẽ không ai không biết đến đại sư Ấn Quang qua dịch phẩm Thiền Tịnh Quyết Nghi của hòa thượng Trí Tịnh và Lá Thư Tịnh độ của cố hòa thượng Thiền Tâm. Khi đọc Lá Thư Tịnh Độ, chúng tôi vẫn luôn kỳ vọng sau này có thiện duyên sẽ được đọc toàn bộ Ấn Quang Văn Sao. Khi được quen biết với đạo hữu Vạn Từ, anh nhiều lần khuyên chúng tôi khi nào có dịp hãy cố dịch toàn bộ tác phẩm này sang tiếng Việt, bởi lẽ văn từ của tổ càng đọc càng thấm, càng thấy có lợi ích.

14/10/2025(Xem: 849)
Các nhà nghiên cứu khi viết báo cáo khoa học, họ trình bày, phân tích và đưa ra kết quả hoàn toàn khách quan. Trong báo cáo khoa học luôn vắng mặt ‘tự ngã’ (không có đại từ I hoặc We) mà tự bản thân của sự phân tích dựa trên những số liệu, con số, sự phát hiện vv cùng với sự tham chiếu những bài báo cáo khoa học uy tín để đi đến kết luận là một quy trình khoa học chặc chẽ, khách quan hoàn toàn.

20/05/2025(Xem: 6228)
Hôm nay con vào nghe Thầy giảng về từ thiện Con vào chậm nửa tiếng anh Huệ Sơn hỏi Thầy Về từ thiện xã hội ban đầu phát tâm lành Nhưng sau sanh bất thiện xin Thầy giảng cho nghệ

17/05/2025(Xem: 2484)
Là một thuật ngữ âm Hán – Việt, có lẽ khó hiểu với một số Phật tử cũng như những người trẻ. Sở tri chướng nói một cách dễ hiểu là chướng ngại từ chính cái biết của mình. Tại sao cái biết, cái tri kiến của mình lại là chướng ngại? lẽ ra phải là điều phát triển đáng quý chứ, nghe thì tưởng chừng vô lý nhưng thật ra thì rất chính xác, nhất là trong giới học Phật.

19/10/2024(Xem: 6176)
Thân-Khẩu-Ý (身-口-意; P: Kāya-Vacī-Mano; S: Kāya-Vak-Mana; E: Body-Speech-Thought) là 3 thứ tách biệt nơi con người, nhưng lại có mối quan hệ mật thiết với nhau. Trong đó, Ý là yếu tố có sự tác động đến cả Thân và Khẩu. Nếu một hành động của Thân hay lời nói của Khẩu mà không có Ý tác động vào thì khó mà có kết quả.

19/10/2024(Xem: 2071)
Ba-la-mật = Ba-la-mật-đa 波羅蜜多 (P: pāramī; S: pāramitā; E: perfection) được dịch nghĩa là Đáo bỉ ngạn (到彼岸: đạt đến bờ bên kia), Độ (度), Cứu cánh (究竟: thực tại tối hậu). Ba-la-mật đặc trưng cho hành động của bậc giác ngộ vượt lên nhị nguyên đối đãi, vượt thoát các dính mắc, các phiền não gây ra bởi Tham-Sân-Si, nghĩa là mọi hành động của bậc giác ngộ đều hợp với chân lý Duyên khởi, đồng nghĩa là mọi hành động này đều xuất phát từ một nội tâm Vô ngã, được gọi là Duy tác (惟作; P: Kiriyā; S: Kriyā; E: Only-action).

19/06/2024(Xem: 3432)
Đọc tụng Chú Đại Bi chẳng phải để cầu phước mà nương theo oai lực của ngài Quán Thế Âm Bồ Tát để tạo an vui lợi lạc cho đời. Do đó, theo học hỏi riêng tư: -Khi đến chùa, với tâm Đại Bi bạn sẽ không thấy ai là Phật tử thông minh, ai là Phật tử ngu độn. Bạn sẽ không thấy ai là Phật tử giàu sang, ai là Phật tử nghèo hèn. Bạn sẽ không thấy ai đẹp mà cũng chẳng thấy ai xấu. Bạn nhớ lời Phật dạy trong Kinh Viên Giác, “Không kính người trì giới, không ghét người phá giới, không trọng người học lâu, không khinh người mới học. Vì sao vậy? Tất cả là tính giác. Ví như con mắt sáng, thấy rõ cảnh trước mắt. Cái sáng ấy tròn khắp, không có yêu, không có ghét.”

01/10/2023(Xem: 2878)
Nhiều Phật tử thường nói với nhau như một lời nhắn nhủ: "Tiền tài danh vọng dù giàu nứt đố đổ vách, hằng tỉ đô la, siêu xe, dinh thự, quyền cao chức trọng...khi nhắm mắt xuôi tay chẳng mang được gì ngoài nghiệp“. Vậy nghiệp là gì, là quá trình trong cuộc sống dù vô tình hay cố ý, không chỉ kiếp này mà kể luôn những kiếp trước, những hành động dù thiện hay ác đều tạo nên nghiệp. Nghiệp tốt đến từ ý tưởng và hành vi tốt sẽ có kết quả tốt. Trái lại nghiệp xấu sẽ mang lại khổ đau. Đơn giản vậy thôi.

09/09/2023(Xem: 4632)
Lộ Trình Tu Tập: Giới, Định và Tuệ

04/11/2022(Xem: 5454)
Sau hai ngày 14 và 15 tháng 5 năm 2022, nhằm ngày trăng tròn tháng Tư âm lịch, đúng vào ngày Đản Sanh năm 2646 của Đức Phật Thích-ca Mâu-ni, trước khi trở về Hamburg, Hòa Thượng Phương Trượng Tổ Đình Viên Giác tặng cho tôi cuốn “Tôi Đọc Đại Tạng Kinh.” Đây là tác phẩm 69 của ngài vào độ tuổi 73. Trên xe lửa, tôi vội đọc ngay lời Dẫn nhập của Thầy ở đầu sách. Thầy viết: “Tất cả chúng ta đều bình đẳng về thời gian, dầu nam hay nữ, Tăng hay Ni, người lớn hay trẻ thơ..., mỗi ngày đều có đúng 24 tiếng đồng hồ như nhau, không hơn không kém. Tuy nhiên có nhiều người làm được rất nhiều việc trong khoảng thời gian 24 tiếng đồng hồ đó, mà cũng có nhiều người đã bỏ phí thời gian một cách vô ích...”
1234567Trang sauTrang cuối